Ngữ văn 8
Ngữ vănLớp 8Bài 7. Tin yêu và ước vọng

Thực hành tiếng Việt trang 48

Mục tiêu bài học

  • Nắm kiến thức của phần học và vận dụng bằng chứng, cách diễn đạt phù hợp để tự đọc, tự viết.

Bài giảng

Kiến thức: Biện pháp tu từ và nghĩa từ trong ngữ cảnh

Điệp, so sánh, ẩn dụ, hoán dụ, nhân hóa có thể phối hợp. Không dừng ở gọi tên; hãy giải thích hình ảnh giúp hiểu điều gì. Khi tìm từ thay thế, so nghĩa, sắc thái, âm điệu và điểm nhìn; không có từ đồng nghĩa hoàn toàn trong mọi ngữ cảnh.

Phân tích ngữ cảnh mới

“Con đường thức cùng chúng tôi.” Biện pháp nổi bật?

**Lí giải: ** Gán trạng thái thức của người cho con đường.

“Mỗi bước, mỗi bước lại gần nhà.” Từ được lặp?

**Lí giải: ** Lặp nhấn quá trình tiến tới.

“Áo xanh tình nguyện tới làng.” Áo xanh chỉ người mặc áo: biện pháp?

**Lí giải: ** Lấy dấu hiệu trang phục gọi con người.

“Lao đi” với “đi” có cùng mức độ nhanh mạnh không?

**Lí giải: ** Lao đi nhấn nhanh, mạnh, chủ động hơn.

Lựa chọn cấu trúc câu

So sánh hai câu nguyên gốc: “Nóng ruột, tôi nhìn ra cổng” và “Tôi nóng ruột, nhìn ra cổng”. Câu đầu đưa trạng thái lên trước để làm nền cho hành động và nhấn cảm giác. Khi đổi cấu trúc, sự việc có thể gần giống nhưng trọng tâm, nhịp và cách dẫn người đọc thay đổi. Không chỉ so nghĩa từ riêng lẻ.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Viết 3 câu có một nhân hóa, một từ chỉ vận động mạnh; giải thích vì sao chọn.

    Xem lời giải

    “Con đường thức dưới ánh trăng. Chúng tôi lao về phía tiếng gọi. Gió thổi mát những gương mặt.” Thức tạo cảm giác đồng hành; lao nhấn khẩn trương, chỉ dùng khi hoàn cảnh phù hợp.

Ghi nhớ

Điệp, so sánh, ẩn dụ, hoán dụ, nhân hóa có thể phối hợp. Không dừng ở gọi tên; hãy giải thích hình ảnh giúp hiểu điều gì. Khi tìm từ thay thế, so nghĩa, sắc thái, âm điệu và điểm nhìn; không có từ đồng nghĩa hoàn toàn trong mọi ngữ cảnh.

Dễ nhầm

  • Không thay phân tích bằng nhãn khen/chê chung chung; mọi nhận xét về văn bản cần có chi tiết và lời giải thích.

Bài tập

Đã đúng 0/4 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Điệp, so sánh, ẩn dụ, hoán dụ, nhân hóa có thể phối hợp. Không dừng ở gọi tên; hãy giải thích hình ảnh giúp hiểu điều gì. Khi tìm từ thay thế, so nghĩa, sắc thái, âm điệu và điểm nhìn; không có từ đồng nghĩa hoàn toàn trong mọi ngữ cảnh.

    Ngữ liệu luyện tập nguyên gốc

    “Con đường thức cùng chúng tôi.” Biện pháp nổi bật?

    **Lí giải: ** Gán trạng thái thức của người cho con đường.

    “Mỗi bước, mỗi bước lại gần nhà.” Từ được lặp?

    **Lí giải: ** Lặp nhấn quá trình tiến tới.

    “Áo xanh tình nguyện tới làng.” Áo xanh chỉ người mặc áo: biện pháp?

    **Lí giải: ** Lấy dấu hiệu trang phục gọi con người.

    “Lao đi” với “đi” có cùng mức độ nhanh mạnh không?

    **Lí giải: ** Lao đi nhấn nhanh, mạnh, chủ động hơn.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    “Con đường thức cùng chúng tôi.” Biện pháp nổi bật?

  3. Câu 2Mức 1Trả lời ngắn

    “Mỗi bước, mỗi bước lại gần nhà.” Từ được lặp? Chỉ viết đúng từ/cụm từ được hỏi trong câu.

  4. Câu 3Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    “Áo xanh tình nguyện tới làng.” Áo xanh chỉ người mặc áo: biện pháp?

  5. Câu 4Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    “Lao đi” với “đi” có cùng mức độ nhanh mạnh không?

  6. Câu 5Mức 3Tự luận

    Viết 3 câu có một nhân hóa, một từ chỉ vận động mạnh; giải thích vì sao chọn.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 2Tự luận

    Giải thích vì sao cần xét ngữ cảnh khi dùng kiến thức biện pháp tu từ và nghĩa từ trong ngữ cảnh. Nêu một ví dụ từ các câu sau.

    “Con đường thức cùng chúng tôi.” Biện pháp nổi bật?
    “Mỗi bước, mỗi bước lại gần nhà.” Từ được lặp?
    “Áo xanh tình nguyện tới làng.” Áo xanh chỉ người mặc áo: biện pháp?
    “Lao đi” với “đi” có cùng mức độ nhanh mạnh không?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    So sánh “Bạn bước vào lớp” và “Bạn lao vào lớp” trong cảnh đến muộn. Từ sau nhấn điều gì? Khi nào không nên thay bước bằng lao?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    So sánh hai câu nguyên gốc: “Nóng ruột, tôi nhìn ra cổng” và “Tôi nóng ruột, nhìn ra cổng”. Việc đưa trạng thái lên đầu tác động đến trọng tâm, nhịp câu thế nào? Viết một cặp câu mới có thay đổi cấu trúc tương tự.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay