Ngữ văn 8
Ngữ vănLớp 8Bài 7. Tin yêu và ước vọng

Những ngôi sao xa xôi

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu Những ngôi sao xa xôi qua đặc điểm truyện ngắn; ngôi thứ nhất.
  • Phân tích chi tiết và giải thích quan hệ giữa hình thức với ý nghĩa.

Bài giảng

Định hướng đọc và bản tóm lược nguyên gốc

Lê Minh Khuê — truyện ngắn; ngôi thứ nhất.

Bản tóm lược nguyên gốc: Phương Định, Nho và chị Thao làm nhiệm vụ trinh sát mặt đường trên tuyến đường chiến tranh. Công việc buộc họ đối diện bom chưa nổ, đo đếm và san lấp sau những trận đánh. Qua lời Phương Định, người đọc thấy nỗi sợ, cảm giác căng thẳng và sự tập trung trước hiểm nguy; can đảm không có nghĩa không biết sợ. Sau công việc, các cô vẫn quan tâm nhau, thích hát, mơ mộng và giữ nét hồn nhiên. Khi một người bị thương, sự lo lắng và chăm sóc làm tình đồng đội hiện rõ. Một trận mưa đá bất ngờ gợi kí ức và niềm vui nhỏ giữa chiến trường. Ngôi kể thứ nhất giúp đi sâu nội tâm nhưng cũng giới hạn thông tin ở trải nghiệm người kể.

Đây không phải nguyên văn hay bản dịch tác phẩm. Khi học ngôn từ, nhịp và trích dẫn, hãy đối chiếu bản sách hợp pháp.

Phân tích bằng chứng cụ thể

Đối diện bom chưa nổ: Tình huống thử thách làm lộ trách nhiệm và bản lĩnh.

Tự thuật nỗi sợ và sự tập trung: Nhân vật có đời sống tâm lí thật, không thành tượng đài không cảm xúc.

Chăm sóc nhau và vui với mưa đá: Chiến tranh không xóa tình đồng đội và khát vọng sống bình thường.

Câu hỏi trọng tâm

Nói “Phương Định không bao giờ sợ” có làm đúng vẻ đẹp nhân vật không?

Không. Cô có cảm giác sợ và căng thẳng, nhưng vẫn tập trung làm nhiệm vụ. Vượt sợ nhờ trách nhiệm và kĩ năng là nét can đảm có sức thuyết phục hơn phủ nhận cảm xúc.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Nói “Phương Định không bao giờ sợ” có làm đúng vẻ đẹp nhân vật không?

    Xem lời giải

    Không. Cô có cảm giác sợ và căng thẳng, nhưng vẫn tập trung làm nhiệm vụ. Vượt sợ nhờ trách nhiệm và kĩ năng là nét can đảm có sức thuyết phục hơn phủ nhận cảm xúc.

Ghi nhớ

Không. Cô có cảm giác sợ và căng thẳng, nhưng vẫn tập trung làm nhiệm vụ. Vượt sợ nhờ trách nhiệm và kĩ năng là nét can đảm có sức thuyết phục hơn phủ nhận cảm xúc.

Dễ nhầm

  • Không thay phân tích bằng nhãn khen/chê chung chung; mọi nhận xét về văn bản cần có chi tiết và lời giải thích.

Bài tập

Đã đúng 0/3 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Những ngôi sao xa xôi

    Lê Minh Khuê — truyện ngắn; ngôi thứ nhất.

    Bản tóm lược nguyên gốc: Phương Định, Nho và chị Thao làm nhiệm vụ trinh sát mặt đường trên tuyến đường chiến tranh. Công việc buộc họ đối diện bom chưa nổ, đo đếm và san lấp sau những trận đánh. Qua lời Phương Định, người đọc thấy nỗi sợ, cảm giác căng thẳng và sự tập trung trước hiểm nguy; can đảm không có nghĩa không biết sợ. Sau công việc, các cô vẫn quan tâm nhau, thích hát, mơ mộng và giữ nét hồn nhiên. Khi một người bị thương, sự lo lắng và chăm sóc làm tình đồng đội hiện rõ. Một trận mưa đá bất ngờ gợi kí ức và niềm vui nhỏ giữa chiến trường. Ngôi kể thứ nhất giúp đi sâu nội tâm nhưng cũng giới hạn thông tin ở trải nghiệm người kể.

    Đây là bản tóm lược và diễn giải do người biên soạn viết mới, không phải nguyên văn hay bản dịch tác phẩm. Các câu hỏi chỉ yêu cầu dữ kiện trong ngữ liệu này và kiến thức được cung cấp.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Dựa thông tin tác giả, thể loại và cách tổ chức được giới thiệu trong ngữ liệu, chọn dạng văn bản phù hợp.

  3. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Nối chi tiết với ý nghĩa phân tích.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Câu 3Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Người kể trực tiếp trong truyện được xác định là ai?

  5. Câu 4Mức 3Tự luận

    Đọc bản tóm lược độc lập.

    Phân tích chi tiết: Tự thuật nỗi sợ và sự tập trung. Viết 3–5 câu, không chỉ gọi tên tác dụng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 5Mức 2Tự luận

    Đối chiếu hai chi tiết/đặc điểm: “Đối diện bom chưa nổ” và “Chăm sóc nhau và vui với mưa đá”. Chúng góp phần vào ý nghĩa chung theo hai cách khác nhau ra sao? Không thêm sự kiện ngoài bản tóm lược.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 3Tự luận

    Dựa trên ngữ liệu tóm lược dưới đây, trả lời bằng một đoạn có bằng chứng.

    Nói “Phương Định không bao giờ sợ” có làm đúng vẻ đẹp nhân vật không?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 4Tự luận

    Một bạn dùng riêng chi tiết “Đối diện bom chưa nổ” để giải thích toàn bộ tác phẩm. Hãy nêu điều chi tiết ấy làm rõ và một phần ý nghĩa còn cần đối chiếu với “Chăm sóc nhau và vui với mưa đá”.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Viết đoạn 6–8 câu về một ý nghĩa em rút ra từ bản tóm lược sau; phân biệt điều văn bản cho thấy và liên hệ riêng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay