Ngữ văn 7
Ngữ vănLớp 7Bài 2. Khúc nhạc tâm hồn

Gặp lá cơm nếp

Mục tiêu bài học

  • Đọc, giải thích và vận dụng nội dung của Gặp lá cơm nếp.

Bài giảng

Tiếp cận và đọc tác phẩm

Gặp lá cơm nếp – Thanh Thảo.

Bản tóm lược và bình giải do nhóm biên soạn viết mới; không phải nguyên văn tác phẩm. Trên đường xa, người con gặp lá cơm nếp, từ đó nhớ hương xôi và bất chợt nhớ mẹ. Kí ức hướng về gian bếp, bàn tay mẹ và món ăn quê nhà. Từ một cảm giác rất cụ thể, nỗi nhớ mở rộng thành tình yêu quê hương và đất nước. Cảm xúc không cần một sự kiện lớn; một mùi hương quen đã nối hiện tại với kí ức. Bài học dùng diễn giải mới, không trích toàn văn.

Ghi chú thể loại nguyên tác: thơ năm chữ. Đây là thông tin về tác phẩm gốc; bản tóm lược văn xuôi không giữ nguyên thể thơ hay lời kể.

Đọc sâu: bằng chứng và nghệ thuật

Mùi hương là chiếc cầu liên tưởng: từ lá đến món xôi, từ món xôi đến mẹ và quê nhà. Dòng năm tiếng, nhịp thay đổi nhẹ tạo giọng tâm tình. Mẹ và đất nước không bị tách thành hai thứ tình cảm cạnh tranh mà nâng đỡ nhau. Phân tích hình ảnh cần theo đường đi của cảm giác và hồi tưởng, không chỉ kể rằng người con nhớ mẹ. Khi liên hệ, dùng một kí ức riêng có chi tiết giác quan, tránh liệt kê mọi món ăn không gắn cảm xúc.

Thực hành độc lập

Ghi vào sổ đọc ba cột: chi tiết – nhận xét – lí giải. Kiểm tra xem nhận xét có thật sự được chi tiết hỗ trợ không. Khi có sách, đọc văn bản gốc để cảm nhận đầy đủ giọng kể, nhịp và lựa chọn từ; không xem bản tóm lược như bản sao của tác phẩm.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Từ chi tiết “Hương lá gợi lại món ăn và bàn tay mẹ”, nêu một nhận xét có căn cứ.

    Xem lời giải

    Mùi hương là chiếc cầu liên tưởng: từ lá đến món xôi, từ món xôi đến mẹ và quê nhà. Dòng năm tiếng, nhịp thay đổi nhẹ tạo giọng tâm tình. Mẹ và đất nước không bị tách thành hai thứ tình cảm cạnh tranh mà nâng đỡ nhau. Phân tích hình ảnh cần theo đường đi của cảm giác và hồi tưởng, không chỉ kể rằng người con nhớ mẹ. Khi liên hệ, dùng một kí ức riêng có chi tiết giác quan, tránh liệt kê mọi món ăn không gắn cảm xúc.

Ghi nhớ

tình mẹ gắn bó với tình yêu quê hương

Dễ nhầm

  • Khi liên hệ, dùng một kí ức riêng có chi tiết giác quan, tránh liệt kê mọi món ăn không gắn cảm xúc.
  • Bản tóm lược do người biên soạn viết không phải nguyên văn tác phẩm; không trích lại nó rồi ghi là lời tác giả.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Gặp lá cơm nếp – Thanh Thảo.

    Bản tóm lược và bình giải do nhóm biên soạn viết mới; không phải nguyên văn tác phẩm. Trên đường xa, người con gặp lá cơm nếp, từ đó nhớ hương xôi và bất chợt nhớ mẹ. Kí ức hướng về gian bếp, bàn tay mẹ và món ăn quê nhà. Từ một cảm giác rất cụ thể, nỗi nhớ mở rộng thành tình yêu quê hương và đất nước. Cảm xúc không cần một sự kiện lớn; một mùi hương quen đã nối hiện tại với kí ức. Bài học dùng diễn giải mới, không trích toàn văn.

    Gợi ý đọc có căn cứ: Mùi hương là chiếc cầu liên tưởng: từ lá đến món xôi, từ món xôi đến mẹ và quê nhà. Dòng năm tiếng, nhịp thay đổi nhẹ tạo giọng tâm tình. Mẹ và đất nước không bị tách thành hai thứ tình cảm cạnh tranh mà nâng đỡ nhau. Phân tích hình ảnh cần theo đường đi của cảm giác và hồi tưởng, không chỉ kể rằng người con nhớ mẹ. Khi liên hệ, dùng một kí ức riêng có chi tiết giác quan, tránh liệt kê mọi món ăn không gắn cảm xúc.

    Ghi chú thể loại nguyên tác: thơ năm chữ. Đây là thông tin về tác phẩm gốc; bản tóm lược văn xuôi không giữ nguyên thể thơ hay lời kể.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Theo ghi chú về nguyên tác đi kèm bản tóm lược, tác phẩm thuộc dạng nào?

  3. Câu 2Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Nhận định nào khái quát đúng trọng tâm văn bản đang đọc?

  4. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Dựa bản tóm lược và phần đọc sâu, xét từng nhận định.

    ÝĐúngSai
    a)Hương lá gợi lại món ăn và bàn tay mẹ
    b)Nỗi nhớ mẹ và tình quê là hai cảm xúc loại trừ nhau.
    c)Hương lá khiến người con quên kí ức về gian bếp của mẹ.
  5. Câu 4Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Sắp xếp ba bước theo mạch trình bày trong bản tóm lược (không nhất thiết là toàn bộ cốt truyện).

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Nhớ bếp và mẹ
    2. 2Tình nhớ mở thành tình quê
    3. 3Gặp lá cơm nếp trên đường
  6. Câu 5Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn hai nhận xét được bản tóm lược và bình giải hỗ trợ.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  7. Câu 6Mức 3Tự luận

    Phân tích ý nghĩa của chi tiết sau trong văn bản: Hương lá gợi lại món ăn và bàn tay mẹ. Viết 5–7 câu, nêu nhận xét rồi giải thích.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Viết một đoạn 8–10 câu làm rõ chủ đề “tình mẹ gắn bó với tình yêu quê hương”. Không kể lại toàn bộ bản tóm lược.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Từ văn bản Gặp lá cơm nếp, đề xuất một việc làm hoặc cách nhìn trong đời sống phù hợp với tình mẹ gắn bó với tình yêu quê hương. Nêu giới hạn của liên hệ, không coi truyện/thơ là hướng dẫn thao tác.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay