Ngữ văn 6
Ngữ vănLớp 6Bài 6. Chuyện kể về những người anh hùng

Thực hành đọc: Bánh chưng, bánh giầy

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu và vận dụng kiến thức của phần Thực hành đọc: Bánh chưng, bánh giầy.
  • Trình bày nhận xét có dẫn chứng; phân biệt thông tin văn bản với suy luận riêng.

Bài giảng

Định hướng và văn bản hỗ trợ

Bánh chưng, bánh giầy — Tác giả dân gian. Truyền thuyết.

Lược thuật/tóm lược do người biên soạn viết, không phải nguyên văn tác phẩm:

Vua Hùng muốn chọn người nối ngôi bằng món lễ vật có ý nghĩa. Lang Liêu nghèo, quen lao động, không có của lạ như các anh. Được gợi ý về giá trị hạt gạo, chàng dùng sản vật nông nghiệp làm bánh: loại vuông gói lá với nhân bên trong và loại tròn từ nếp giã. Nhà vua hiểu ý nghĩa trời, đất và sự biết ơn người nuôi sống mình, nên chọn Lang Liêu. Truyện lí giải một phong tục bằng cách tôn vinh lao động và khả năng suy nghĩ, chứ không chỉ phô của quý.

Đọc sâu từ chi tiết

Thử thách chọn người
Tiêu chí không dừng ở giàu hay lạ; nhà vua tìm người hiểu điều làm đời sống bền vững.

Gạo và lao động
Vật gần gũi được đặt cao hơn của hiếm, nhấn nền nông nghiệp và công sức người làm ra lương thực.

Phong tục qua truyện
Bánh có thật gắn với một cách giải thích dân gian. Không coi mọi chi tiết giấc mộng là bằng chứng lịch sử.

Lập luận về nội dung và hình thức

Lang Liêu vượt thử thách bằng hiểu giá trị sự sống hơn là tìm của hiếm. Hạt gạo tập trung công sức lao động; hai loại bánh đem vật gần gũi vào một cách biểu đạt ý nghĩa. Truyền thuyết từ đó vừa lí giải phong tục, vừa xác lập tiêu chí lựa chọn người có khả năng nghĩ cho cộng đồng. Chi tiết được thần gợi giúp tăng màu kì ảo, không xóa vai trò suy nghĩ và làm của nhân vật.

Khi viết, đi từ nhận xét đến chi tiết rồi giải thích tác dụng. Bản tóm lược không giữ nguyên nhịp, giọng và toàn bộ ngôn ngữ của tác phẩm; muốn đối chiếu toàn văn, hãy dùng SGK hợp pháp. Không xem tóm lược là bản chép thay văn bản gốc.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Một đoạn phân tích khác đoạn kể lại ở điểm nào?

    Xem lời giải

    Lang Liêu vượt thử thách bằng hiểu giá trị sự sống hơn là tìm của hiếm. Hạt gạo tập trung công sức lao động; hai loại bánh đem vật gần gũi vào một cách biểu đạt ý nghĩa. Truyền thuyết từ đó vừa lí giải phong tục, vừa xác lập tiêu chí lựa chọn người có khả năng nghĩ cho cộng đồng. Chi tiết được thần gợi giúp tăng màu kì ảo, không xóa vai trò suy nghĩ và làm của nhân vật.

Ghi nhớ

Lang Liêu vượt thử thách bằng hiểu giá trị sự sống hơn là tìm của hiếm. Hạt gạo tập trung công sức lao động; hai loại bánh đem vật gần gũi vào một cách biểu đạt ý nghĩa. Truyền thuyết từ đó vừa lí giải phong tục, vừa xác lập tiêu chí lựa chọn người có khả năng nghĩ cho cộng đồng. Chi tiết được thần gợi giúp tăng màu kì ảo, không xóa vai trò suy nghĩ và làm của nhân vật.

Dễ nhầm

  • Nhận xét cần gắn với chi tiết và tác dụng, không chỉ nhắc lại cốt truyện hoặc nêu bài học chung chung.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Bánh chưng, bánh giầy — Tác giả dân gian. Truyền thuyết.

    Lược thuật/tóm lược do người biên soạn viết, không phải nguyên văn tác phẩm:

    Vua Hùng muốn chọn người nối ngôi bằng món lễ vật có ý nghĩa. Lang Liêu nghèo, quen lao động, không có của lạ như các anh. Được gợi ý về giá trị hạt gạo, chàng dùng sản vật nông nghiệp làm bánh: loại vuông gói lá với nhân bên trong và loại tròn từ nếp giã. Nhà vua hiểu ý nghĩa trời, đất và sự biết ơn người nuôi sống mình, nên chọn Lang Liêu. Truyện lí giải một phong tục bằng cách tôn vinh lao động và khả năng suy nghĩ, chứ không chỉ phô của quý.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Lang Liêu chọn nguyên liệu gắn với gì?

  3. Câu 2Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Lễ vật được chọn vì điều gì?

  4. Câu 3Mức 2Tự luận

    Hai hình dạng nổi bật là gì? Trả lời ngắn bằng lời của em, dựa vào ngữ liệu.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 4Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Truyện lí giải điều gì?

  6. Câu 5Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Dựa vào lược thuật và thông tin thể loại đã cho, xác định đúng hoặc sai.

    ÝĐúngSai
    a)Lễ vật từ hạt gạo làm nổi giá trị lao động nông nghiệp.
    b)Nhà vua chỉ chọn món đắt và hiếm nhất, không xét ý nghĩa.
  7. Câu 6Mức 2Ghép nối

    Nối chi tiết/khái niệm với cách hiểu phù hợp.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Phân tích một nét đáng chú ý của văn bản Bánh chưng, bánh giầy. Dùng ít nhất một chi tiết cụ thể làm bằng chứng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Một món quà ít tiền có thể có ý nghĩa hơn món quà đắt không? Nêu ví dụ, có giới hạn tránh phán xét người tặng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay