Ngữ văn 10 – Hai tập
Ngữ vănLớp 10Phần 2. Bài 2. Vẻ đẹp của thơ ca

Thực hành đọc: Cánh đồng

Mục tiêu bài học

  • Nhận biết và phân tích yếu tố nội dung, nghệ thuật hoặc lập luận của Thực hành đọc: Cánh đồng.
  • Đánh giá có căn cứ, giữ giới hạn của bản tóm giải và tôn trọng quyền tác giả.

Bài giảng

Văn bản, xuất xứ và ngữ liệu đọc độc lập

Thực hành đọc: Cánh đồng – Ngân Hoa.

Diễn giải nguyên gốc: từ những bông cúc được mang về đặt trong bình gốm, chủ thể cảm thấy các lớp sự sống, tuổi tác, âm thanh, ẩm ướt và im lặng như tác động lên mình. Mạch cảm xúc đưa người ấy trở lại cánh đồng mùa xuân, chạm đất, gọi những loài hoa, những trái chưa thành hình, nhận ra sức sống đang tiềm ẩn trong mầm, trong hoa và dưới đất. Kết thúc hình dung đất có thể trở thành những bình gốm đang đợi hoa, nối tự nhiên với sản phẩm sáng tạo con người. Đây không phải câu chuyện một vụ thu hoạch có số lượng, ngày tháng.

Đây là bản tóm giải nguyên gốc phục vụ học tập; không phải nguyên văn hoặc bản dịch của tác phẩm.

Phân tích và đánh giá

Thơ tự do tổ chức nhịp theo dòng cảm giác và liên tưởng, không theo số tiếng cố định. Sự kết nối giữa bình gốm, hoa, đất, hạt làm các trạng thái chưa thành hình trở nên hiện diện trong tâm tưởng. Chủ thể không đứng ngoài cảnh mà có quan hệ thân thể, cảm xúc với đất và mùa; các tương phản già - non, vang - lặng làm thế giới phong phú. Vẻ đẹp là sự giao cảm và niềm tin vào năng lực sinh thành, không chỉ miêu tả màu hoa.

Cách đọc, kết nối và giới hạn

Tìm những bước chuyển không gian: căn phòng/bình hoa → cánh đồng → thế giới tiềm ẩn trong đất. Phân tích quan hệ hình ảnh thay vì ép mọi câu thành nghĩa thông báo. Không coi hình dung bình gốm dưới đất là phát hiện khảo cổ; đó là liên tưởng nghệ thuật. Đoạn này chỉ diễn giải, không sao chép bài thơ hiện đại.

Khái niệm chính

Bình gốm và hoa
Điểm khơi mở cảm giác
Cánh đồng
Không gian giao cảm với sự sống
Đất và mầm
Tiềm năng sinh thành và sáng tạo

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Phân tích mối liên hệ hoa – đất – bình gốm trong bài.

    Xem lời giải

    Hoa trong bình mở cảm giác về cánh đồng; cánh đồng đưa tâm tưởng tới đất, mầm và những hình thái chưa xuất hiện. Đất vừa nuôi hoa vừa là chất liệu có thể thành đồ gốm, nên kết thúc nối sự sống tự nhiên với lao động sáng tạo. Chu trình không được kể như dây chuyền sản xuất mà như liên tưởng của chủ thể đang giao cảm sâu. Các hình ảnh vì thế cùng tạo một chỉnh thể về khả năng sinh thành, thay vì ba đồ vật rời rạc. Cần đọc ở bình diện nghệ thuật, không suy thành quan sát khảo cổ.

Ghi nhớ

Bình gốm và hoa: Điểm khơi mở cảm giác; Cánh đồng: Không gian giao cảm với sự sống; Đất và mầm: Tiềm năng sinh thành và sáng tạo.

Bài tập

Đã đúng 0/4 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Văn bản, xuất xứ và ngữ liệu đọc độc lập

    Thực hành đọc: Cánh đồng – Ngân Hoa.

    Diễn giải nguyên gốc: từ những bông cúc được mang về đặt trong bình gốm, chủ thể cảm thấy các lớp sự sống, tuổi tác, âm thanh, ẩm ướt và im lặng như tác động lên mình. Mạch cảm xúc đưa người ấy trở lại cánh đồng mùa xuân, chạm đất, gọi những loài hoa, những trái chưa thành hình, nhận ra sức sống đang tiềm ẩn trong mầm, trong hoa và dưới đất. Kết thúc hình dung đất có thể trở thành những bình gốm đang đợi hoa, nối tự nhiên với sản phẩm sáng tạo con người. Đây không phải câu chuyện một vụ thu hoạch có số lượng, ngày tháng.

    Đây là bản tóm giải nguyên gốc phục vụ học tập; không phải nguyên văn hoặc bản dịch của tác phẩm.

    Phân tích và đánh giá

    Thơ tự do tổ chức nhịp theo dòng cảm giác và liên tưởng, không theo số tiếng cố định. Sự kết nối giữa bình gốm, hoa, đất, hạt làm các trạng thái chưa thành hình trở nên hiện diện trong tâm tưởng. Chủ thể không đứng ngoài cảnh mà có quan hệ thân thể, cảm xúc với đất và mùa; các tương phản già - non, vang - lặng làm thế giới phong phú. Vẻ đẹp là sự giao cảm và niềm tin vào năng lực sinh thành, không chỉ miêu tả màu hoa.

    Cách đọc, kết nối và giới hạn

    Tìm những bước chuyển không gian: căn phòng/bình hoa → cánh đồng → thế giới tiềm ẩn trong đất. Phân tích quan hệ hình ảnh thay vì ép mọi câu thành nghĩa thông báo. Không coi hình dung bình gốm dưới đất là phát hiện khảo cổ; đó là liên tưởng nghệ thuật. Đoạn này chỉ diễn giải, không sao chép bài thơ hiện đại.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Bình gốm chưa thành hình trong đất nên hiểu thế nào?

  3. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Ghép các yếu tố với vai trò/đặc điểm được trình bày trong bản tóm giải.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Đọc các nhận định về văn bản và cách sử dụng nguồn.

    ÝĐúngSai
    a)Trong hồ sơ này, Bình gốm và hoa được gắn với điểm khơi mở cảm giác.
    b)Trong hồ sơ này, Cánh đồng được gắn với tiềm năng sinh thành và sáng tạo.
    c)Các lời tóm giải ở đây là nguyên văn toàn bộ tác phẩm hoặc bản dịch trong sách.
    d)Khi đánh giá cần phân biệt điều ngữ liệu cung cấp với suy diễn ngoài căn cứ.
  5. Câu 4Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn hai cặp đúng theo các yếu tố đã phân biệt trong hồ sơ.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  6. Câu 5Mức 3Tự luận

    Phân tích mối liên hệ hoa – đất – bình gốm trong bài.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 3Tự luận

    Phân tích luận điểm của mục “Phân tích và đánh giá”: chỉ ra hai chi tiết hoặc quan hệ cụ thể được dùng và giải thích tác dụng, không chỉ kể tên thuật ngữ.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 2Tự luận

    Từ mục “Cách đọc, kết nối và giới hạn”, nêu cách đọc có trách nhiệm và một kiểu suy diễn cần tránh; giải thích vì sao.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 2Tự luận

    Viết bản tóm giải ngắn gọn về Thực hành đọc: Cánh đồng, chỉ dùng thông tin đã cung cấp; phân biệt lời tóm giải với nguyên văn.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay