Ngữ văn 6
Ngữ vănLớp 6Bài 9. Trái Đất - ngôi nhà chung

Thực hành đọc: Sinh vật trên Trái Đất được hình thành như thế nào?

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu và vận dụng kiến thức của phần Thực hành đọc: Sinh vật trên Trái Đất được hình thành như thế nào?.
  • Trình bày nhận xét có dẫn chứng; phân biệt thông tin văn bản với suy luận riêng.

Bài giảng

Định hướng và văn bản hỗ trợ

Sinh vật trên Trái Đất được hình thành như thế nào? — Nguyễn Quang Riệu. Văn bản thông tin khoa học.

Lược thuật/tóm lược do người biên soạn viết, không phải nguyên văn tác phẩm:

Văn bản đặt câu hỏi về nguồn gốc sự sống trong quá trình rất dài của Trái Đất. Những điều kiện vật lí, hóa học, nước và các dạng sống nhỏ được xem xét trong những giả thuyết khoa học. Một số phát hiện ở môi trường khắc nghiệt gợi thêm khả năng nghiên cứu, nhưng không có nghĩa mọi câu hỏi đã được kết luận xong. Cách trình bày giúp người đọc hiểu sự sống mong manh và quý giá: một quá trình hình thành lâu dài có thể bị tổn hại nhanh vì hoạt động thiếu thận trọng.

Đọc sâu từ chi tiết

Câu hỏi mở và giả thuyết
Khoa học có thể trình bày điều chưa biết như một phần kiến thức. Từ gợi khả năng không nên bị đổi thành khẳng định tuyệt đối khi tóm tắt.

Thuật ngữ
Tên chất và khái niệm khoa học cần chính xác, không thay bằng từ “cho dễ” nếu làm mất nghĩa. Có thể thêm lời giải thích bên cạnh.

Tỉ lệ thời gian
Đối chiếu quá trình dài với nguy cơ phá hủy nhanh làm trách nhiệm hiện nay rõ hơn, mà không cần tuyên bố mọi nghiên cứu đã kết thúc.

Lập luận về nội dung và hình thức

Giá trị bài đọc không chỉ là vài tên chất, mà là cách khoa học nêu câu hỏi và phân biệt mức độ chắc chắn. Những giả thuyết về điều kiện cho sự sống phải được tóm tắt đúng như giả thuyết, không biến thành “đã chứng minh tất cả”. Đặt quá trình hình thành dài bên nguy cơ phá hủy nhanh gợi thái độ trân trọng và thận trọng của con người trong môi trường sống.

Khi viết, đi từ nhận xét đến chi tiết rồi giải thích tác dụng. Bản tóm lược không giữ nguyên nhịp, giọng và toàn bộ ngôn ngữ của tác phẩm; muốn đối chiếu toàn văn, hãy dùng SGK hợp pháp. Không xem tóm lược là bản chép thay văn bản gốc.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Một đoạn phân tích khác đoạn kể lại ở điểm nào?

    Xem lời giải

    Giá trị bài đọc không chỉ là vài tên chất, mà là cách khoa học nêu câu hỏi và phân biệt mức độ chắc chắn. Những giả thuyết về điều kiện cho sự sống phải được tóm tắt đúng như giả thuyết, không biến thành “đã chứng minh tất cả”. Đặt quá trình hình thành dài bên nguy cơ phá hủy nhanh gợi thái độ trân trọng và thận trọng của con người trong môi trường sống.

Ghi nhớ

Giá trị bài đọc không chỉ là vài tên chất, mà là cách khoa học nêu câu hỏi và phân biệt mức độ chắc chắn. Những giả thuyết về điều kiện cho sự sống phải được tóm tắt đúng như giả thuyết, không biến thành “đã chứng minh tất cả”. Đặt quá trình hình thành dài bên nguy cơ phá hủy nhanh gợi thái độ trân trọng và thận trọng của con người trong môi trường sống.

Dễ nhầm

  • Nhận xét cần gắn với chi tiết và tác dụng, không chỉ nhắc lại cốt truyện hoặc nêu bài học chung chung.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Sinh vật trên Trái Đất được hình thành như thế nào? — Nguyễn Quang Riệu. Văn bản thông tin khoa học.

    Lược thuật/tóm lược do người biên soạn viết, không phải nguyên văn tác phẩm:

    Văn bản đặt câu hỏi về nguồn gốc sự sống trong quá trình rất dài của Trái Đất. Những điều kiện vật lí, hóa học, nước và các dạng sống nhỏ được xem xét trong những giả thuyết khoa học. Một số phát hiện ở môi trường khắc nghiệt gợi thêm khả năng nghiên cứu, nhưng không có nghĩa mọi câu hỏi đã được kết luận xong. Cách trình bày giúp người đọc hiểu sự sống mong manh và quý giá: một quá trình hình thành lâu dài có thể bị tổn hại nhanh vì hoạt động thiếu thận trọng.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Văn bản đặt câu hỏi về gì?

  3. Câu 2Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Yếu tố quan trọng được nhắc là gì?

  4. Câu 3Mức 2Tự luận

    Giả thuyết khoa học nên được hiểu thế nào? Trả lời ngắn bằng lời của em, dựa vào ngữ liệu.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 4Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Vì sao cần trân trọng sự sống?

  6. Câu 5Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Dựa vào lược thuật và thông tin thể loại đã cho, xác định đúng hoặc sai.

    ÝĐúngSai
    a)Giả thuyết là cách giải thích còn cần kiểm chứng.
    b)Nêu một giả thuyết nghĩa là mọi bước nguồn gốc sự sống đã được kết luận xong.
  7. Câu 6Mức 2Ghép nối

    Nối chi tiết/khái niệm với cách hiểu phù hợp.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Phân tích một nét đáng chú ý của văn bản Sinh vật trên Trái Đất được hình thành như thế nào?. Dùng ít nhất một chi tiết cụ thể làm bằng chứng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Sửa một bản tóm tắt nói “Các nhà khoa học biết chính xác mọi bước sự sống bắt đầu, chúng ta có thể tạo lại thiên nhiên dễ dàng”.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay