Ngữ văn 6
Ngữ vănLớp 6Bài 3. Yêu thương và chia sẻ

Gió lạnh đầu mùa

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu và vận dụng kiến thức của phần Gió lạnh đầu mùa.
  • Trình bày nhận xét có dẫn chứng; phân biệt thông tin văn bản với suy luận riêng.

Bài giảng

Định hướng và văn bản hỗ trợ

Gió lạnh đầu mùa — Thạch Lam. Truyện ngắn.

Lược thuật/tóm lược do người biên soạn viết, không phải nguyên văn tác phẩm:

Khi gió lạnh đến, Sơn được mẹ mặc áo ấm. Ra ngoài chơi cùng chị Lan, Sơn thấy Hiên đứng co ro trong chiếc áo rách. Nhớ người em đã mất, Sơn bàn với chị đem áo cũ cho Hiên. Sau niềm vui giúp bạn, hai chị em lo mẹ biết nên tìm lại. Mẹ Hiên mang áo trả vì không muốn tự ý nhận đồ của nhà khác. Mẹ Sơn hiểu chuyện, không phạt nặng mà cho mẹ Hiên vay tiền may áo. Câu chuyện đặt lòng tốt của trẻ bên cạnh sự tự trọng và cách ứng xử tế nhị của người lớn.

Đọc sâu từ chi tiết

Cái lạnh làm lộ khoảng cách
Sơn có áo ấm còn Hiên thiếu áo. Miêu tả thời tiết là điều kiện để hành động quan tâm xuất hiện, không chỉ làm nền.

Tâm lí trẻ có nhiều lớp
Sơn giúp bạn thật lòng rồi lại sợ bị mắng. Sự chao đảo ấy làm nhân vật có thật hơn một tấm gương không bao giờ lo lắng.

Hai người mẹ
Mẹ Hiên giữ tự trọng; Mẹ Sơn giúp theo cách khác mà không hạ thấp người nhận. Tình thương cần đi cùng tôn trọng.

Lập luận về nội dung và hình thức

Câu chuyện không dừng ở hành động cho áo. Tâm lí Sơn vừa vui vừa sợ cho thấy lòng tốt đang lớn lên trong một đứa trẻ chứ không phải lời răn hoàn hảo. Đặc biệt, việc mẹ Hiên trả áo nhắc người đọc rằng người khó khăn vẫn có quyền giữ tự trọng. Cách mẹ Sơn cho vay tiền may áo nối tình thương với sự tế nhị, khiến sự chia sẻ không thành ban ơn.

Khi viết, đi từ nhận xét đến chi tiết rồi giải thích tác dụng. Bản tóm lược không giữ nguyên nhịp, giọng và toàn bộ ngôn ngữ của tác phẩm; muốn đối chiếu toàn văn, hãy dùng SGK hợp pháp. Không xem tóm lược là bản chép thay văn bản gốc.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Một đoạn phân tích khác đoạn kể lại ở điểm nào?

    Xem lời giải

    Câu chuyện không dừng ở hành động cho áo. Tâm lí Sơn vừa vui vừa sợ cho thấy lòng tốt đang lớn lên trong một đứa trẻ chứ không phải lời răn hoàn hảo. Đặc biệt, việc mẹ Hiên trả áo nhắc người đọc rằng người khó khăn vẫn có quyền giữ tự trọng. Cách mẹ Sơn cho vay tiền may áo nối tình thương với sự tế nhị, khiến sự chia sẻ không thành ban ơn.

Ghi nhớ

Câu chuyện không dừng ở hành động cho áo. Tâm lí Sơn vừa vui vừa sợ cho thấy lòng tốt đang lớn lên trong một đứa trẻ chứ không phải lời răn hoàn hảo. Đặc biệt, việc mẹ Hiên trả áo nhắc người đọc rằng người khó khăn vẫn có quyền giữ tự trọng. Cách mẹ Sơn cho vay tiền may áo nối tình thương với sự tế nhị, khiến sự chia sẻ không thành ban ơn.

Dễ nhầm

  • Nhận xét cần gắn với chi tiết và tác dụng, không chỉ nhắc lại cốt truyện hoặc nêu bài học chung chung.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Gió lạnh đầu mùa — Thạch Lam. Truyện ngắn.

    Lược thuật/tóm lược do người biên soạn viết, không phải nguyên văn tác phẩm:

    Khi gió lạnh đến, Sơn được mẹ mặc áo ấm. Ra ngoài chơi cùng chị Lan, Sơn thấy Hiên đứng co ro trong chiếc áo rách. Nhớ người em đã mất, Sơn bàn với chị đem áo cũ cho Hiên. Sau niềm vui giúp bạn, hai chị em lo mẹ biết nên tìm lại. Mẹ Hiên mang áo trả vì không muốn tự ý nhận đồ của nhà khác. Mẹ Sơn hiểu chuyện, không phạt nặng mà cho mẹ Hiên vay tiền may áo. Câu chuyện đặt lòng tốt của trẻ bên cạnh sự tự trọng và cách ứng xử tế nhị của người lớn.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Ai cùng Sơn ra chơi?

  3. Câu 2Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Điều gì khiến Sơn chú ý Hiên?

  4. Câu 3Mức 2Tự luận

    Ai đem áo trả? Trả lời ngắn bằng lời của em, dựa vào ngữ liệu.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 4Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Mẹ Sơn giúp thêm bằng cách nào?

  6. Câu 5Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Dựa vào lược thuật và thông tin thể loại đã cho, xác định đúng hoặc sai.

    ÝĐúngSai
    a)Sơn có thể vừa thật lòng giúp Hiên vừa lo mẹ trách.
    b)Mẹ Hiên trả áo chứng tỏ người khó khăn không cần được giúp đỡ.
  7. Câu 6Mức 2Ghép nối

    Nối chi tiết/khái niệm với cách hiểu phù hợp.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Phân tích một nét đáng chú ý của văn bản Gió lạnh đầu mùa. Dùng ít nhất một chi tiết cụ thể làm bằng chứng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Lớp muốn giúp bạn thiếu đồ dùng. Đề xuất một cách hỗ trợ không công khai hoàn cảnh riêng hoặc bắt bạn mang ơn.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay