Yếu tố tự sự. Sự kiện, nhân vật và hành động được kể trong văn bản. Cần xác định dấu hiệu tương ứng trong ngữ liệu trước khi đưa ra nhận xét.
Yếu tố trữ tình. Cảm xúc, suy tư được bộc lộ qua lời, hình ảnh và giọng điệu. Cần xác định dấu hiệu tương ứng trong ngữ liệu trước khi đưa ra nhận xét.
Truyện thơ dân gian. Tác phẩm tự sự bằng thơ của cộng đồng, kết hợp kể chuyện và bộc lộ tình cảm. Cần xác định dấu hiệu tương ứng trong ngữ liệu trước khi đưa ra nhận xét.
Ngữ liệu luyện tập nguyên gốc; số liệu nếu có là giả định, không phải kết quả khảo sát thực tế.
Bài kể bằng thơ luyện tập nguyên gốc: “Em trao hạt giống đầu mùa / Anh đem gieo xuống bãi bồi bên sông / Lũ về chia mấy ngả dòng / Vườn xa vẫn đợi một vòng chim bay.”
Sản phẩm mẫu có căn cứ: Các hành động trao hạt, gieo hạt và biến cố lũ về tạo một đường sự việc. Bên cạnh đó, vườn xa còn chờ chim gợi sự gắn bó và đợi mong. Lớp kể cung cấp hoàn cảnh để cảm xúc có điểm tựa, còn lớp cảm xúc khiến việc trồng cây vượt khỏi một bản ghi lao động. Tuy nhiên, đây là bốn dòng do người biên soạn tạo để luyện đọc, không phải tác phẩm dân gian. Muốn gọi một văn bản là truyện thơ dân gian còn phải xét nguồn lưu truyền và đặc điểm thể loại, không chỉ vì nó có vần và sự việc.
Truyện thơ có nhân vật, chuỗi sự việc và lời kể bằng thơ; trong truyện thơ dân gian, việc sáng tạo, lưu truyền gắn cộng đồng, thường qua truyền miệng và có dị bản. Tự sự kết hợp lời bộc lộ tình cảm, hình ảnh đời sống; các cộng đồng Thái, Mường có tác phẩm riêng, không gộp thành một nguồn vô danh giống hệt nhau.
Thơ trữ tình cũng có thể kể một cuộc gặp hoặc chuyện tượng trưng nhưng câu chuyện thường làm nền cho cảm xúc. Dương phụ hành kể cảnh đôi vợ chồng để trở về nỗi biệt li; Thuyền và biển kể quan hệ hình tượng rồi mở ra lời em với anh. Bởi vậy phải hỏi sự việc phục vụ mạch cảm xúc nào, không chỉ dựa vào có hành động để xếp mọi bài vào truyện thơ.
Ví dụ 1
Xử lí trọn vẹn tình huống đã cho.
Các hành động trao hạt, gieo hạt và biến cố lũ về tạo một đường sự việc. Bên cạnh đó, vườn xa còn chờ chim gợi sự gắn bó và đợi mong. Lớp kể cung cấp hoàn cảnh để cảm xúc có điểm tựa, còn lớp cảm xúc khiến việc trồng cây vượt khỏi một bản ghi lao động. Tuy nhiên, đây là bốn dòng do người biên soạn tạo để luyện đọc, không phải tác phẩm dân gian. Muốn gọi một văn bản là truyện thơ dân gian còn phải xét nguồn lưu truyền và đặc điểm thể loại, không chỉ vì nó có vần và sự việc.
Yếu tố tự sự → Yếu tố trữ tình → Truyện thơ dân gian: vận dụng vào dữ kiện, giải thích tác dụng và tự kiểm tra giới hạn kết luận.
Đã đúng 0/4 câu
Đọc ngữ liệu
Ngữ liệu luyện tập nguyên gốc; số liệu nếu có là giả định, không phải kết quả khảo sát thực tế.
Bài kể bằng thơ luyện tập nguyên gốc: “Em trao hạt giống đầu mùa / Anh đem gieo xuống bãi bồi bên sông / Lũ về chia mấy ngả dòng / Vườn xa vẫn đợi một vòng chim bay.”
Ghép khái niệm với nội dung sử dụng trong bài.
Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.
Cách làm nào phù hợp nhất khi xử lí ngữ liệu này?
Đánh giá hai cách dùng mô hình học tập.
Xếp quy trình tạo một sản phẩm có căn cứ: từ xác định nhiệm vụ đến chỉnh sửa.
Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).
Dùng khái niệm “Yếu tố tự sự” giải thích một chi tiết của ngữ liệu; chỉ rõ chi tiết, không chỉ chép định nghĩa.
0 từ
Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.
Đề xuất một cách diễn đạt hoặc một thao tác làm rõ vấn đề trong ngữ liệu. Giải thích lợi ích và điều cần tránh.
0 từ
Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.
Viết một đoạn phản hồi 4–6 câu cho người đang học bài này: nêu một phát hiện có căn cứ và một giới hạn cần giữ.
0 từ
Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.
Viết đoạn phân tích lớp tự sự và lớp trữ tình trong bốn dòng nguyên gốc; phân biệt ngữ liệu này với một truyện thơ dân gian có nguồn.
0 từ
Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.
