Văn bản, xuất xứ và ngữ liệu đọc độc lập
Tri thức ngữ văn – Học liệu diễn giải nguyên gốc theo các mục trong sách.
Văn bản thông tin cung cấp hiểu biết, thường dùng dữ liệu có tác giả, thời gian, địa điểm, đơn vị và nguồn. Bản tin chú ý sự việc có tính cập nhật, nêu điều cần biết rõ; nhan đề và cách lựa chi tiết có thể mang đánh giá. Văn bản tổng hợp phối hợp thuyết minh với kể, tả, biểu cảm, nghị luận nhưng không được hi sinh chính xác để gây hấp dẫn.
Đây là bản tóm giải nguyên gốc phục vụ học tập; không phải nguyên văn hoặc bản dịch của tác phẩm.
Phân tích và đánh giá
Đọc cần tìm thông tin cơ bản, quan hệ nhân quả hoặc tiến trình, chi tiết nâng đỡ, mục đích và mức chắc chắn. Phương tiện phi ngôn ngữ như ảnh, sơ đồ, biểu đồ cần chú thích, tỉ lệ, nguồn, alt; không trang trí gây sai hoặc dùng dự báo như kết quả quan sát. Ẩn dụ khoa học làm dễ hiểu nhưng cần tách khỏi cơ chế được chứng minh.
Cách đọc, kết nối và giới hạn
Dữ liệu minh hoạ, không phải khảo sát: nhóm A đọc 3 sách, B 5, C 4 trong một tháng giả định. Biểu đồ cột phù hợp so lượng; tổng là 12 sách. Muốn gọi là thực tế phải có cách ghi, thời gian, phạm vi và sự đồng ý phù hợp, không dùng câu “theo điều tra” khi chưa điều tra.
Ví dụ tự viết và lời giải vận dụng
Vận dụng tri thức vào ví dụ tự viết trong hồ sơ: nêu hai chi tiết và giải thích, không thêm điều chưa có.
Dữ liệu minh hoạ cho A = 3, B = 5, C = 4 cuốn, nên tổng là 3 + 5 + 4 = 12; B hơn A đúng 2 cuốn. Biểu đồ cột thích hợp để so ba số lượng cùng đơn vị, bảng giữ giá trị chính xác. Đó là hai quan hệ có thể rút từ dữ liệu, không phải bằng chứng B yêu sách hơn: số cuốn chưa đo độ dài, chất lượng hay điều kiện đọc. Nhãn “giả định” phải được giữ; không đổi thành “điều tra lớp” khi chưa thu dữ liệu thật.