Ngữ văn 9
Ngữ vănLớp 9Bài 8. Tiếng nói của lương tri

Thực hành đọc: Chuẩn bị hành trang

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu,thực hành và giải thích bằng dẫn chứng phù hợp với yêu cầu của bài.

Bài giảng

Tiếp cận tác phẩm và nội dung

Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuẩn bị hành trang” (Vũ Khoan):

Văn bản bàn việc người trẻ chuẩn bị bước vào một giai đoạn phát triển mới. Hành trang quan trọng là con người với kiến thức,kĩ năng và thói quen. Người viết nêu cả điểm mạnh và hạn chế để khuyến khích tự nhìn nhận,không tự mãn cũng không tự ti. Những mặt mạnh có thể đi cùng mặt yếu nếu thiếu cách rèn luyện phù hợp.

Phân tích nghệ thuật và ý nghĩa

Tách nhận xét của người viết trong bối cảnh lịch sử với kết luận bất biến về mọi người Việt. Các cặp mạnh–yếu tạo lập luận hai mặt,giúp tránh khen hoặc chê một chiều. Khi tự đọc,chọn một nhận định có thể liên hệ bản thân bằng việc làm cụ thể,không gán nhãn cho bạn khác. Phản biện có thể hỏi điều gì đã thay đổi từ lúc bài viết ra đời và cần bằng chứng nào để cập nhật.

Tự học có phương pháp

Lập bảng hai cột: dữ kiện được cung cấp – điều có thể suy ra. Với “Chuẩn bị hành trang”, trọng tâm là tự nhận thức cân bằng để chuẩn bị năng lực cho tương lai. Bản diễn giải không thay toàn văn: nhận định về câu chữ chính xác, âm thanh hoặc một chi tiết chưa nêu phải được kiểm tra ở văn bản có nguồn. Khi trả lời bài tập tại đây, chỉ dùng những dữ kiện đã cung cấp và ghi rõ giới hạn suy luận.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Vì sao không nên coi nhận xét về thói quen là bản chất không thể đổi?

    Xem lời giải

    Thói quen được hình thành và có thể rèn lại;văn bản hướng tới chuẩn bị,thay đổi chứ không đóng nhãn con người.

Ghi nhớ

tự nhận thức cân bằng để chuẩn bị năng lực cho tương lai

Dễ nhầm

  • Không đồng nhất tóm tắt với phân tích: phân tích phải giải thích cách chi tiết tạo ý nghĩa.
  • Không gán cho văn bản điều không được thể hiện; cách hiểu mở vẫn cần bằng chứng.

Bài tập

Đã đúng 0/3 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuẩn bị hành trang” (Vũ Khoan):

    Văn bản bàn việc người trẻ chuẩn bị bước vào một giai đoạn phát triển mới. Hành trang quan trọng là con người với kiến thức,kĩ năng và thói quen. Người viết nêu cả điểm mạnh và hạn chế để khuyến khích tự nhìn nhận,không tự mãn cũng không tự ti. Những mặt mạnh có thể đi cùng mặt yếu nếu thiếu cách rèn luyện phù hợp.

    Văn bản được học thuộc kiểu/thể loại nào?

  2. Câu 2Mức 1Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuẩn bị hành trang” (Vũ Khoan):

    Văn bản bàn việc người trẻ chuẩn bị bước vào một giai đoạn phát triển mới. Hành trang quan trọng là con người với kiến thức,kĩ năng và thói quen. Người viết nêu cả điểm mạnh và hạn chế để khuyến khích tự nhìn nhận,không tự mãn cũng không tự ti. Những mặt mạnh có thể đi cùng mặt yếu nếu thiếu cách rèn luyện phù hợp.

    Vì sao bài viết đặt mặt mạnh và hạn chế cạnh nhau?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  3. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuẩn bị hành trang” (Vũ Khoan):

    Văn bản bàn việc người trẻ chuẩn bị bước vào một giai đoạn phát triển mới. Hành trang quan trọng là con người với kiến thức,kĩ năng và thói quen. Người viết nêu cả điểm mạnh và hạn chế để khuyến khích tự nhìn nhận,không tự mãn cũng không tự ti. Những mặt mạnh có thể đi cùng mặt yếu nếu thiếu cách rèn luyện phù hợp.

    Xét hai nhận định về nội dung và cách hiểu bản diễn giải.

    ÝĐúngSai
    a)Rèn thói quen được gắn với cầu nối từ tự nhận thức tới hành động.
    b)Nêu một hạn chế có nghĩa phải phủ nhận mọi mặt mạnh.
  4. Câu 4Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuẩn bị hành trang” (Vũ Khoan):

    Văn bản bàn việc người trẻ chuẩn bị bước vào một giai đoạn phát triển mới. Hành trang quan trọng là con người với kiến thức,kĩ năng và thói quen. Người viết nêu cả điểm mạnh và hạn chế để khuyến khích tự nhìn nhận,không tự mãn cũng không tự ti. Những mặt mạnh có thể đi cùng mặt yếu nếu thiếu cách rèn luyện phù hợp.

    Vì sao không nên coi nhận xét về thói quen là bản chất không thể đổi?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 5Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuẩn bị hành trang” (Vũ Khoan):

    Văn bản bàn việc người trẻ chuẩn bị bước vào một giai đoạn phát triển mới. Hành trang quan trọng là con người với kiến thức,kĩ năng và thói quen. Người viết nêu cả điểm mạnh và hạn chế để khuyến khích tự nhìn nhận,không tự mãn cũng không tự ti. Những mặt mạnh có thể đi cùng mặt yếu nếu thiếu cách rèn luyện phù hợp.

    Giải thích vai trò của chi tiết/quan hệ sau trong2–4câu: điểm mạnh và hạn chế được đặt cạnh nhau để hướng đến rèn thói quen.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 6Mức 2Ghép nối

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuẩn bị hành trang” (Vũ Khoan):

    Văn bản bàn việc người trẻ chuẩn bị bước vào một giai đoạn phát triển mới. Hành trang quan trọng là con người với kiến thức,kĩ năng và thói quen. Người viết nêu cả điểm mạnh và hạn chế để khuyến khích tự nhìn nhận,không tự mãn cũng không tự ti. Những mặt mạnh có thể đi cùng mặt yếu nếu thiếu cách rèn luyện phù hợp.

    Ghép chi tiết hoặc thành phần với vai trò tương ứng trong bài.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuẩn bị hành trang” (Vũ Khoan):

    Văn bản bàn việc người trẻ chuẩn bị bước vào một giai đoạn phát triển mới. Hành trang quan trọng là con người với kiến thức,kĩ năng và thói quen. Người viết nêu cả điểm mạnh và hạn chế để khuyến khích tự nhìn nhận,không tự mãn cũng không tự ti. Những mặt mạnh có thể đi cùng mặt yếu nếu thiếu cách rèn luyện phù hợp.

    Viết đoạn 100–150 chữ làm rõ chủ đề “tự nhận thức cân bằng để chuẩn bị năng lực cho tương lai” qua ít nhất hai chi tiết trong bản diễn giải. Phân tích một cách tổ chức hình thức, không chỉ kể lại.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuẩn bị hành trang” (Vũ Khoan):

    Văn bản bàn việc người trẻ chuẩn bị bước vào một giai đoạn phát triển mới. Hành trang quan trọng là con người với kiến thức,kĩ năng và thói quen. Người viết nêu cả điểm mạnh và hạn chế để khuyến khích tự nhìn nhận,không tự mãn cũng không tự ti. Những mặt mạnh có thể đi cùng mặt yếu nếu thiếu cách rèn luyện phù hợp.

    Nêu một cặp điểm mạnh–điểm cần cải thiện trong cách học của bản thân, kèm một việc làm; không suy thành tính cách của mọi người Việt.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay