Ngữ văn 9
Ngữ vănLớp 9Bài 8. Tiếng nói của lương tri

Bài ca chúc tết thanh niên

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu,thực hành và giải thích bằng dẫn chứng phù hợp với yêu cầu của bài.

Bài giảng

Tiếp cận tác phẩm và nội dung

Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Bài ca chúc tết thanh niên” (Phan Bội Châu):

Từ một lời chúc năm mới,bài thơ hướng tới thanh niên và đặt ra câu hỏi sống thế nào trước vận nước. Người nói không chỉ chúc điều may mắn mà thúc giục lớp trẻ tự đổi mới,tránh an phận và nhận trách nhiệm. Lời thơ có giọng đối thoại,kêu gọi,thể hiện niềm tin vào sức trẻ đồng thời đặt yêu cầu hành động.

Phân tích nghệ thuật và ý nghĩa

Đọc tình huống giao tiếp:ai nói với ai,ở thời điểm nào,vì sao lời chúc trở thành lời thức tỉnh. Giọng điệu và động từ hướng hành động khiến nội dung khác một câu chúc xã giao. Khi liên hệ hiện nay,cần chuyển tinh thần trách nhiệm thành việc phù hợp lứa tuổi,không lấy nguyên hoàn cảnh lịch sử áp vào mọi lựa chọn cá nhân. Tình yêu nước có thể biểu hiện qua học tập trung thực và phục vụ cộng đồng.

Tự học có phương pháp

Lập bảng hai cột: dữ kiện được cung cấp – điều có thể suy ra. Với “Bài ca chúc tết thanh niên”, trọng tâm là trách nhiệm của tuổi trẻ đối với đất nước và tương lai. Bản diễn giải không thay toàn văn: nhận định về câu chữ chính xác, âm thanh hoặc một chi tiết chưa nêu phải được kiểm tra ở văn bản có nguồn. Khi trả lời bài tập tại đây, chỉ dùng những dữ kiện đã cung cấp và ghi rõ giới hạn suy luận.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Điểm khác giữa lời chúc thông thường và lời chúc trong bài là gì?

    Xem lời giải

    Ở đây lời chúc gắn yêu cầu tự thay đổi,nhận trách nhiệm và hành động,không chỉ mong điều may.

Ghi nhớ

trách nhiệm của tuổi trẻ đối với đất nước và tương lai

Dễ nhầm

  • Không đồng nhất tóm tắt với phân tích: phân tích phải giải thích cách chi tiết tạo ý nghĩa.
  • Không gán cho văn bản điều không được thể hiện; cách hiểu mở vẫn cần bằng chứng.

Bài tập

Đã đúng 0/3 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Bài ca chúc tết thanh niên” (Phan Bội Châu):

    Từ một lời chúc năm mới,bài thơ hướng tới thanh niên và đặt ra câu hỏi sống thế nào trước vận nước. Người nói không chỉ chúc điều may mắn mà thúc giục lớp trẻ tự đổi mới,tránh an phận và nhận trách nhiệm. Lời thơ có giọng đối thoại,kêu gọi,thể hiện niềm tin vào sức trẻ đồng thời đặt yêu cầu hành động.

    Văn bản được học thuộc kiểu/thể loại nào?

  2. Câu 2Mức 1Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Bài ca chúc tết thanh niên” (Phan Bội Châu):

    Từ một lời chúc năm mới,bài thơ hướng tới thanh niên và đặt ra câu hỏi sống thế nào trước vận nước. Người nói không chỉ chúc điều may mắn mà thúc giục lớp trẻ tự đổi mới,tránh an phận và nhận trách nhiệm. Lời thơ có giọng đối thoại,kêu gọi,thể hiện niềm tin vào sức trẻ đồng thời đặt yêu cầu hành động.

    Lời chúc năm mới được chuyển thành lời thúc giục ai và làm gì?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  3. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Bài ca chúc tết thanh niên” (Phan Bội Châu):

    Từ một lời chúc năm mới,bài thơ hướng tới thanh niên và đặt ra câu hỏi sống thế nào trước vận nước. Người nói không chỉ chúc điều may mắn mà thúc giục lớp trẻ tự đổi mới,tránh an phận và nhận trách nhiệm. Lời thơ có giọng đối thoại,kêu gọi,thể hiện niềm tin vào sức trẻ đồng thời đặt yêu cầu hành động.

    Xét hai nhận định về nội dung và cách hiểu bản diễn giải.

    ÝĐúngSai
    a)Tự đổi mới và đóng góp được gắn với hướng hành động của cảm hứng yêu nước.
    b)Lời chúc trong bài chỉ nhằm chúc may mắn cá nhân, không gắn trách nhiệm cộng đồng.
  4. Câu 4Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Bài ca chúc tết thanh niên” (Phan Bội Châu):

    Từ một lời chúc năm mới,bài thơ hướng tới thanh niên và đặt ra câu hỏi sống thế nào trước vận nước. Người nói không chỉ chúc điều may mắn mà thúc giục lớp trẻ tự đổi mới,tránh an phận và nhận trách nhiệm. Lời thơ có giọng đối thoại,kêu gọi,thể hiện niềm tin vào sức trẻ đồng thời đặt yêu cầu hành động.

    Điểm khác giữa lời chúc thông thường và lời chúc trong bài là gì?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 5Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Bài ca chúc tết thanh niên” (Phan Bội Châu):

    Từ một lời chúc năm mới,bài thơ hướng tới thanh niên và đặt ra câu hỏi sống thế nào trước vận nước. Người nói không chỉ chúc điều may mắn mà thúc giục lớp trẻ tự đổi mới,tránh an phận và nhận trách nhiệm. Lời thơ có giọng đối thoại,kêu gọi,thể hiện niềm tin vào sức trẻ đồng thời đặt yêu cầu hành động.

    Giải thích vai trò của chi tiết/quan hệ sau trong2–4câu: lời chúc năm mới chuyển thành lời kêu gọi thanh niên tự đổi mới.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 6Mức 2Ghép nối

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Bài ca chúc tết thanh niên” (Phan Bội Châu):

    Từ một lời chúc năm mới,bài thơ hướng tới thanh niên và đặt ra câu hỏi sống thế nào trước vận nước. Người nói không chỉ chúc điều may mắn mà thúc giục lớp trẻ tự đổi mới,tránh an phận và nhận trách nhiệm. Lời thơ có giọng đối thoại,kêu gọi,thể hiện niềm tin vào sức trẻ đồng thời đặt yêu cầu hành động.

    Ghép chi tiết hoặc thành phần với vai trò tương ứng trong bài.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Bài ca chúc tết thanh niên” (Phan Bội Châu):

    Từ một lời chúc năm mới,bài thơ hướng tới thanh niên và đặt ra câu hỏi sống thế nào trước vận nước. Người nói không chỉ chúc điều may mắn mà thúc giục lớp trẻ tự đổi mới,tránh an phận và nhận trách nhiệm. Lời thơ có giọng đối thoại,kêu gọi,thể hiện niềm tin vào sức trẻ đồng thời đặt yêu cầu hành động.

    Viết đoạn 100–150 chữ làm rõ chủ đề “trách nhiệm của tuổi trẻ đối với đất nước và tương lai” qua ít nhất hai chi tiết trong bản diễn giải. Phân tích một cách tổ chức hình thức, không chỉ kể lại.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Bài ca chúc tết thanh niên” (Phan Bội Châu):

    Từ một lời chúc năm mới,bài thơ hướng tới thanh niên và đặt ra câu hỏi sống thế nào trước vận nước. Người nói không chỉ chúc điều may mắn mà thúc giục lớp trẻ tự đổi mới,tránh an phận và nhận trách nhiệm. Lời thơ có giọng đối thoại,kêu gọi,thể hiện niềm tin vào sức trẻ đồng thời đặt yêu cầu hành động.

    Chuyển tinh thần lời kêu gọi thành một mục tiêu học tập có thể tự kiểm tra, không dùng khẩu hiệu trống.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay