Ngữ văn 9
Ngữ vănLớp 9Bài 3. Hồn nước nằm trong tiếng mẹ cha

Trình bày ý kiến về một vấn đề có tính thời sự trong đời sống của lứa tuổi học sinh hiện nay

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu,thực hành và giải thích bằng dẫn chứng phù hợp với yêu cầu của bài.

Bài giảng

Hiểu nhiệm vụ và chọn chất liệu

Nêu thực tế trong phạm vi quan sát,đưa ý kiến,lí giải lợi ích và giới hạn. Phân biệt thiết bị cần dùng học tập với thông báo gây xao nhãng;không biến bài nói thành phán xét người khác.

Đề thực hành nguyên gốc: Có nên tắt thông báo điện thoại trong một khoảng học tập?. Xác định người đọc/người nghe,phạm vi và thông điệp. Ghi dữ kiện thật vào một bên,ý kiến hoặc sáng tạo vào bên kia;không dùng số liệu bịa để tạo vẻ thuyết phục.

Lập kế hoạch,thực hiện,chỉnh sửa

Xác định trọng tâm → chọn hai hoặc ba ý có quan hệ → tìm dẫn chứng hoặc chi tiết → tạo bản nháp → kiểm tra theo tiêu chí. Với bài nói,cần bảo đảm nội dung đúng yêu cầu,mạch rõ và người tiếp nhận hiểu được lí do. Nếu dùng lời người khác,ghi nguồn và phân biệt với lời của mình.

Mẫu nguyên gốc và cách đọc mẫu

Việc trì hoãn bài tập không chỉ là chuyện “lười”. Một bạn có thể chưa hiểu yêu cầu,bị thông báo điện thoại ngắt quãng hoặc đặt mục tiêu quá lớn. Tuy vậy,giải thích nguyên nhân không có nghĩa bỏ trách nhiệm. Theo tôi,lớp cần thử một cách hỗ trợ cụ thể:chia bài khó thành các bước có sản phẩm kiểm tra được. Trước hết,mỗi bạn ghi yêu cầu và thời hạn thật,đánh dấu điều chưa hiểu để hỏi thầy cô. Tiếp đó,chọn một bước ngắn như đọc đề và viết ba dữ kiện,thay vì tự ép hoàn thành cả bài ngay. Trong thời gian ấy,tắt thông báo không cần thiết và để điện thoại ngoài tầm với nếu không dùng cho việc học. Cuối ngày,kiểm tra việc đã làm chứ không chỉ đếm giờ ngồi bàn. Có ý kiến cho rằng lập kế hoạch chỉ tạo thêm việc. Điều đó có thể đúng nếu kế hoạch quá rườm rà;vì vậy,chỉ cần ba mục ưu tiên và một khoảng dự phòng. Sau một tuần,người học tự so sánh số việc nộp đúng hạn và mức mệt mỏi để điều chỉnh. Với khó khăn kéo dài,cần trao đổi với người lớn đáng tin thay vì tự gán nhãn bản thân kém cỏi. Giải quyết trì hoãn là rèn một thói quen có thể thay đổi,không phải cuộc thi xem ai bận nhất.

Mẫu minh họa một cách triển khai,không phải khuôn buộc phải chép. Gạch chân câu/chi tiết thể hiện trọng tâm,khoanh bằng chứng hoặc hành động cụ thể,và tìm chỗ kết nối ý. Khi tự làm,thay bằng trải nghiệm và quan sát của chính em.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Có nên tắt thông báo điện thoại trong một khoảng học tập?

    Xem lời giải

    Việc trì hoãn bài tập không chỉ là chuyện “lười”. Một bạn có thể chưa hiểu yêu cầu,bị thông báo điện thoại ngắt quãng hoặc đặt mục tiêu quá lớn. Tuy vậy,giải thích nguyên nhân không có nghĩa bỏ trách nhiệm. Theo tôi,lớp cần thử một cách hỗ trợ cụ thể:chia bài khó thành các bước có sản phẩm kiểm tra được. Trước hết,mỗi bạn ghi yêu cầu và thời hạn thật,đánh dấu điều chưa hiểu để hỏi thầy cô. Tiếp đó,chọn một bước ngắn như đọc đề và viết ba dữ kiện,thay vì tự ép hoàn thành cả bài ngay. Trong thời gian ấy,tắt thông báo không cần thiết và để điện thoại ngoài tầm với nếu không dùng cho việc học. Cuối ngày,kiểm tra việc đã làm chứ không chỉ đếm giờ ngồi bàn. Có ý kiến cho rằng lập kế hoạch chỉ tạo thêm việc. Điều đó có thể đúng nếu kế hoạch quá rườm rà;vì vậy,chỉ cần ba mục ưu tiên và một khoảng dự phòng. Sau một tuần,người học tự so sánh số việc nộp đúng hạn và mức mệt mỏi để điều chỉnh. Với khó khăn kéo dài,cần trao đổi với người lớn đáng tin thay vì tự gán nhãn bản thân kém cỏi. Giải quyết trì hoãn là rèn một thói quen có thể thay đổi,không phải cuộc thi xem ai bận nhất.

Ghi nhớ

Nêu thực tế trong phạm vi quan sát,đưa ý kiến,lí giải lợi ích và giới hạn. Phân biệt thiết bị cần dùng học tập với thông báo gây xao nhãng;không biến bài nói thành phán xét người khác.

Dễ nhầm

  • Không đồng nhất tóm tắt với phân tích: phân tích phải giải thích cách chi tiết tạo ý nghĩa.
  • Không gán cho văn bản điều không được thể hiện; cách hiểu mở vẫn cần bằng chứng.

Bài tập

Đã đúng 0/3 câu

  1. Câu 1Mức 1Tự luận

    Với nhiệm vụ “Có nên tắt thông báo điện thoại trong một khoảng học tập?.”, hãy chỉ rõ sản phẩm cần tạo, người tiếp nhận và một giới hạn phải giữ. Không tạo sản phẩm hoàn chỉnh ở câu này.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  2. Câu 2Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Cho nhiệm vụ “Có nên tắt thông báo điện thoại trong một khoảng học tập?.”. Sắp xếp kế hoạch làm việc sau từ chuẩn bị đến hoàn thiện.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Xin phản hồi về thử trong khoảng học ngắn và sửa sản phẩm trước chia sẻ.
    2. 2Tạo bản nháp hoặc tập trình bày; kiểm tra tắt thông báo không cần.
    3. 3Lập bảng chất liệu cần dùng: Tắt thông báo không cần, Giữ kênh học đang cần, Thử trong khoảng học ngắn.
    4. 4Đọc yêu cầu “Có nên tắt thông báo điện thoại trong một khoảng học tập?.” và xác định người nhận.
  3. Câu 3Mức 2Ghép nối

    Việc trì hoãn bài tập không chỉ là chuyện “lười”. Một bạn có thể chưa hiểu yêu cầu,bị thông báo điện thoại ngắt quãng hoặc đặt mục tiêu quá lớn. Tuy vậy,giải thích nguyên nhân không có nghĩa bỏ trách nhiệm. Theo tôi,lớp cần thử một cách hỗ trợ cụ thể:chia bài khó thành các bước có sản phẩm kiểm tra được. Trước hết,mỗi bạn ghi yêu cầu và thời hạn thật,đánh dấu điều chưa hiểu để hỏi thầy cô. Tiếp đó,chọn một bước ngắn như đọc đề và viết ba dữ kiện,thay vì tự ép hoàn thành cả bài ngay. Trong thời gian ấy,tắt thông báo không cần thiết và để điện thoại ngoài tầm với nếu không dùng cho việc học. Cuối ngày,kiểm tra việc đã làm chứ không chỉ đếm giờ ngồi bàn. Có ý kiến cho rằng lập kế hoạch chỉ tạo thêm việc. Điều đó có thể đúng nếu kế hoạch quá rườm rà;vì vậy,chỉ cần ba mục ưu tiên và một khoảng dự phòng. Sau một tuần,người học tự so sánh số việc nộp đúng hạn và mức mệt mỏi để điều chỉnh. Với khó khăn kéo dài,cần trao đổi với người lớn đáng tin thay vì tự gán nhãn bản thân kém cỏi. Giải quyết trì hoãn là rèn một thói quen có thể thay đổi,không phải cuộc thi xem ai bận nhất.

    Ghép thành phần hoặc hành động trong nhiệm vụ với vai trò.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Câu 4Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Việc trì hoãn bài tập không chỉ là chuyện “lười”. Một bạn có thể chưa hiểu yêu cầu,bị thông báo điện thoại ngắt quãng hoặc đặt mục tiêu quá lớn. Tuy vậy,giải thích nguyên nhân không có nghĩa bỏ trách nhiệm. Theo tôi,lớp cần thử một cách hỗ trợ cụ thể:chia bài khó thành các bước có sản phẩm kiểm tra được. Trước hết,mỗi bạn ghi yêu cầu và thời hạn thật,đánh dấu điều chưa hiểu để hỏi thầy cô. Tiếp đó,chọn một bước ngắn như đọc đề và viết ba dữ kiện,thay vì tự ép hoàn thành cả bài ngay. Trong thời gian ấy,tắt thông báo không cần thiết và để điện thoại ngoài tầm với nếu không dùng cho việc học. Cuối ngày,kiểm tra việc đã làm chứ không chỉ đếm giờ ngồi bàn. Có ý kiến cho rằng lập kế hoạch chỉ tạo thêm việc. Điều đó có thể đúng nếu kế hoạch quá rườm rà;vì vậy,chỉ cần ba mục ưu tiên và một khoảng dự phòng. Sau một tuần,người học tự so sánh số việc nộp đúng hạn và mức mệt mỏi để điều chỉnh. Với khó khăn kéo dài,cần trao đổi với người lớn đáng tin thay vì tự gán nhãn bản thân kém cỏi. Giải quyết trì hoãn là rèn một thói quen có thể thay đổi,không phải cuộc thi xem ai bận nhất.

    Xét cách thực hiện nhiệm vụ.

    ÝĐúngSai
    a)Phải xét trường hợp điện thoại thực sự phục vụ học tập.
    b)Muốn tập trung thì phải cấm mọi thiết bị trong mọi hoàn cảnh.
  5. Câu 5Mức 3Tự luận

    Lập dàn ý cụ thể cho đề: Có nên tắt thông báo điện thoại trong một khoảng học tập?. Nêu trọng tâm và ba ý triển khai.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 6Mức 3Tự luận

    Từ mẫu sau,chỉ ra một chi tiết hoặc lí lẽ có hiệu quả và giải thích.

    Việc trì hoãn bài tập không chỉ là chuyện “lười”. Một bạn có thể chưa hiểu yêu cầu,bị thông báo điện thoại ngắt quãng hoặc đặt mục tiêu quá lớn. Tuy vậy,giải thích nguyên nhân không có nghĩa bỏ trách nhiệm. Theo tôi,lớp cần thử một cách hỗ trợ cụ thể:chia bài khó thành các bước có sản phẩm kiểm tra được. Trước hết,mỗi bạn ghi yêu cầu và thời hạn thật,đánh dấu điều chưa hiểu để hỏi thầy cô. Tiếp đó,chọn một bước ngắn như đọc đề và viết ba dữ kiện,thay vì tự ép hoàn thành cả bài ngay. Trong thời gian ấy,tắt thông báo không cần thiết và để điện thoại ngoài tầm với nếu không dùng cho việc học. Cuối ngày,kiểm tra việc đã làm chứ không chỉ đếm giờ ngồi bàn. Có ý kiến cho rằng lập kế hoạch chỉ tạo thêm việc. Điều đó có thể đúng nếu kế hoạch quá rườm rà;vì vậy,chỉ cần ba mục ưu tiên và một khoảng dự phòng. Sau một tuần,người học tự so sánh số việc nộp đúng hạn và mức mệt mỏi để điều chỉnh. Với khó khăn kéo dài,cần trao đổi với người lớn đáng tin thay vì tự gán nhãn bản thân kém cỏi. Giải quyết trì hoãn là rèn một thói quen có thể thay đổi,không phải cuộc thi xem ai bận nhất.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Trình bày trong2–3phút về đề: Có nên tắt thông báo điện thoại trong một khoảng học tập?. Lắng nghe một câu hỏi rồi trả lời có căn cứ.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 3Tự luận

    Nêu một điểm chưa rõ trong bản nháp hoặc phần trình bày của em,đưa phiên bản sửa và giải thích tác dụng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay