NeoEdu
Đăng nhậpĐăng ký miễn phí
Ngữ văn 9
Ngữ vănLớp 9Bài 3. Hồn nước nằm trong tiếng mẹ cha

Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu,thực hành và giải thích bằng dẫn chứng phù hợp với yêu cầu của bài.

Bài giảng

Tiếp cận tác phẩm và nội dung

Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga” (Nguyễn Đình Chiểu):

Trên đường đi,Vân Tiên gặp bọn cướp đang làm hại người đi đường. Chàng ra tay cứu người dù không được chuẩn bị đầy đủ. Kiều Nguyệt Nga bày tỏ lòng biết ơn và muốn đền đáp. Vân Tiên coi việc giúp người gặp nạn là lẽ phải,không tính công hay đòi báo đáp. Đối thoại sau cuộc cứu nạn cho thấy cả tấm lòng nghĩa hiệp của người cứu và sự biết ơn,lịch thiệp của người được cứu.

Phân tích nghệ thuật và ý nghĩa

Hành động nhanh,quyết liệt khắc họa nhân vật trước khi lời nói giải thích lí tưởng sống. Khi đọc đoạn đánh cướp,không biến cảnh truyện thành lời khuyên học sinh tự lao vào nguy hiểm;trong đời sống,cần gọi người lớn/cơ quan có trách nhiệm. Giá trị cần tiếp nhận là không thờ ơ trước bất công và không trục lợi từ việc giúp người. Ngôn ngữ đối thoại và lục bát gần lời kể dân gian khiến quan niệm đạo nghĩa dễ đi vào lòng người.

Tự học có phương pháp

Lập bảng hai cột: dữ kiện được cung cấp – điều có thể suy ra. Với “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga”, trọng tâm là đạo nghĩa,tinh thần nghĩa hiệp và lòng biết ơn. Bản diễn giải không thay toàn văn: nhận định về câu chữ chính xác, âm thanh hoặc một chi tiết chưa nêu phải được kiểm tra ở văn bản có nguồn. Khi trả lời bài tập tại đây, chỉ dùng những dữ kiện đã cung cấp và ghi rõ giới hạn suy luận.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Vì sao lời từ chối đền đáp làm rõ tính cách Vân Tiên?

    Xem lời giải

    Nó cho thấy động cơ giúp người là lẽ phải,không phải lợi ích;hành động và lời nói thống nhất.

Ghi nhớ

đạo nghĩa,tinh thần nghĩa hiệp và lòng biết ơn

Dễ nhầm

  • Không đồng nhất tóm tắt với phân tích: phân tích phải giải thích cách chi tiết tạo ý nghĩa.
  • Không gán cho văn bản điều không được thể hiện; cách hiểu mở vẫn cần bằng chứng.

Bài tập

Đã đúng 0/3 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga” (Nguyễn Đình Chiểu):

    Trên đường đi,Vân Tiên gặp bọn cướp đang làm hại người đi đường. Chàng ra tay cứu người dù không được chuẩn bị đầy đủ. Kiều Nguyệt Nga bày tỏ lòng biết ơn và muốn đền đáp. Vân Tiên coi việc giúp người gặp nạn là lẽ phải,không tính công hay đòi báo đáp. Đối thoại sau cuộc cứu nạn cho thấy cả tấm lòng nghĩa hiệp của người cứu và sự biết ơn,lịch thiệp của người được cứu.

    Văn bản được học thuộc kiểu/thể loại nào?

  2. Câu 2Mức 1Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga” (Nguyễn Đình Chiểu):

    Trên đường đi,Vân Tiên gặp bọn cướp đang làm hại người đi đường. Chàng ra tay cứu người dù không được chuẩn bị đầy đủ. Kiều Nguyệt Nga bày tỏ lòng biết ơn và muốn đền đáp. Vân Tiên coi việc giúp người gặp nạn là lẽ phải,không tính công hay đòi báo đáp. Đối thoại sau cuộc cứu nạn cho thấy cả tấm lòng nghĩa hiệp của người cứu và sự biết ơn,lịch thiệp của người được cứu.

    Kiều Nguyệt Nga muốn đền đáp, còn Vân Tiên nhìn việc cứu người thế nào?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  3. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga” (Nguyễn Đình Chiểu):

    Trên đường đi,Vân Tiên gặp bọn cướp đang làm hại người đi đường. Chàng ra tay cứu người dù không được chuẩn bị đầy đủ. Kiều Nguyệt Nga bày tỏ lòng biết ơn và muốn đền đáp. Vân Tiên coi việc giúp người gặp nạn là lẽ phải,không tính công hay đòi báo đáp. Đối thoại sau cuộc cứu nạn cho thấy cả tấm lòng nghĩa hiệp của người cứu và sự biết ơn,lịch thiệp của người được cứu.

    Xét hai nhận định về nội dung và cách hiểu bản diễn giải.

    ÝĐúngSai
    a)Không tính công được gắn với quan niệm hành nghĩa của Vân Tiên.
    b)Không đòi báo đáp có nghĩa Vân Tiên coi sự biết ơn của Nguyệt Nga là vô giá trị.
  4. Câu 4Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga” (Nguyễn Đình Chiểu):

    Trên đường đi,Vân Tiên gặp bọn cướp đang làm hại người đi đường. Chàng ra tay cứu người dù không được chuẩn bị đầy đủ. Kiều Nguyệt Nga bày tỏ lòng biết ơn và muốn đền đáp. Vân Tiên coi việc giúp người gặp nạn là lẽ phải,không tính công hay đòi báo đáp. Đối thoại sau cuộc cứu nạn cho thấy cả tấm lòng nghĩa hiệp của người cứu và sự biết ơn,lịch thiệp của người được cứu.

    Vì sao lời từ chối đền đáp làm rõ tính cách Vân Tiên?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 5Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga” (Nguyễn Đình Chiểu):

    Trên đường đi,Vân Tiên gặp bọn cướp đang làm hại người đi đường. Chàng ra tay cứu người dù không được chuẩn bị đầy đủ. Kiều Nguyệt Nga bày tỏ lòng biết ơn và muốn đền đáp. Vân Tiên coi việc giúp người gặp nạn là lẽ phải,không tính công hay đòi báo đáp. Đối thoại sau cuộc cứu nạn cho thấy cả tấm lòng nghĩa hiệp của người cứu và sự biết ơn,lịch thiệp của người được cứu.

    Giải thích vai trò của chi tiết/quan hệ sau trong2–4câu: Vân Tiên cứu người nhưng không coi sự cứu giúp là món nợ phải trả.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 6Mức 2Ghép nối

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga” (Nguyễn Đình Chiểu):

    Trên đường đi,Vân Tiên gặp bọn cướp đang làm hại người đi đường. Chàng ra tay cứu người dù không được chuẩn bị đầy đủ. Kiều Nguyệt Nga bày tỏ lòng biết ơn và muốn đền đáp. Vân Tiên coi việc giúp người gặp nạn là lẽ phải,không tính công hay đòi báo đáp. Đối thoại sau cuộc cứu nạn cho thấy cả tấm lòng nghĩa hiệp của người cứu và sự biết ơn,lịch thiệp của người được cứu.

    Ghép chi tiết hoặc thành phần với vai trò tương ứng trong bài.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga” (Nguyễn Đình Chiểu):

    Trên đường đi,Vân Tiên gặp bọn cướp đang làm hại người đi đường. Chàng ra tay cứu người dù không được chuẩn bị đầy đủ. Kiều Nguyệt Nga bày tỏ lòng biết ơn và muốn đền đáp. Vân Tiên coi việc giúp người gặp nạn là lẽ phải,không tính công hay đòi báo đáp. Đối thoại sau cuộc cứu nạn cho thấy cả tấm lòng nghĩa hiệp của người cứu và sự biết ơn,lịch thiệp của người được cứu.

    Viết đoạn 100–150 chữ làm rõ chủ đề “đạo nghĩa,tinh thần nghĩa hiệp và lòng biết ơn” qua ít nhất hai chi tiết trong bản diễn giải. Phân tích một cách tổ chức hình thức, không chỉ kể lại.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga” (Nguyễn Đình Chiểu):

    Trên đường đi,Vân Tiên gặp bọn cướp đang làm hại người đi đường. Chàng ra tay cứu người dù không được chuẩn bị đầy đủ. Kiều Nguyệt Nga bày tỏ lòng biết ơn và muốn đền đáp. Vân Tiên coi việc giúp người gặp nạn là lẽ phải,không tính công hay đòi báo đáp. Đối thoại sau cuộc cứu nạn cho thấy cả tấm lòng nghĩa hiệp của người cứu và sự biết ơn,lịch thiệp của người được cứu.

    Chuyển giá trị không thờ ơ trước bất công thành một hành động an toàn cho học sinh, không bắt chước cảnh đánh cướp.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay