Ngữ văn 9
Ngữ vănLớp 9Bài 10. Văn học - lịch sử tâm hồn

Về đích: Ngày hội với sách Phát triển văn hóa đọc - Tiến hành một cuộc phỏng vấn về sách, văn hóa đọc, vấn đề gợi ra từ cuốn sách và những trải nghiệm đọc, viết trong dự án văn học - lịch sử tâm hồn

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu,thực hành và giải thích bằng dẫn chứng phù hợp với yêu cầu của bài.

Bài giảng

Hiểu nhiệm vụ và chọn chất liệu

Xin đồng ý trước khi hỏi/ghi âm,chuẩn bị câu hỏi mở,từ khái quát đến trải nghiệm cụ thể. Lắng nghe để hỏi tiếp,không ép trả lời hay bóp méo lời. Kết thúc bằng xác nhận ý và cảm ơn;sản phẩm được người trả lời xem lại trước khi chia sẻ.

Đề thực hành nguyên gốc: Thực hiện phỏng vấn3–5phút về một sự thay đổi cách hiểu sau khi đọc. Xác định người đọc/người nghe,phạm vi và thông điệp. Ghi dữ kiện thật vào một bên,ý kiến hoặc sáng tạo vào bên kia;không dùng số liệu bịa để tạo vẻ thuyết phục.

Lập kế hoạch,thực hiện,chỉnh sửa

Xác định trọng tâm → chọn hai hoặc ba ý có quan hệ → tìm dẫn chứng hoặc chi tiết → tạo bản nháp → kiểm tra theo tiêu chí. Với bài nói,cần bảo đảm nội dung đúng yêu cầu,mạch rõ và người tiếp nhận hiểu được lí do. Nếu dùng lời người khác,ghi nguồn và phân biệt với lời của mình.

Mẫu nguyên gốc và cách đọc mẫu

Phỏng vấn mẫu nguyên gốc,nhân vật và câu trả lời tạo để luyện kĩ năng,không phải cuộc phỏng vấn có thật:
Người hỏi:Bạn có đồng ý chia sẻ trải nghiệm đọc trong ba phút không?
Mai:Có,mình muốn kể về một lần đổi cách hiểu nhân vật.
Người hỏi:Chi tiết nào khiến bạn đổi cách hiểu?
Mai:Ban đầu mình chỉ nghĩ nhân vật im lặng vì yếu đuối.Sau khi đọc hoàn cảnh,mình thấy có cả lựa chọn bảo vệ người khác.
Người hỏi:Bạn có cho rằng im lặng luôn tốt không?
Mai:Không.Mình cần phân biệt hoàn cảnh truyện với đời sống;có lúc phải tìm hỗ trợ.
Người hỏi:Vậy điều bạn học được là kiểm tra hoàn cảnh trước khi phán xét?
Mai:Đúng,và vẫn giữ quyền đặt câu hỏi về lựa chọn của nhân vật.
Người hỏi:Cảm ơn bạn.Mình sẽ ghi lại ý chính và cho bạn xem trước khi trưng bày.

Câu hỏi thứ hai bám trải nghiệm cụ thể,câu thứ ba kiểm tra nguy cơ khái quát quá mức,câu cuối xác nhận đã hiểu đúng. Không ép khách mời đưa câu trả lời người hỏi thích.

Mẫu minh họa một cách triển khai,không phải khuôn buộc phải chép. Gạch chân câu/chi tiết thể hiện trọng tâm,khoanh bằng chứng hoặc hành động cụ thể,và tìm chỗ kết nối ý. Khi tự làm,thay bằng trải nghiệm và quan sát của chính em.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Thực hiện phỏng vấn3–5phút về một sự thay đổi cách hiểu sau khi đọc

    Xem lời giải

    Phỏng vấn mẫu nguyên gốc,nhân vật và câu trả lời tạo để luyện kĩ năng,không phải cuộc phỏng vấn có thật:
    Người hỏi:Bạn có đồng ý chia sẻ trải nghiệm đọc trong ba phút không?
    Mai:Có,mình muốn kể về một lần đổi cách hiểu nhân vật.
    Người hỏi:Chi tiết nào khiến bạn đổi cách hiểu?
    Mai:Ban đầu mình chỉ nghĩ nhân vật im lặng vì yếu đuối.Sau khi đọc hoàn cảnh,mình thấy có cả lựa chọn bảo vệ người khác.
    Người hỏi:Bạn có cho rằng im lặng luôn tốt không?
    Mai:Không.Mình cần phân biệt hoàn cảnh truyện với đời sống;có lúc phải tìm hỗ trợ.
    Người hỏi:Vậy điều bạn học được là kiểm tra hoàn cảnh trước khi phán xét?
    Mai:Đúng,và vẫn giữ quyền đặt câu hỏi về lựa chọn của nhân vật.
    Người hỏi:Cảm ơn bạn.Mình sẽ ghi lại ý chính và cho bạn xem trước khi trưng bày.

    Câu hỏi thứ hai bám trải nghiệm cụ thể,câu thứ ba kiểm tra nguy cơ khái quát quá mức,câu cuối xác nhận đã hiểu đúng. Không ép khách mời đưa câu trả lời người hỏi thích.

Ghi nhớ

Xin đồng ý trước khi hỏi/ghi âm,chuẩn bị câu hỏi mở,từ khái quát đến trải nghiệm cụ thể. Lắng nghe để hỏi tiếp,không ép trả lời hay bóp méo lời. Kết thúc bằng xác nhận ý và cảm ơn;sản phẩm được người trả lời xem lại trước khi chia sẻ.

Dễ nhầm

  • Không đồng nhất tóm tắt với phân tích: phân tích phải giải thích cách chi tiết tạo ý nghĩa.
  • Không gán cho văn bản điều không được thể hiện; cách hiểu mở vẫn cần bằng chứng.

Bài tập

Đã đúng 0/3 câu

  1. Câu 1Mức 1Tự luận

    Với nhiệm vụ “Thực hiện phỏng vấn3–5phút về một sự thay đổi cách hiểu sau khi đọc.”, hãy chỉ rõ sản phẩm cần tạo, người tiếp nhận và một giới hạn phải giữ. Không tạo sản phẩm hoàn chỉnh ở câu này.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  2. Câu 2Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Cho nhiệm vụ “Thực hiện phỏng vấn3–5phút về một sự thay đổi cách hiểu sau khi đọc.”. Sắp xếp kế hoạch làm việc sau từ chuẩn bị đến hoàn thiện.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Xin phản hồi về cho xem bản ghi trước công bố và sửa sản phẩm trước chia sẻ.
    2. 2Tạo bản nháp hoặc tập trình bày; kiểm tra xin đồng ý ghi âm.
    3. 3Đọc yêu cầu “Thực hiện phỏng vấn3–5phút về một sự thay đổi cách hiểu sau khi đọc.” và xác định người nhận.
    4. 4Lập bảng chất liệu cần dùng: Xin đồng ý ghi âm, Hỏi theo chi tiết vừa nghe, Cho xem bản ghi trước công bố.
  3. Câu 3Mức 2Ghép nối

    Phỏng vấn mẫu nguyên gốc,nhân vật và câu trả lời tạo để luyện kĩ năng,không phải cuộc phỏng vấn có thật:
    Người hỏi:Bạn có đồng ý chia sẻ trải nghiệm đọc trong ba phút không?
    Mai:Có,mình muốn kể về một lần đổi cách hiểu nhân vật.
    Người hỏi:Chi tiết nào khiến bạn đổi cách hiểu?
    Mai:Ban đầu mình chỉ nghĩ nhân vật im lặng vì yếu đuối.Sau khi đọc hoàn cảnh,mình thấy có cả lựa chọn bảo vệ người khác.
    Người hỏi:Bạn có cho rằng im lặng luôn tốt không?
    Mai:Không.Mình cần phân biệt hoàn cảnh truyện với đời sống;có lúc phải tìm hỗ trợ.
    Người hỏi:Vậy điều bạn học được là kiểm tra hoàn cảnh trước khi phán xét?
    Mai:Đúng,và vẫn giữ quyền đặt câu hỏi về lựa chọn của nhân vật.
    Người hỏi:Cảm ơn bạn.Mình sẽ ghi lại ý chính và cho bạn xem trước khi trưng bày.

    Câu hỏi thứ hai bám trải nghiệm cụ thể,câu thứ ba kiểm tra nguy cơ khái quát quá mức,câu cuối xác nhận đã hiểu đúng. Không ép khách mời đưa câu trả lời người hỏi thích.

    Ghép thành phần hoặc hành động trong nhiệm vụ với vai trò.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Câu 4Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Phỏng vấn mẫu nguyên gốc,nhân vật và câu trả lời tạo để luyện kĩ năng,không phải cuộc phỏng vấn có thật:
    Người hỏi:Bạn có đồng ý chia sẻ trải nghiệm đọc trong ba phút không?
    Mai:Có,mình muốn kể về một lần đổi cách hiểu nhân vật.
    Người hỏi:Chi tiết nào khiến bạn đổi cách hiểu?
    Mai:Ban đầu mình chỉ nghĩ nhân vật im lặng vì yếu đuối.Sau khi đọc hoàn cảnh,mình thấy có cả lựa chọn bảo vệ người khác.
    Người hỏi:Bạn có cho rằng im lặng luôn tốt không?
    Mai:Không.Mình cần phân biệt hoàn cảnh truyện với đời sống;có lúc phải tìm hỗ trợ.
    Người hỏi:Vậy điều bạn học được là kiểm tra hoàn cảnh trước khi phán xét?
    Mai:Đúng,và vẫn giữ quyền đặt câu hỏi về lựa chọn của nhân vật.
    Người hỏi:Cảm ơn bạn.Mình sẽ ghi lại ý chính và cho bạn xem trước khi trưng bày.

    Câu hỏi thứ hai bám trải nghiệm cụ thể,câu thứ ba kiểm tra nguy cơ khái quát quá mức,câu cuối xác nhận đã hiểu đúng. Không ép khách mời đưa câu trả lời người hỏi thích.

    Xét cách thực hiện nhiệm vụ.

    ÝĐúngSai
    a)Câu hỏi tiếp cần bám câu trả lời thay vì chỉ đọc danh sách.
    b)Khách mời phải kể hết chuyện riêng nếu người hỏi thấy thú vị.
  5. Câu 5Mức 3Tự luận

    Lập dàn ý cụ thể cho đề: Thực hiện phỏng vấn3–5phút về một sự thay đổi cách hiểu sau khi đọc. Nêu trọng tâm và ba ý triển khai.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 6Mức 3Tự luận

    Từ mẫu sau,chỉ ra một chi tiết hoặc lí lẽ có hiệu quả và giải thích.

    Phỏng vấn mẫu nguyên gốc,nhân vật và câu trả lời tạo để luyện kĩ năng,không phải cuộc phỏng vấn có thật:
    Người hỏi:Bạn có đồng ý chia sẻ trải nghiệm đọc trong ba phút không?
    Mai:Có,mình muốn kể về một lần đổi cách hiểu nhân vật.
    Người hỏi:Chi tiết nào khiến bạn đổi cách hiểu?
    Mai:Ban đầu mình chỉ nghĩ nhân vật im lặng vì yếu đuối.Sau khi đọc hoàn cảnh,mình thấy có cả lựa chọn bảo vệ người khác.
    Người hỏi:Bạn có cho rằng im lặng luôn tốt không?
    Mai:Không.Mình cần phân biệt hoàn cảnh truyện với đời sống;có lúc phải tìm hỗ trợ.
    Người hỏi:Vậy điều bạn học được là kiểm tra hoàn cảnh trước khi phán xét?
    Mai:Đúng,và vẫn giữ quyền đặt câu hỏi về lựa chọn của nhân vật.
    Người hỏi:Cảm ơn bạn.Mình sẽ ghi lại ý chính và cho bạn xem trước khi trưng bày.

    Câu hỏi thứ hai bám trải nghiệm cụ thể,câu thứ ba kiểm tra nguy cơ khái quát quá mức,câu cuối xác nhận đã hiểu đúng. Không ép khách mời đưa câu trả lời người hỏi thích.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Thực hiện một cuộc phỏng vấn 3–5 phút về thay đổi cách hiểu sau khi đọc sách. Xin phép, hỏi mở, có ít nhất một câu hỏi tiếp bám câu trả lời; cuối cùng tóm lại ý và xin xác nhận trước khi chia sẻ.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 3Tự luận

    Nêu một điểm chưa rõ trong bản nháp hoặc phần trình bày của em,đưa phiên bản sửa và giải thích tác dụng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay