Ngữ văn 7
Ngữ vănLớp 7Bài 9. Hòa điệu với tự nhiên

Giải thích quy tắc hoặc luật lệ trong một trò chơi hay hoạt động

Mục tiêu bài học

  • Đọc, giải thích và vận dụng nội dung của Giải thích quy tắc hoặc luật lệ trong một trò chơi hay hoạt động.

Bài giảng

Vấn đề, mục đích và chuẩn bị

Vấn đề: Giải thích hoạt động đổi sách trong lớp.

Lập ba ý: quan điểm/diễn biến chính, chi tiết hoặc lí do, điều muốn người nghe cùng nghĩ. Chọn cách nói phù hợp thời gian; không đọc nguyên bài dài. Khi kể ngụ ngôn, giữ tình huống, kết quả và giọng nhân vật; khi giải thích quy tắc, nói đủ điều kiện và trình tự.

Bài nói mẫu và cách nghe

Xin chào các bạn. Mỗi bạn tự nguyện gửi tối đa hai cuốn có quyền cho mượn. Người phụ trách ghi tình trạng và hạn trả. Khi hai người cùng muốn một sách, nhóm thống nhất lịch trước sau, không giành. Nếu sách hỏng, người mượn báo ngay để cùng xử lí. Chúng ta không công khai sổ có thông tin cá nhân ra ngoài lớp. Quy tắc bảo vệ sách và lòng tin của người chia sẻ.

Để hoạt động thật sự chạy được, lớp cần thống nhất trước mục đích, thời gian và người phụ trách với giáo viên. Mỗi cuốn được xem tình trạng ở thời điểm gửi; chủ sách biết ai mượn và ngày trả dự kiến. Sổ ghi chỉ đủ thông tin phục vụ việc mượn, không đem đăng ra ngoài lớp. Trong buổi chọn, từng nhóm xem theo lượt và giữ lối đi trống. Bạn không mang sách vẫn có thể tham gia phần giới thiệu, nhưng việc được mượn cần theo thỏa thuận chung chứ không tự lấy. Nếu hai bạn muốn cùng một cuốn, có thể hẹn lượt trước–sau và ghi lại; không quyết bằng giành nhanh. Khi sách hỏng, cần nói ngay tình trạng và tìm người có trách nhiệm cùng xử lí, tránh tự kết luận lỗi của một người trước khi biết sự việc. Em muốn hỏi người nghe một tình huống: nếu đến hạn mà bạn chưa đọc xong, phải làm gì? Theo em, nên xin chủ sách gia hạn trước khi quá hạn; nếu không được đồng ý thì trả đúng hẹn. Một quy tắc tốt giúp người tham gia biết cách ứng xử, không chỉ biết mình bị cấm làm gì.

Em xin dừng ở đây để nghe góp ý. Em muốn chúng ta hỏi vào lí do và chi tiết, không đánh giá người nói chỉ vì bạn có trải nghiệm khác. Cảm ơn các bạn đã lắng nghe.

Khi nghe, ghi ý chính, căn cứ và câu hỏi. Khi trình bày, điều chỉnh tốc độ và chi tiết theo 2–3 phút được giao; không đọc dồn để chạy hết chữ. Bài nói do người biên soạn viết mới, ví dụ giả định không là báo cáo trải nghiệm thật của học sinh.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Một bài nói tham khảo cho nhiệm vụ của bài; luyện nói có nhấn, ngừng và tự đo thời gian.

    Xem lời giải

    Xin chào các bạn. Mỗi bạn tự nguyện gửi tối đa hai cuốn có quyền cho mượn. Người phụ trách ghi tình trạng và hạn trả. Khi hai người cùng muốn một sách, nhóm thống nhất lịch trước sau, không giành. Nếu sách hỏng, người mượn báo ngay để cùng xử lí. Chúng ta không công khai sổ có thông tin cá nhân ra ngoài lớp. Quy tắc bảo vệ sách và lòng tin của người chia sẻ.

    Để hoạt động thật sự chạy được, lớp cần thống nhất trước mục đích, thời gian và người phụ trách với giáo viên. Mỗi cuốn được xem tình trạng ở thời điểm gửi; chủ sách biết ai mượn và ngày trả dự kiến. Sổ ghi chỉ đủ thông tin phục vụ việc mượn, không đem đăng ra ngoài lớp. Trong buổi chọn, từng nhóm xem theo lượt và giữ lối đi trống. Bạn không mang sách vẫn có thể tham gia phần giới thiệu, nhưng việc được mượn cần theo thỏa thuận chung chứ không tự lấy. Nếu hai bạn muốn cùng một cuốn, có thể hẹn lượt trước–sau và ghi lại; không quyết bằng giành nhanh. Khi sách hỏng, cần nói ngay tình trạng và tìm người có trách nhiệm cùng xử lí, tránh tự kết luận lỗi của một người trước khi biết sự việc. Em muốn hỏi người nghe một tình huống: nếu đến hạn mà bạn chưa đọc xong, phải làm gì? Theo em, nên xin chủ sách gia hạn trước khi quá hạn; nếu không được đồng ý thì trả đúng hẹn. Một quy tắc tốt giúp người tham gia biết cách ứng xử, không chỉ biết mình bị cấm làm gì.

    Em xin dừng ở đây để nghe góp ý. Em muốn chúng ta hỏi vào lí do và chi tiết, không đánh giá người nói chỉ vì bạn có trải nghiệm khác. Cảm ơn các bạn đã lắng nghe.

Ghi nhớ

Nói đúng vấn đề, có căn cứ và nghe để hiểu trước khi phản hồi.

Dễ nhầm

  • Phân biệt dữ kiện trong văn bản, suy luận có căn cứ và ý kiến riêng; không biến suy đoán thành sự kiện.

Bài tập

Đã đúng 0/4 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Tình huống nói được giao: Giải thích hoạt động đổi sách trong lớp. Cần tập trung vào nhiệm vụ nào dưới đây?

  2. Câu 2Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Khi bạn có ý kiến khác, cách đáp phù hợp là:

  3. Câu 3Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Xếp quy trình nói và nghe.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Lập ý kèm chi tiết/bằng chứng
    2. 2Trả lời, điều chỉnh khi có căn cứ
    3. 3Xác định vấn đề và người nghe
    4. 4Trình bày và lắng nghe phản hồi
  4. Câu 4Mức 2Ghép nối

    Ghép vai với việc cần làm.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  5. Câu 5Mức 2Tự luận

    Nghe bài nói mẫu. Ghi một ý chính, một căn cứ và một câu hỏi cần làm rõ.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 6Mức 3Tự luận

    Trình bày bài nói 2–3 phút về: Giải thích hoạt động đổi sách trong lớp.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Ghi một câu hỏi thực từ bạn đối thoại và câu trả lời của em. Nêu chỗ cần kiểm tra thêm nếu chưa biết.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 4Tự luận

    Sau trao đổi, viết lại phần mở và một ý thân bài cho người nghe chưa biết chủ đề. Giải thích vì sao em đổi.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay