Ngữ văn 7
Ngữ vănLớp 7Bài 8. Trải nghiệm để trưởng thành

Trình bày ý kiến về một vấn đề đời sống

Mục tiêu bài học

  • Đọc, giải thích và vận dụng nội dung của Trình bày ý kiến về một vấn đề đời sống.

Bài giảng

Vấn đề, mục đích và chuẩn bị

Vấn đề: Có nên chọn hướng học chỉ vì bạn thân cũng chọn?

Lập ba ý: quan điểm/diễn biến chính, chi tiết hoặc lí do, điều muốn người nghe cùng nghĩ. Chọn cách nói phù hợp thời gian; không đọc nguyên bài dài. Khi kể ngụ ngôn, giữ tình huống, kết quả và giọng nhân vật; khi giải thích quy tắc, nói đủ điều kiện và trình tự.

Bài nói mẫu và cách nghe

Xin chào các bạn. Em không tán thành việc chọn hoàn toàn theo bạn thân. Cùng học có thể tạo động lực, nhưng mỗi người có hứng thú và điều kiện khác nhau. Em nên thử tìm hiểu yêu cầu, hỏi người có kinh nghiệm và tự đánh giá. Lời bạn là một nguồn tham khảo chứ không bản đồ duy nhất. Nếu chưa chắc, ta có thể thử một hoạt động nhỏ trước khi quyết định dài hạn.

Ví dụ giả định, hai người bạn cùng muốn chọn một câu lạc bộ vì nghĩ học chung sẽ vui. Một bạn thích hoạt động ngoài trời, bạn kia lại muốn luyện viết và có lịch khác. Nếu chọn chỉ để tránh ngại khi không đi cùng, cả hai có thể khó theo lâu. Em nghĩ mỗi người nên đọc yêu cầu, hỏi thời gian và thử một buổi khi được phép. Sau đó, hai bạn vẫn có thể kể cho nhau điều học được dù không cùng lựa chọn. Tự chủ không có nghĩa phủ nhận tình bạn hay không nghe người lớn. Lời người khác là thông tin đáng xem, còn quyết định cần nối với điều kiện của chính mình. Nếu hiện tại em chưa hiểu rõ sở thích, một lựa chọn thử có thời hạn thường hợp lí hơn tự ép phải biết ngay hướng đi suốt đời. Từ hình ảnh bản đồ dẫn đường, em muốn giữ khả năng điều chỉnh khi có kinh nghiệm mới. Bạn tốt có thể giúp em hỏi kĩ hơn, không nhất thiết phải đi hộ con đường của em.

Em xin dừng ở đây để nghe góp ý. Em muốn chúng ta hỏi vào lí do và chi tiết, không đánh giá người nói chỉ vì bạn có trải nghiệm khác. Cảm ơn các bạn đã lắng nghe.

Khi nghe, ghi ý chính, căn cứ và câu hỏi. Khi trình bày, điều chỉnh tốc độ và chi tiết theo 2–3 phút được giao; không đọc dồn để chạy hết chữ. Bài nói do người biên soạn viết mới, ví dụ giả định không là báo cáo trải nghiệm thật của học sinh.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Một bài nói tham khảo cho nhiệm vụ của bài; luyện nói có nhấn, ngừng và tự đo thời gian.

    Xem lời giải

    Xin chào các bạn. Em không tán thành việc chọn hoàn toàn theo bạn thân. Cùng học có thể tạo động lực, nhưng mỗi người có hứng thú và điều kiện khác nhau. Em nên thử tìm hiểu yêu cầu, hỏi người có kinh nghiệm và tự đánh giá. Lời bạn là một nguồn tham khảo chứ không bản đồ duy nhất. Nếu chưa chắc, ta có thể thử một hoạt động nhỏ trước khi quyết định dài hạn.

    Ví dụ giả định, hai người bạn cùng muốn chọn một câu lạc bộ vì nghĩ học chung sẽ vui. Một bạn thích hoạt động ngoài trời, bạn kia lại muốn luyện viết và có lịch khác. Nếu chọn chỉ để tránh ngại khi không đi cùng, cả hai có thể khó theo lâu. Em nghĩ mỗi người nên đọc yêu cầu, hỏi thời gian và thử một buổi khi được phép. Sau đó, hai bạn vẫn có thể kể cho nhau điều học được dù không cùng lựa chọn. Tự chủ không có nghĩa phủ nhận tình bạn hay không nghe người lớn. Lời người khác là thông tin đáng xem, còn quyết định cần nối với điều kiện của chính mình. Nếu hiện tại em chưa hiểu rõ sở thích, một lựa chọn thử có thời hạn thường hợp lí hơn tự ép phải biết ngay hướng đi suốt đời. Từ hình ảnh bản đồ dẫn đường, em muốn giữ khả năng điều chỉnh khi có kinh nghiệm mới. Bạn tốt có thể giúp em hỏi kĩ hơn, không nhất thiết phải đi hộ con đường của em.

    Em xin dừng ở đây để nghe góp ý. Em muốn chúng ta hỏi vào lí do và chi tiết, không đánh giá người nói chỉ vì bạn có trải nghiệm khác. Cảm ơn các bạn đã lắng nghe.

Ghi nhớ

Nói đúng vấn đề, có căn cứ và nghe để hiểu trước khi phản hồi.

Dễ nhầm

  • Phân biệt dữ kiện trong văn bản, suy luận có căn cứ và ý kiến riêng; không biến suy đoán thành sự kiện.

Bài tập

Đã đúng 0/4 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Tình huống nói được giao: Có nên chọn hướng học chỉ vì bạn thân cũng chọn? Cần tập trung vào nhiệm vụ nào dưới đây?

  2. Câu 2Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Khi bạn có ý kiến khác, cách đáp phù hợp là:

  3. Câu 3Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Xếp quy trình nói và nghe.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Xác định vấn đề và người nghe
    2. 2Trình bày và lắng nghe phản hồi
    3. 3Trả lời, điều chỉnh khi có căn cứ
    4. 4Lập ý kèm chi tiết/bằng chứng
  4. Câu 4Mức 2Ghép nối

    Ghép vai với việc cần làm.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  5. Câu 5Mức 2Tự luận

    Nghe bài nói mẫu. Ghi một ý chính, một căn cứ và một câu hỏi cần làm rõ.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 6Mức 3Tự luận

    Trình bày bài nói 2–3 phút về: Có nên chọn hướng học chỉ vì bạn thân cũng chọn?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Ghi một câu hỏi thực từ bạn đối thoại và câu trả lời của em. Nêu chỗ cần kiểm tra thêm nếu chưa biết.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 4Tự luận

    Sau trao đổi, viết lại phần mở và một ý thân bài cho người nghe chưa biết chủ đề. Giải thích vì sao em đổi.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay