Ngữ văn 6
Ngữ vănLớp 6Bài 2. Gõ cửa trái tim

Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc về một bài thơ có yếu tố tự sự và miêu tả

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu và vận dụng kiến thức của phần Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc về một bài thơ có yếu tố tự sự và miêu tả.
  • Trình bày nhận xét có dẫn chứng; phân biệt thông tin văn bản với suy luận riêng.

Bài giảng

Bài thơ làm ngữ liệu

Mẹ hong chiều trên áo
Con mang nắng vào nhà
Gió ngồi bên cửa nhỏ
Nghe câu hát ngân xa.
(Thơ thực hành do người biên soạn viết)

Chuẩn bị và tổ chức ý

Viết một đoạn nêu tên bài thơ, tác giả, cảm xúc chính; dùng chi tiết kể/tả và hình thức để lí giải, không kể lại toàn bài.

Dàn ý:

  1. Mở đoạn: ấn tượng về mẫu thơ gốc Mẹ hong chiều trên áo.
  2. Thân: việc hong áo, hình ảnh gió ngồi, vần nhà–xa gợi sự ấm áp.
  3. Kết: cảm xúc gắn với việc biết trân trọng chăm sóc thường ngày.

Bài mẫu gốc và cách đọc lại

Mẫu thơ thực hành mở đầu bằng việc mẹ hong áo khiến em nghĩ tới những chăm sóc rất nhỏ trong gia đình. Cảnh con mang nắng về nhà không kể một sự kiện lớn, nhưng làm buổi chiều có chuyển động và niềm vui. Em thích nhất hình ảnh gió ngồi bên cửa vì một điều vô hình bỗng như người bạn đang lắng nghe. Nhờ nhân hóa, không gian không chỉ có mẹ và con, mà cả thiên nhiên cũng cùng chia sẻ tiếng hát. Các dòng năm tiếng ngắn, nhịp nhẹ và vần nhà–xa ở cuối hai dòng tạo cảm giác câu hát còn lan ra ngoài khung cửa. Yếu tố kể nằm ở những việc hong áo, trở về; yếu tố tả nằm ở nắng, cửa nhỏ và âm thanh ngân xa. Chúng không tách rời mà cùng làm hiện tình cảm bình dị. Đọc mẫu thơ, em nhận ra yêu thương có thể ở trong việc áo được hong khô, một người chờ mình về hoặc một câu hát không ai yêu cầu. Em muốn biết cảm ơn những điều ấy thay vì chỉ nhớ các món quà lớn.

Tự chỉnh sửa: đối chiếu từng yêu cầu với bài; gạch chi tiết cụ thể, kiểm trình tự và đại từ, sửa chỗ mơ hồ. Bài mẫu là một cách triển khai, không phải đáp án duy nhất; giáo viên chấm bài thật theo rubric.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Bài thơ rất hay, rất hay, rất cảm động. Có mẹ, có con, có gió.

    Xem lời giải

    Sửa: Mẫu thơ gợi em thấy gia đình ấm áp.Hình ảnh gió ngồi bên cửa nhân hóa thiên nhiên như người bạn, đưa sự yên bình vào việc hong áo và trở về. Bản sửa thay khen chung bằng chi tiết và tác dụng.

Ghi nhớ

Viết một đoạn nêu tên bài thơ, tác giả, cảm xúc chính; dùng chi tiết kể/tả và hình thức để lí giải, không kể lại toàn bài.

Dễ nhầm

  • Nhận xét cần gắn với chi tiết và tác dụng, không chỉ nhắc lại cốt truyện hoặc nêu bài học chung chung.

Bài tập

Đã đúng 0/4 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Mẹ hong chiều trên áo
    Con mang nắng vào nhà
    Gió ngồi bên cửa nhỏ
    Nghe câu hát ngân xa.
    (Thơ thực hành do người biên soạn viết)

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Cách viết nào đáp yêu cầu ghi cảm xúc về thơ?

  3. Câu 2Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Sắp xếp quy trình viết.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Tìm ý, lập dàn ý
    2. 2Viết bản nháp bằng lời riêng
    3. 3Đọc lại và chỉnh sửa
    4. 4Xác định đề tài, người đọc và yêu cầu
  4. Câu 3Mức 2Ghép nối

    Nối phần với nhiệm vụ.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  5. Câu 4Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Đánh giá yêu cầu của kiểu bài đang luyện.

    ÝĐúngSai
    a)Đoạn cần cho biết bài thơ và cảm xúc chính.
    b)Chép hết bài thơ là đủ thay phần lí giải cảm xúc.
    c)Có thể liên hệ một hình ảnh với nhịp, vần và tác dụng.
  6. Câu 5Mức 2Tự luận

    Lập dàn ý cụ thể cho nhiệm vụ: Viết một đoạn nêu tên bài thơ, tác giả, cảm xúc chính; dùng chi tiết kể/tả và hình thức để lí giải, không kể lại toàn bài.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 3Tự luận

    Sửa đoạn sau cho rõ ý và đúng yêu cầu, giải thích một thay đổi:

    Bài thơ rất hay, rất hay, rất cảm động. Có mẹ, có con, có gió.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Viết một phần quan trọng của đoạn văn cảm xúc này; chỉ ra chi tiết em sẽ dùng làm trọng tâm.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Hoàn thành đoạn văn cảm xúc theo nhiệm vụ: Viết một đoạn nêu tên bài thơ, tác giả, cảm xúc chính; dùng chi tiết kể/tả và hình thức để lí giải, không kể lại toàn bài.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay