Ngữ văn 6
Ngữ vănLớp 6Bài 2. Gõ cửa trái tim

Chuyện cổ tích về loài người

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu và vận dụng kiến thức của phần Chuyện cổ tích về loài người.
  • Trình bày nhận xét có dẫn chứng; phân biệt thông tin văn bản với suy luận riêng.

Bài giảng

Định hướng và văn bản hỗ trợ

Chuyện cổ tích về loài người — Xuân Quỳnh. Thơ năm chữ.

Lược thuật/tóm lược do người biên soạn viết, không phải nguyên văn tác phẩm:

Bài thơ tưởng tượng trẻ em xuất hiện trước, nên thế giới dần có ánh sáng, cây cối, âm thanh và những người chăm sóc, dạy dỗ để trẻ lớn lên. Mẹ đem lời ru và tình thương; bà đem chuyện kể; cha giúp hiểu biết; thầy và trường mở đường học tập. Trật tự này không nhằm giải thích khoa học nguồn gốc loài người. Nó đặt nhu cầu của trẻ ở trung tâm để nhắc người lớn về trách nhiệm xây một thế giới giàu yêu thương và tri thức.

Đọc sâu từ chi tiết

Đảo trật tự để đổi điểm nhìn
Trẻ em có trước thế giới là một giả định nghệ thuật. Từ đó, mỗi sự xuất hiện đều được nhìn trong quan hệ với nhu cầu của trẻ.

Liệt kê mang tình cảm
Ánh sáng, lời ru, chuyện kể và chữ viết không chỉ là đồ vật: sự nối tiếp cho thấy trẻ cần cả điều kiện sống, tình thương và học hỏi.

Vai trò người lớn
Các hình tượng mẹ, bà, cha, thầy tượng trưng những nguồn nuôi dưỡng khác nhau. Không nên hiểu thành mọi gia đình đều phải có cùng một cấu trúc mới đủ tình yêu.

Lập luận về nội dung và hình thức

Trí tưởng tượng đảo trật tự sinh thành khiến thế giới được nhìn từ nhu cầu của trẻ. Lời ru và chuyện kể cho thấy sống không chỉ là ăn, mặc; mỗi em còn cần tình yêu và di sản tinh thần. Nhịp thơ năm chữ cùng chuỗi hình ảnh nối tiếp tạo giọng kể hồn nhiên. Đọc theo nghĩa nghệ thuật giúp ta hiểu thông điệp chăm sóc trẻ, không nhầm với một học thuyết khoa học.

Khi viết, đi từ nhận xét đến chi tiết rồi giải thích tác dụng. Bản tóm lược không giữ nguyên nhịp, giọng và toàn bộ ngôn ngữ của tác phẩm; muốn đối chiếu toàn văn, hãy dùng SGK hợp pháp. Không xem tóm lược là bản chép thay văn bản gốc.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Một đoạn phân tích khác đoạn kể lại ở điểm nào?

    Xem lời giải

    Trí tưởng tượng đảo trật tự sinh thành khiến thế giới được nhìn từ nhu cầu của trẻ. Lời ru và chuyện kể cho thấy sống không chỉ là ăn, mặc; mỗi em còn cần tình yêu và di sản tinh thần. Nhịp thơ năm chữ cùng chuỗi hình ảnh nối tiếp tạo giọng kể hồn nhiên. Đọc theo nghĩa nghệ thuật giúp ta hiểu thông điệp chăm sóc trẻ, không nhầm với một học thuyết khoa học.

Ghi nhớ

Trí tưởng tượng đảo trật tự sinh thành khiến thế giới được nhìn từ nhu cầu của trẻ. Lời ru và chuyện kể cho thấy sống không chỉ là ăn, mặc; mỗi em còn cần tình yêu và di sản tinh thần. Nhịp thơ năm chữ cùng chuỗi hình ảnh nối tiếp tạo giọng kể hồn nhiên. Đọc theo nghĩa nghệ thuật giúp ta hiểu thông điệp chăm sóc trẻ, không nhầm với một học thuyết khoa học.

Dễ nhầm

  • Nhận xét cần gắn với chi tiết và tác dụng, không chỉ nhắc lại cốt truyện hoặc nêu bài học chung chung.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Chuyện cổ tích về loài người — Xuân Quỳnh. Thơ năm chữ.

    Lược thuật/tóm lược do người biên soạn viết, không phải nguyên văn tác phẩm:

    Bài thơ tưởng tượng trẻ em xuất hiện trước, nên thế giới dần có ánh sáng, cây cối, âm thanh và những người chăm sóc, dạy dỗ để trẻ lớn lên. Mẹ đem lời ru và tình thương; bà đem chuyện kể; cha giúp hiểu biết; thầy và trường mở đường học tập. Trật tự này không nhằm giải thích khoa học nguồn gốc loài người. Nó đặt nhu cầu của trẻ ở trung tâm để nhắc người lớn về trách nhiệm xây một thế giới giàu yêu thương và tri thức.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Ai được tưởng tượng xuất hiện trước?

  3. Câu 2Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Mẹ gắn với điều gì trong lược thuật?

  4. Câu 3Mức 2Tự luận

    Bà đem đến điều gì? Trả lời ngắn bằng lời của em, dựa vào ngữ liệu.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 4Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Thầy và trường mở ra điều gì?

  6. Câu 5Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Dựa vào lược thuật và thông tin thể loại đã cho, xác định đúng hoặc sai.

    ÝĐúngSai
    a)Trật tự trẻ em có trước là một cách tưởng tượng nghệ thuật.
    b)Bài thơ trình bày chứng cứ khoa học về thứ tự loài người xuất hiện.
  7. Câu 6Mức 2Ghép nối

    Nối chi tiết/khái niệm với cách hiểu phù hợp.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Phân tích một nét đáng chú ý của văn bản Chuyện cổ tích về loài người. Dùng ít nhất một chi tiết cụ thể làm bằng chứng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Nêu hai điều một lớp học cần làm để mọi bạn thấy được quan tâm, không chỉ có đủ sách vở.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay