NeoEdu
Ngữ văn 11
Ngữ vănLớp 11Bài 8. Cấu trúc của văn bản thông tin

Nữ phóng viên đầu tiên

Mục tiêu bài học

  • Nhận diện đặc điểm văn bản thông tin về nhân vật trong Nữ phóng viên đầu tiên.
  • Phân tích có căn cứ: Một chân dung thông tin thuyết phục cần chỉ ra đóng góp bằng dữ kiện cụ thể.

Bài giảng

Định vị văn bản và đọc có điểm tựa

Tóm lược và chỉ dẫn phân tích nguyên gốc về Nữ phóng viên đầu tiên (Trần Nhật Vy, văn bản thông tin về nhân vật); không phải nguyên văn tác phẩm.

Bài viết giới thiệu Nguyễn Thị Kiêm, bút danh Manh Manh, gắn hoạt động báo chí với những đóng góp cho Thơ mới và tiếng nói phụ nữ. Thông tin về công việc, bối cảnh xã hội và các hoạt động được tổ chức để làm nổi bật vai trò tiên phong của nhân vật.

Manh Manh viết cho Phụ nữ Tân văn khoảng năm 1931. Bài nêu các hoạt động bênh vực Thơ mới, diễn thuyết ở Hội Khuyến học Sài Gòn năm 1933, lên tiếng cho việc học và phẩm giá phụ nữ. Hồ sơ đan tiểu sử với báo chí, thơ và nữ quyền, không chỉ theo một bảng niên đại.

Từ tổ chức nghệ thuật đến cách hiểu

1. Phân tích từ dữ kiện. Bài mở bằng sự xuất hiện một nữ phóng viên ở Phụ nữ Tân văn khoảng năm 1931 rồi mới gọi tên Manh Manh. Cách mở tạo câu hỏi ai và trong bối cảnh nào, đồng thời đặt danh xưng đầu tiên trong phạm vi hoạt động báo chí được bài khảo sát.

2. Phân tích từ dữ kiện. Nguyễn Thị Kiêm viết báo, bênh vực Thơ mới và diễn thuyết về quyền phụ nữ; cuộc nói chuyện ở Hội Khuyến học Sài Gòn năm 1933 là một căn cứ cụ thể. Tiểu sử gắn với việc làm xã hội nên vai trò tiên phong không chỉ dựa vào một lời ca ngợi.

3. Phân tích từ dữ kiện. Các thông tin được gom quanh hoạt động báo chí, đổi mới thơ và nữ quyền, thay vì chỉ nối năm sinh với năm mất. Nhờ gắn việc viết, diễn thuyết với rào cản xã hội, người đọc hiểu nhân vật đã can dự vào vấn đề gì và vì sao những hành động ấy đáng chú ý.

Kết nối đọc – viết

Bắt đầu từ một nhận định có thể kiểm tra: Một chân dung thông tin thuyết phục cần chỉ ra đóng góp bằng dữ kiện cụ thể. Chọn hai dấu hiệu liên quan, giải thích cách chúng nâng đỡ nhận định. Phân biệt lời người phân tích với câu trích nguyên tác. Không biến bản tóm lược thành nguồn dẫn nguyên văn.

Khái niệm chính

Trọng tâm đọc
Một chân dung thông tin thuyết phục cần chỉ ra đóng góp bằng dữ kiện cụ thể.
Phạm vi ngữ liệu
Tóm lược nguyên gốc dùng để phân tích; việc khảo sát chính xác câu chữ cần đối chiếu bản tác phẩm hợp pháp.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Danh xưng đầu tiên có nên bị tách khỏi phạm vi lịch sử báo chí đang khảo sát?

    Xem lời giải

    Không. Những từ khẳng định thứ bậc cần đặt trong tiêu chí và tư liệu cụ thể. Người đọc nên hỏi tác giả đang xét loại hoạt động, không gian và thời điểm nào trước khi khái quát.

  2. Ví dụ 2

    Viết đoạn phân tích hoàn chỉnh về Nữ phóng viên đầu tiên.

    Xem lời giải

    Trong Nữ phóng viên đầu tiên, một chân dung thông tin thuyết phục cần chỉ ra đóng góp bằng dữ kiện cụ thể. Bài mở bằng sự xuất hiện một nữ phóng viên ở Phụ nữ Tân văn khoảng năm 1931 rồi mới gọi tên Manh Manh. Cách mở tạo câu hỏi ai và trong bối cảnh nào, đồng thời đặt danh xưng đầu tiên trong phạm vi hoạt động báo chí được bài khảo sát. Nguyễn Thị Kiêm viết báo, bênh vực Thơ mới và diễn thuyết về quyền phụ nữ; cuộc nói chuyện ở Hội Khuyến học Sài Gòn năm 1933 là một căn cứ cụ thể. Tiểu sử gắn với việc làm xã hội nên vai trò tiên phong không chỉ dựa vào một lời ca ngợi. Đây là cách hiểu từ các dữ kiện trong hồ sơ diễn ý, không phải bản chép nguyên tác. Muốn khẳng định thêm về câu chữ hoặc toàn tác phẩm cần đối chiếu nguồn tương ứng.

Ghi nhớ

Một chân dung thông tin thuyết phục cần chỉ ra đóng góp bằng dữ kiện cụ thể.

Dễ nhầm

  • Danh xưng đầu tiên có nên bị tách khỏi phạm vi lịch sử báo chí đang khảo sát? Không. Những từ khẳng định thứ bậc cần đặt trong tiêu chí và tư liệu cụ thể. Người đọc nên hỏi tác giả đang xét loại hoạt động, không gian và thời điểm nào trước khi khái quát.

Bài tập

Đã đúng 0/3 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Tóm lược và chỉ dẫn phân tích nguyên gốc về Nữ phóng viên đầu tiên (Trần Nhật Vy, văn bản thông tin về nhân vật); không phải nguyên văn tác phẩm.

    Bài viết giới thiệu Nguyễn Thị Kiêm, bút danh Manh Manh, gắn hoạt động báo chí với những đóng góp cho Thơ mới và tiếng nói phụ nữ. Thông tin về công việc, bối cảnh xã hội và các hoạt động được tổ chức để làm nổi bật vai trò tiên phong của nhân vật.

    Manh Manh viết cho Phụ nữ Tân văn khoảng năm 1931. Bài nêu các hoạt động bênh vực Thơ mới, diễn thuyết ở Hội Khuyến học Sài Gòn năm 1933, lên tiếng cho việc học và phẩm giá phụ nữ. Hồ sơ đan tiểu sử với báo chí, thơ và nữ quyền, không chỉ theo một bảng niên đại.

    Hồ sơ ba dấu hiệu:

    1. Nhan đề định hướng câu hỏi lịch sử.
    2. dữ kiện tiểu sử liên kết với hoạt động xã hội.
    3. cách tổ chức theo vấn đề tránh biến nhân vật thành một bảng ngày tháng rời rạc.
  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Ai là tác giả hoặc chủ thể sáng tạo của Nữ phóng viên đầu tiên theo hồ sơ đã cho?

  3. Câu 2Mức 2Nhiều đáp án

    Những thao tác nào giúp kiểm tra nhận định: “Một chân dung thông tin thuyết phục cần chỉ ra đóng góp bằng dữ kiện cụ thể.”?

    Chọn tất cả đáp án đúng

  4. Câu 3Mức 3Tự luận

    Chọn dấu hiệu thứ ba trong hồ sơ và giải thích tác dụng của nó bằng ít nhất một dữ kiện cụ thể. Không chỉ nhắc lại tên thủ pháp.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 4Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Đánh giá cách dùng bản tóm lược để học tác phẩm.

    ÝĐúngSai
    a)Có thể dùng các dữ kiện đã cho để giải thích nhận định, nhưng không tự thêm sự kiện.
    b)Có thể coi từng câu của bản tóm lược này là nguyên văn của tác giả.
  6. Câu 5Mức 3Tự luận

    Danh xưng đầu tiên có nên bị tách khỏi phạm vi lịch sử báo chí đang khảo sát?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 3Tự luận

    Giải thích nhận định sau bằng ít nhất hai đầu mối trong ngữ liệu: Một chân dung thông tin thuyết phục cần chỉ ra đóng góp bằng dữ kiện cụ thể.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Một bạn chỉ kể lại nội dung Nữ phóng viên đầu tiên rồi kết luận đã phân tích xong. Viết 4–6 câu bổ sung một thao tác phân tích còn thiếu.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Kết nối đọc – viết: viết khoảng 150 chữ trình bày một phát hiện về Nữ phóng viên đầu tiên; dùng dữ kiện đã cho, không tạo câu trích dẫn. Có luận điểm, hai đầu mối và một giới hạn của cách hiểu.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay