Ngữ văn 9
Ngữ vănLớp 9Bài 1. Thế giới kì ảo

Chuyện người con gái Nam Xương

Mục tiêu bài học

  • Đọc hiểu,thực hành và giải thích bằng dẫn chứng phù hợp với yêu cầu của bài.

Bài giảng

Tiếp cận tác phẩm và nội dung

Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuyện người con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ):

Vũ Nương lấy Trương Sinh, mong một gia đình yên ổn. Khi chồng đi lính, nàng chăm mẹ già và nuôi con. Để đứa bé đỡ nhớ cha, nàng chỉ bóng mình và nói đó là cha. Trở về, Trương Sinh dựa vào lời con rồi nghi oan vợ; nàng không có cơ hội được tin hiểu nên tìm đến cái chết. Khi đứa bé lại chỉ bóng trên vách, người chồng mới hiểu sự thật. Phần kì ảo kể việc Vũ Nương được cứu ở thủy cung và hiện về trong lễ giải oan, nhưng không trở lại đời sống gia đình. Cái bóng vừa bắt nguồn từ tình thương vừa trở thành đầu mối của bi kịch.

Phân tích nghệ thuật và ý nghĩa

Đọc truyện theo chuỗi nguyên nhân, không đổ lỗi cho lời trẻ nhỏ. Sự ghen tuông, quyền lực một chiều và việc không cho người bị nghi giải thích mới làm hiểu nhầm thành thảm kịch. Chi tiết cái bóng nối hai nút: gây oan và giải oan. Kết thúc kì ảo thừa nhận phẩm giá Vũ Nương nhưng sự xa cách còn lại cho thấy công lí đến muộn không phục hồi được mọi mất mát. Người kể bộc lộ lòng thương qua việc dành cho nhân vật một không gian được tôn trọng, đồng thời vẫn giữ vết thương của hiện thực.

Tự học có phương pháp

Lập bảng hai cột: dữ kiện được cung cấp – điều có thể suy ra. Với “Chuyện người con gái Nam Xương”, trọng tâm là phẩm giá của người phụ nữ và hậu quả của sự nghi oan. Bản diễn giải không thay toàn văn: nhận định về câu chữ chính xác, âm thanh hoặc một chi tiết chưa nêu phải được kiểm tra ở văn bản có nguồn. Khi trả lời bài tập tại đây, chỉ dùng những dữ kiện đã cung cấp và ghi rõ giới hạn suy luận.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Vì sao phần kết không thể được coi là một hạnh phúc trọn vẹn?

    Xem lời giải

    Vũ Nương được giải oan nhưng không trở lại gia đình; sự thừa nhận không xóa được cái chết và chia lìa.

Ghi nhớ

phẩm giá của người phụ nữ và hậu quả của sự nghi oan

Dễ nhầm

  • Không đồng nhất tóm tắt với phân tích: phân tích phải giải thích cách chi tiết tạo ý nghĩa.
  • Không gán cho văn bản điều không được thể hiện; cách hiểu mở vẫn cần bằng chứng.

Bài tập

Đã đúng 0/3 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuyện người con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ):

    Vũ Nương lấy Trương Sinh, mong một gia đình yên ổn. Khi chồng đi lính, nàng chăm mẹ già và nuôi con. Để đứa bé đỡ nhớ cha, nàng chỉ bóng mình và nói đó là cha. Trở về, Trương Sinh dựa vào lời con rồi nghi oan vợ; nàng không có cơ hội được tin hiểu nên tìm đến cái chết. Khi đứa bé lại chỉ bóng trên vách, người chồng mới hiểu sự thật. Phần kì ảo kể việc Vũ Nương được cứu ở thủy cung và hiện về trong lễ giải oan, nhưng không trở lại đời sống gia đình. Cái bóng vừa bắt nguồn từ tình thương vừa trở thành đầu mối của bi kịch.

    Văn bản được học thuộc kiểu/thể loại nào?

  2. Câu 2Mức 1Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuyện người con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ):

    Vũ Nương lấy Trương Sinh, mong một gia đình yên ổn. Khi chồng đi lính, nàng chăm mẹ già và nuôi con. Để đứa bé đỡ nhớ cha, nàng chỉ bóng mình và nói đó là cha. Trở về, Trương Sinh dựa vào lời con rồi nghi oan vợ; nàng không có cơ hội được tin hiểu nên tìm đến cái chết. Khi đứa bé lại chỉ bóng trên vách, người chồng mới hiểu sự thật. Phần kì ảo kể việc Vũ Nương được cứu ở thủy cung và hiện về trong lễ giải oan, nhưng không trở lại đời sống gia đình. Cái bóng vừa bắt nguồn từ tình thương vừa trở thành đầu mối của bi kịch.

    Vũ Nương làm gì cho gia đình trong lúc Trương Sinh đi lính?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  3. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuyện người con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ):

    Vũ Nương lấy Trương Sinh, mong một gia đình yên ổn. Khi chồng đi lính, nàng chăm mẹ già và nuôi con. Để đứa bé đỡ nhớ cha, nàng chỉ bóng mình và nói đó là cha. Trở về, Trương Sinh dựa vào lời con rồi nghi oan vợ; nàng không có cơ hội được tin hiểu nên tìm đến cái chết. Khi đứa bé lại chỉ bóng trên vách, người chồng mới hiểu sự thật. Phần kì ảo kể việc Vũ Nương được cứu ở thủy cung và hiện về trong lễ giải oan, nhưng không trở lại đời sống gia đình. Cái bóng vừa bắt nguồn từ tình thương vừa trở thành đầu mối của bi kịch.

    Xét hai nhận định về nội dung và cách hiểu bản diễn giải.

    ÝĐúngSai
    a)Trẻ chỉ bóng khi cha trở về được gắn với đầu mối làm sáng tỏ sự thật.
    b)Vũ Nương trở lại chung sống với Trương Sinh sau lễ giải oan.
  4. Câu 4Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuyện người con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ):

    Vũ Nương lấy Trương Sinh, mong một gia đình yên ổn. Khi chồng đi lính, nàng chăm mẹ già và nuôi con. Để đứa bé đỡ nhớ cha, nàng chỉ bóng mình và nói đó là cha. Trở về, Trương Sinh dựa vào lời con rồi nghi oan vợ; nàng không có cơ hội được tin hiểu nên tìm đến cái chết. Khi đứa bé lại chỉ bóng trên vách, người chồng mới hiểu sự thật. Phần kì ảo kể việc Vũ Nương được cứu ở thủy cung và hiện về trong lễ giải oan, nhưng không trở lại đời sống gia đình. Cái bóng vừa bắt nguồn từ tình thương vừa trở thành đầu mối của bi kịch.

    Vì sao phần kết không thể được coi là một hạnh phúc trọn vẹn?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 5Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuyện người con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ):

    Vũ Nương lấy Trương Sinh, mong một gia đình yên ổn. Khi chồng đi lính, nàng chăm mẹ già và nuôi con. Để đứa bé đỡ nhớ cha, nàng chỉ bóng mình và nói đó là cha. Trở về, Trương Sinh dựa vào lời con rồi nghi oan vợ; nàng không có cơ hội được tin hiểu nên tìm đến cái chết. Khi đứa bé lại chỉ bóng trên vách, người chồng mới hiểu sự thật. Phần kì ảo kể việc Vũ Nương được cứu ở thủy cung và hiện về trong lễ giải oan, nhưng không trở lại đời sống gia đình. Cái bóng vừa bắt nguồn từ tình thương vừa trở thành đầu mối của bi kịch.

    Giải thích vai trò của chi tiết/quan hệ sau trong2–4câu: cái bóng trên vách vừa gây hiểu nhầm vừa làm sáng tỏ sự thật.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 6Mức 2Ghép nối

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuyện người con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ):

    Vũ Nương lấy Trương Sinh, mong một gia đình yên ổn. Khi chồng đi lính, nàng chăm mẹ già và nuôi con. Để đứa bé đỡ nhớ cha, nàng chỉ bóng mình và nói đó là cha. Trở về, Trương Sinh dựa vào lời con rồi nghi oan vợ; nàng không có cơ hội được tin hiểu nên tìm đến cái chết. Khi đứa bé lại chỉ bóng trên vách, người chồng mới hiểu sự thật. Phần kì ảo kể việc Vũ Nương được cứu ở thủy cung và hiện về trong lễ giải oan, nhưng không trở lại đời sống gia đình. Cái bóng vừa bắt nguồn từ tình thương vừa trở thành đầu mối của bi kịch.

    Ghép chi tiết hoặc thành phần với vai trò tương ứng trong bài.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuyện người con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ):

    Vũ Nương lấy Trương Sinh, mong một gia đình yên ổn. Khi chồng đi lính, nàng chăm mẹ già và nuôi con. Để đứa bé đỡ nhớ cha, nàng chỉ bóng mình và nói đó là cha. Trở về, Trương Sinh dựa vào lời con rồi nghi oan vợ; nàng không có cơ hội được tin hiểu nên tìm đến cái chết. Khi đứa bé lại chỉ bóng trên vách, người chồng mới hiểu sự thật. Phần kì ảo kể việc Vũ Nương được cứu ở thủy cung và hiện về trong lễ giải oan, nhưng không trở lại đời sống gia đình. Cái bóng vừa bắt nguồn từ tình thương vừa trở thành đầu mối của bi kịch.

    Viết đoạn 100–150 chữ làm rõ chủ đề “phẩm giá của người phụ nữ và hậu quả của sự nghi oan” qua ít nhất hai chi tiết trong bản diễn giải. Phân tích một cách tổ chức hình thức, không chỉ kể lại.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 3Tự luận

    Tóm lược và diễn giải nguyên gốc,không phải toàn văn “Chuyện người con gái Nam Xương” (Nguyễn Dữ):

    Vũ Nương lấy Trương Sinh, mong một gia đình yên ổn. Khi chồng đi lính, nàng chăm mẹ già và nuôi con. Để đứa bé đỡ nhớ cha, nàng chỉ bóng mình và nói đó là cha. Trở về, Trương Sinh dựa vào lời con rồi nghi oan vợ; nàng không có cơ hội được tin hiểu nên tìm đến cái chết. Khi đứa bé lại chỉ bóng trên vách, người chồng mới hiểu sự thật. Phần kì ảo kể việc Vũ Nương được cứu ở thủy cung và hiện về trong lễ giải oan, nhưng không trở lại đời sống gia đình. Cái bóng vừa bắt nguồn từ tình thương vừa trở thành đầu mối của bi kịch.

    Nếu chỉ sửa đoạn kết thành Vũ Nương trở về sống hạnh phúc, ý nghĩa về mất mát có thể đổi ra sao?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay