Lịch sử và Địa lí 9
Lịch sử và Địa líLớp 9Phần 10. Địa lí – Chương 3. Địa lí các vùng kinh tế – xã hội

Vùng Bắc Trung Bộ

Mục tiêu bài học

  • Trình bày và phân tích: Vị trí và phân hoá tây - đông; Dân cư, kinh tế và du lịch.
  • Vận dụng kiến thức, đối chiếu nguồn, nêu giới hạn và giải pháp phù hợp.

Bài giảng

Vị trí và phân hoá tây - đông

Vùng hiện hành gồm Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị và thành phố Huế. Giáp Lào và các vùng phía bắc, Nam Trung Bộ, phía đông có biển. Từ tây sang đông có núi - gò đồi - đồng bằng hẹp - ven biển, tạo khả năng kết hợp lâm nghiệp, cây công nghiệp, chăn nuôi, lương thực và kinh tế biển. Đất, khí hậu, sông ngắn dốc và thiên tai làm điều kiện khác nhau từng khu vực, không xem toàn vùng chỉ là đồng bằng.

Dân cư, kinh tế và du lịch

Dân cư đông hơn ở đồng bằng, ven biển và đô thị; miền núi thưa hơn, nhiều dân tộc sinh sống. Giao thông, việc làm, lịch sử khai thác ảnh hưởng phân bố. Công nghiệp có các cơ sở lớn gắn tài nguyên, cảng, năng lượng; nông - lâm - thuỷ sản kết hợp đa dạng. Huế, Phong Nha - Kẻ Bàng (hiện thuộc Quảng Trị), di tích và bãi biển tạo thế mạnh du lịch văn hoá, tự nhiên. Cần hạ tầng, nhân lực, bảo tồn và quản lí mùa vụ để biến tài nguyên thành sản phẩm tốt.

Kinh tế biển và rủi ro

Cảng, vận tải, khai thác, nuôi trồng, du lịch và dịch vụ biển có điều kiện phát triển; hòn Mê, hòn Ngư, Cồn Cỏ là các đảo tiêu biểu. Bão, lũ, xói lở, hạn và gió khô nóng ảnh hưởng sản xuất, dân cư. Phát triển cần bảo vệ rừng đầu nguồn, ven biển, kiểm soát ô nhiễm, dự báo, sơ tán và sinh kế thích ứng. Không hướng dẫn học sinh quan sát bão, ra sông biển lúc cảnh báo hoặc tới điểm sạt lở.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Phân tích thế mạnh du lịch Bắc Trung Bộ kèm một yêu cầu phát triển bền vững.

    Xem lời giải

    Vùng có di sản văn hoá Huế, các di tích lịch sử, hang động và cảnh quan Phong Nha - Kẻ Bàng, bãi biển và văn hoá cộng đồng. Kết nối đường bộ, đường sắt, sân bay, cảng tạo tuyến tham quan đa dạng. Tuy nhiên tài nguyên chưa tự tạo dịch vụ chất lượng; cần đào tạo, thông tin đúng, xử lí rác và sức chứa. Ví dụ tuyến hang động phải giới hạn khách và bảo vệ sinh thái, không mở mọi khu vực chỉ để tăng doanh thu. Có phương án mùa bão lũ, không đưa khách vào vùng nguy hiểm.

Ghi nhớ

Phía tây: Núi, rừng và nhiều cộng đồng miền núi; Đồng bằng ven biển: Dân cư, nông nghiệp, đô thị tập trung hơn; Huế: Thế mạnh di sản văn hoá và du lịch.

Dễ nhầm

  • Không suy kết luận vượt phạm vi chứng cứ; phân biệt số liệu thực, dữ liệu làm tròn và tình huống minh hoạ.

Bài tập

Đã đúng 0/4 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Hồ sơ học tập nguyên gốc — Vùng Bắc Trung Bộ

    Vị trí và phân hoá tây - đông

    Vùng hiện hành gồm Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị và thành phố Huế. Giáp Lào và các vùng phía bắc, Nam Trung Bộ, phía đông có biển. Từ tây sang đông có núi - gò đồi - đồng bằng hẹp - ven biển, tạo khả năng kết hợp lâm nghiệp, cây công nghiệp, chăn nuôi, lương thực và kinh tế biển. Đất, khí hậu, sông ngắn dốc và thiên tai làm điều kiện khác nhau từng khu vực, không xem toàn vùng chỉ là đồng bằng.

    Dân cư, kinh tế và du lịch

    Dân cư đông hơn ở đồng bằng, ven biển và đô thị; miền núi thưa hơn, nhiều dân tộc sinh sống. Giao thông, việc làm, lịch sử khai thác ảnh hưởng phân bố. Công nghiệp có các cơ sở lớn gắn tài nguyên, cảng, năng lượng; nông - lâm - thuỷ sản kết hợp đa dạng. Huế, Phong Nha - Kẻ Bàng (hiện thuộc Quảng Trị), di tích và bãi biển tạo thế mạnh du lịch văn hoá, tự nhiên. Cần hạ tầng, nhân lực, bảo tồn và quản lí mùa vụ để biến tài nguyên thành sản phẩm tốt.

    Kinh tế biển và rủi ro

    Cảng, vận tải, khai thác, nuôi trồng, du lịch và dịch vụ biển có điều kiện phát triển; hòn Mê, hòn Ngư, Cồn Cỏ là các đảo tiêu biểu. Bão, lũ, xói lở, hạn và gió khô nóng ảnh hưởng sản xuất, dân cư. Phát triển cần bảo vệ rừng đầu nguồn, ven biển, kiểm soát ô nhiễm, dự báo, sơ tán và sinh kế thích ứng. Không hướng dẫn học sinh quan sát bão, ra sông biển lúc cảnh báo hoặc tới điểm sạt lở.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Tự nhiên phân hoá tây - đông giúp vùng có gì?

  3. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Ghép mốc/khái niệm với nội dung đúng trong hồ sơ.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Dựa trên hồ sơ, đánh giá từng nhận định độc lập về sự kiện và cách suy luận.

    ÝĐúngSai
    a)Bắc Trung Bộ chỉ có đồng bằng, không có núi và biển.
    b)Huế có thế mạnh di sản văn hoá.
    c)Phong Nha-Kẻ Bàng nay thuộc tỉnh Quảng Trị.
    d)Phân hoá tây-đông cho phép cơ cấu nông-lâm-biển kết hợp.
  5. Câu 4Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Xếp các dải địa hình khái quát của Bắc Trung Bộ từ tây sang đông.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Núi phía tây
    2. 2Đồng bằng hẹp
    3. 3Dải ven biển
    4. 4Gò đồi chuyển tiếp
  6. Câu 5Mức 3Tự luận

    Phân tích thế mạnh du lịch Bắc Trung Bộ kèm một yêu cầu phát triển bền vững.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 3Tự luận

    Từ hồ sơ, trình bày và giải thích nội dung “Dân cư, kinh tế và du lịch” bằng một đoạn 100–180 chữ, nêu một giới hạn khi sử dụng thông tin.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 2Tự luận

    Lập bảng ba hàng theo các mục Phía tây, Đồng bằng ven biển, Huế; mỗi hàng ghi nội dung đúng và ý nghĩa trong bài.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Viết một kết luận có điều kiện cho vấn đề “Phân tích thế mạnh du lịch Bắc Trung Bộ kèm một yêu cầu phát triển bền vững.”, sau đó đề xuất nguồn hoặc cách kiểm tra tiếp. Không nhận đã khảo sát nếu chưa thực hiện.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay