Từ hai ngữ liệu, đề xuất một vấn đề đáng thảo luận trong đời sống; không đồng nhất nhân vật với mọi người.
Lễ xướng danh khoa Đinh Dậu: Tóm lược Lễ xướng danh khoa Đinh Dậu (Trần Tế Xương — thơ trào phúng; thất ngôn bát cú.)
Bản tóm lược nguyên gốc: Bài thơ quan sát một khoa thi trong xã hội thực dân nửa phong kiến. Cảnh sĩ tử và quan trường được miêu tả bằng nét nhếch nhác, ồn ào, trái với vẻ trang nghiêm mà một kì thi chọn người tài đáng lẽ phải có. Sự xuất hiện của quyền lực ngoại bang làm nổi bật tình thế mất chủ quyền văn hóa và chính trị. Tiếng cười không dừng ở chê vài dáng người; xen trong giọng châm biếm là nỗi đau trước sự đảo lộn giá trị. Cuối bài, lời hướng tới người có trách nhiệm làm câu chuyện vượt khỏi một cảnh thi riêng. Khi đọc, tránh coi hình thức trào phúng là sự chế giễu ngoại hình vô cớ; đối tượng chính là tình trạng xã hội được phơi bày.
Lai Tân: Tóm lược Lai Tân (Hồ Chí Minh — tứ tuyệt trào phúng.)
Bản tóm lược nguyên gốc: Trong Lai Tân, Hồ Chí Minh kể chuyện ban trưởng nhà lao đánh bạc, cảnh trưởng ăn tiền của người bị giải và huyện trưởng chong đèn làm việc. Hai hành vi đầu trực tiếp phơi sai trái; riêng hình ảnh huyện trưởng cần đọc trong toàn bài, không tự thêm rằng ông ta hút thuốc phiện hoặc chắc chắn làm một việc cụ thể không được nêu. Câu kết nói địa phương vẫn có vẻ yên ổn, trái với thực trạng đã phơi ra. Giọng kể ngắn, bình thản làm bật sự mỉa mai: những điều trái phép bị coi như chuyện thường ngày trong bộ máy. Vì vậy, phải đọc lời kết trong quan hệ với các câu trước, không tách thành lời ca ngợi việc cai trị.