Ngữ văn 8
Ngữ vănLớp 8Bài 1. Câu chuyện của lịch sử

Viết bài văn kể lại một chuyến đi (tham quan một di tích lịch sử, văn hóa)

Mục tiêu bài học

  • Nắm kiến thức của phần học và vận dụng bằng chứng, cách diễn đạt phù hợp để tự đọc, tự viết.

Bài giảng

Yêu cầu và cách tìm ý

Kể một chuyến đi có điểm đến, lí do, trình tự, sự việc đáng nhớ và suy ngẫm; đan xen miêu tả, cảm xúc nhưng không bịa tri thức lịch sử. Nếu là tình huống giả định, ghi rõ; không gán trải nghiệm mẫu cho bản thân.

Mở: hoàn cảnh, lí do đến di tích. Thân: chuẩn bị, di chuyển, hai điểm quan sát, một sự việc tạo thay đổi nhận thức. Kết: điều hiểu thêm và cách ứng xử sau chuyến đi. Ghi chép nguồn cho dữ kiện lịch sử, phân biệt lời hướng dẫn với cảm nhận riêng.

Bài mẫu nguyên gốc và cách đọc

Bài mẫu nguyên gốc, tình huống giả định:

Sáng chủ nhật, lớp tôi đến Văn Miếu–Quốc Tử Giám trong một hoạt động tìm hiểu di sản. Trước chuyến đi, tôi nghĩ mình chỉ cần nhớ vài tên công trình để làm báo cáo. Tôi mang theo một cuốn sổ nhỏ, nhưng chưa biết sẽ ghi điều gì.

Qua cổng, nhịp bước của cả nhóm chậm lại. Khoảng sân, cây cổ thụ và những mái ngói khiến tiếng trò chuyện cũng nhỏ hơn. Cô hướng dẫn nhắc chúng tôi không chạm vào hiện vật và không viết lên công trình. Khi dừng trước khu bia, tôi định ghi ngay mọi điều vừa nghe. Bạn bên cạnh hỏi: “Cậu hiểu ý nghĩa của việc lưu tên người học chưa?” Tôi nhìn lại trang sổ chỉ có những dòng tên, rồi bắt đầu ghi thêm câu hỏi về sự học, trách nhiệm của người đỗ đạt và cách hậu thế giữ gìn di sản.

Điều tôi nhớ nhất không phải một bức ảnh. Đó là lúc một em nhỏ làm rơi vỏ bánh, bạn tôi lặng lẽ nhặt lên rồi chỉ em chỗ bỏ rác. Một di tích không chỉ được bảo vệ bằng tường rào, mà còn bằng những hành động của khách tham quan. Trên đường về, tôi đọc lại sổ và nhận ra trang hữu ích nhất chứa cả thông tin cần kiểm chứng lẫn điều mình chưa hiểu.

Chuyến đi làm tôi muốn học lịch sử bằng cách đặt câu hỏi. Tôi sẽ đối chiếu những dữ kiện đã ghi với tài liệu của di tích, trước khi viết báo cáo. Giữ thái độ tôn trọng và tò mò có lẽ là món quà tốt nhất người đến sau có thể mang tới một nơi thuộc kí ức chung.

Kiểm tra và sửa

“Di tích rất đẹp, rất hay, rất bổ ích.”

“Khoảng sân yên tĩnh và những dòng tên trên bia khiến tôi đặt câu hỏi về trách nhiệm của người học.” Câu sửa có chi tiết và thay đổi nhận thức, không chỉ ba lời khen.

Tự kiểm: bài đúng thể loại chưa?chi tiết có nguồn hoặc ghi giả định chưa?mỗi nhận xét có lí giải chưa?đã phân biệt bản viết mới với tác phẩm gốc chưa?

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    “Di tích rất đẹp, rất hay, rất bổ ích.”

    Xem lời giải

    “Khoảng sân yên tĩnh và những dòng tên trên bia khiến tôi đặt câu hỏi về trách nhiệm của người học.” Câu sửa có chi tiết và thay đổi nhận thức, không chỉ ba lời khen.

Ghi nhớ

Kể một chuyến đi có điểm đến, lí do, trình tự, sự việc đáng nhớ và suy ngẫm; đan xen miêu tả, cảm xúc nhưng không bịa tri thức lịch sử. Nếu là tình huống giả định, ghi rõ; không gán trải nghiệm mẫu cho bản thân.

Dễ nhầm

  • Không thay phân tích bằng nhãn khen/chê chung chung; mọi nhận xét về văn bản cần có chi tiết và lời giải thích.

Bài tập

Đã đúng 0/1 câu

  1. Câu 1Mức 2Tự luận

    Đọc nhiệm vụ và lập luận đề hoặc trọng tâm 3–4 dòng.

    Kể một chuyến đi có điểm đến, lí do, trình tự, sự việc đáng nhớ và suy ngẫm; đan xen miêu tả, cảm xúc nhưng không bịa tri thức lịch sử. Nếu là tình huống giả định, ghi rõ; không gán trải nghiệm mẫu cho bản thân.
    Chủ điểm mẫu:
    Mở: hoàn cảnh, lí do đến di tích. Thân: chuẩn bị, di chuyển, hai điểm quan sát, một sự việc tạo thay đổi nhận thức. Kết: điều hiểu thêm và cách ứng xử sau chuyến đi. Ghi chép nguồn cho dữ kiện lịch sử, phân biệt lời hướng dẫn với cảm nhận riêng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  2. Câu 2Mức 1Sắp xếp thứ tự

    Sắp xếp quy trình viết cho nhiệm vụ sau:
    Viết bài văn kể lại một chuyến đi (tham quan một di tích lịch sử, văn hóa)

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Đối chiếu tiêu chí, nhận phản hồi và sửa.
    2. 2Viết bản đầu theo dàn ý.
    3. 3Lập dàn ý có trình tự.
    4. 4Tìm ý và chọn trọng tâm.
    5. 5Xác định mục đích, người đọc và tư liệu cần có.
  3. Câu 3Mức 2Tự luận

    Dựa vào kế hoạch dưới đây, viết một mở bài hoặc phần mở đúng thể loại.

    Mở: hoàn cảnh, lí do đến di tích. Thân: chuẩn bị, di chuyển, hai điểm quan sát, một sự việc tạo thay đổi nhận thức. Kết: điều hiểu thêm và cách ứng xử sau chuyến đi. Ghi chép nguồn cho dữ kiện lịch sử, phân biệt lời hướng dẫn với cảm nhận riêng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  4. Câu 4Mức 3Tự luận

    Phát triển một ý trong kế hoạch thành đoạn có chi tiết và giải thích.

    Mở: hoàn cảnh, lí do đến di tích. Thân: chuẩn bị, di chuyển, hai điểm quan sát, một sự việc tạo thay đổi nhận thức. Kết: điều hiểu thêm và cách ứng xử sau chuyến đi. Ghi chép nguồn cho dữ kiện lịch sử, phân biệt lời hướng dẫn với cảm nhận riêng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  5. Câu 5Mức 2Tự luận

    Sửa cách viết/cách hiểu sau và giải thích vì sao.

    “Di tích rất đẹp, rất hay, rất bổ ích.”

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 6Mức 3Tự luận

    Thực hiện trọn nhiệm vụ viết bằng nội dung của em.

    Viết bài văn kể lại một chuyến đi (tham quan một di tích lịch sử, văn hóa)

    Yêu cầu: Kể một chuyến đi có điểm đến, lí do, trình tự, sự việc đáng nhớ và suy ngẫm; đan xen miêu tả, cảm xúc nhưng không bịa tri thức lịch sử. Nếu là tình huống giả định, ghi rõ; không gán trải nghiệm mẫu cho bản thân.

    Định hướng: Mở: hoàn cảnh, lí do đến di tích. Thân: chuẩn bị, di chuyển, hai điểm quan sát, một sự việc tạo thay đổi nhận thức. Kết: điều hiểu thêm và cách ứng xử sau chuyến đi. Ghi chép nguồn cho dữ kiện lịch sử, phân biệt lời hướng dẫn với cảm nhận riêng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Đọc bài mẫu nguyên gốc dưới đây.Nêu một điểm đạt, một điểm em muốn làm khác, và lí do; không viết lại toàn bộ mẫu.

    Bài mẫu nguyên gốc, tình huống giả định:

    Sáng chủ nhật, lớp tôi đến Văn Miếu–Quốc Tử Giám trong một hoạt động tìm hiểu di sản. Trước chuyến đi, tôi nghĩ mình chỉ cần nhớ vài tên công trình để làm báo cáo. Tôi mang theo một cuốn sổ nhỏ, nhưng chưa biết sẽ ghi điều gì.

    Qua cổng, nhịp bước của cả nhóm chậm lại. Khoảng sân, cây cổ thụ và những mái ngói khiến tiếng trò chuyện cũng nhỏ hơn. Cô hướng dẫn nhắc chúng tôi không chạm vào hiện vật và không viết lên công trình. Khi dừng trước khu bia, tôi định ghi ngay mọi điều vừa nghe. Bạn bên cạnh hỏi: “Cậu hiểu ý nghĩa của việc lưu tên người học chưa?” Tôi nhìn lại trang sổ chỉ có những dòng tên, rồi bắt đầu ghi thêm câu hỏi về sự học, trách nhiệm của người đỗ đạt và cách hậu thế giữ gìn di sản.

    Điều tôi nhớ nhất không phải một bức ảnh. Đó là lúc một em nhỏ làm rơi vỏ bánh, bạn tôi lặng lẽ nhặt lên rồi chỉ em chỗ bỏ rác. Một di tích không chỉ được bảo vệ bằng tường rào, mà còn bằng những hành động của khách tham quan. Trên đường về, tôi đọc lại sổ và nhận ra trang hữu ích nhất chứa cả thông tin cần kiểm chứng lẫn điều mình chưa hiểu.

    Chuyến đi làm tôi muốn học lịch sử bằng cách đặt câu hỏi. Tôi sẽ đối chiếu những dữ kiện đã ghi với tài liệu của di tích, trước khi viết báo cáo. Giữ thái độ tôn trọng và tò mò có lẽ là món quà tốt nhất người đến sau có thể mang tới một nơi thuộc kí ức chung.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 4Tự luận

    Lập bảng tự sửa cho sản phẩm của em: gồm vấn đề, câu/đoạn trước sửa, câu/đoạn sau sửa, và lí do. Nêu ít nhất 2 thay đổi thật.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay