NeoEdu
Đăng nhậpĐăng ký miễn phí
Tiếng Việt 5
Tiếng ViệtLớp 5Chủ điểm 8. Hương sắc trăm miền

Bài 12. Vũ điệu trên nền thổ cẩm

Mục tiêu bài học

  • Hiểu nội dung, chi tiết và thông điệp bài Vũ điệu trên nền thổ cẩm.
  • Thực hiện đánh giá, chỉnh sửa đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một sự việc.
  • Thực hiện nói và nghe: địa điểm tham quan, du lịch.

Bài giảng

Đọc: Vũ điệu trên nền thổ cẩm

Bài đọc giới thiệu thổ cẩm Cơ-tu, nổi bật với các hoa văn kết bằng hạt cườm. Một kiểu hoa văn tái hiện dáng múa Da dá trong sinh hoạt lễ hội của cộng đồng. Điệu múa gắn với ước mong mùa màng và được đưa vào trang phục nhờ bàn tay thợ dệt. Từ một chi tiết trên vải, văn bản mở ra đời sống văn hóa. Như vậy, đồ vật truyền thống không chỉ để dùng hoặc để đẹp mà còn ghi giữ kí ức và niềm tin của một dân tộc.

Tóm tắt và phân tích nguyên bản dựa trên bài Vũ điệu trên nền thổ cẩm (Theo Trần Tấn Vịnh) trong Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức, tập 2; không phải nguyên văn tác phẩm.

Cách đọc và hiểu văn bản

Đọc rõ các tên riêng; dừng khi kết thúc một ý. Lần đầu tìm đối tượng hoặc nhân vật, lần hai chọn chi tiết giúp hiểu thông điệp: Hoa văn truyền thống chứa đựng nét đẹp đời sống và văn hóa cộng đồng.

Chi tiết cần chú ý: Dân tộc nào làm loại thổ cẩm được giới thiệu? — Cơ-tu. Khi nêu ý nghĩa, nối một nhận xét với bằng chứng cụ thể trong tóm tắt; không chỉ viết “bài rất hay”. Từ cần hiểu: thổ cẩm nghĩa là vải dệt có hoa văn truyền thống của một số dân tộc. Phân biệt điều văn bản nêu với trải nghiệm em liên hệ thêm.

Viết: Đánh giá, chỉnh sửa đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một sự việc

Đổi bài với bạn, đánh dấu ba nhóm: đủ ý và đúng mục đích; mạch sắp xếp; dùng từ, câu và chính tả. Ghi một điểm tốt cụ thể và một đề nghị sửa. Viết lại đoạn đã sửa, giải thích vì sao cách mới rõ hơn; không chỉ chép bài lần hai.

Giới thiệu sự việc, thời điểm và người liên quan; chọn một khoảnh khắc làm em xúc động; diễn tả suy nghĩ thay đổi thế nào. Chỉ kể diễn biến cần để người đọc hiểu cảm xúc. Cảm xúc phải tự nhiên và có nguyên nhân, không phóng đại công lao của mình.

Bài mẫu nguyên bản:

Chiều thứ sáu, lớp em cùng dọn góc đọc sách. Lúc đầu, em nghĩ đây chỉ là việc xếp lại vài chồng sách. Nhưng khi bạn An cẩn thận dán một trang rách rồi đưa cho em cuốn truyện đã sửa, em thấy vui khác hẳn. Cuốn sách cũ vẫn có thể đến với một người đọc mới. Chúng em lau từng ngăn, phân loại và ghi lại những cuốn cần bổ sung. Nhìn góc phòng gọn gàng, em tự hào vì đã góp sức, dù phần việc của mình không lớn. Em mong cả lớp giữ thói quen dùng sách nhẹ tay.

Thực hành: Viết đoạn cảm xúc về một việc em tham gia, nêu sự thay đổi trong suy nghĩ trước và sau việc đó.

Nói và nghe: Địa điểm tham quan, du lịch

Chuẩn bị ba ý: điều muốn giới thiệu/đề xuất, chi tiết hoặc lí do, lời kết. Nói 1–2 phút, nhìn người nghe, không đọc cả bản viết. Người nghe ghi hai từ khóa, nhắc lại một ý và hỏi một câu để làm rõ. Nếu khác ý, dùng “Mình hiểu ý bạn, nhưng mình nghĩ… vì…”.

Bài nói mẫu: Em đề nghị tham quan một bảo tàng gần trường vì có thông tin lịch sử và đường đi thuận tiện. Trước chuyến đi cần biết giờ mở, chi phí và quy tắc. Trong chuyến đi em ghi điều mới, giữ trật tự và đi theo nhóm. Không chạm hiện vật khi chưa được phép.

Đổi vai để mỗi người được nói và nghe. Nhận xét bằng một điểm rõ và một điều nên bổ sung.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Chọn một chi tiết cụ thể và giải thích thông điệp bằng lời riêng.

    Xem lời giải

    Chi tiết tiêu biểu: Một kiểu hoa văn tái hiện dáng múa Da dá trong sinh hoạt lễ hội của cộng đồng. Chi tiết này giúp người đọc nhận ra: Hoa văn truyền thống chứa đựng nét đẹp đời sống và văn hóa cộng đồng. Nhận xét dựa vào nội dung đoạn, không thêm một sự việc chưa được kể.

Từ vựng

  • thổ cẩm

    vải dệt có hoa văn truyền thống của một số dân tộc

Ghi nhớ

Hoa văn truyền thống chứa đựng nét đẹp đời sống và văn hóa cộng đồng.

Dễ nhầm

  • Hoa văn thổ cẩm chỉ để đẹp, không chứa văn hóa. Nhận xét này không đúng với bài.
  • Bản tóm tắt là lời diễn đạt mới; khi cần đọc nguyên văn, đối chiếu sách.

Bài tập

Đã đúng 0/4 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Bài đọc giới thiệu thổ cẩm Cơ-tu, nổi bật với các hoa văn kết bằng hạt cườm. Một kiểu hoa văn tái hiện dáng múa Da dá trong sinh hoạt lễ hội của cộng đồng. Điệu múa gắn với ước mong mùa màng và được đưa vào trang phục nhờ bàn tay thợ dệt. Từ một chi tiết trên vải, văn bản mở ra đời sống văn hóa. Như vậy, đồ vật truyền thống không chỉ để dùng hoặc để đẹp mà còn ghi giữ kí ức và niềm tin của một dân tộc.

    Tóm tắt và phân tích nguyên bản dựa trên bài Vũ điệu trên nền thổ cẩm (Theo Trần Tấn Vịnh) trong Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức, tập 2; không phải nguyên văn tác phẩm.

  2. Câu 1Mức 1Ghép nối

    Nối từ ngữ trong chủ điểm với nghĩa đúng.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  3. Câu 2Mức 1Trả lời ngắn

    Theo bản tóm tắt: Dân tộc nào làm loại thổ cẩm được giới thiệu?

  4. Câu 3Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Thông điệp nào sát nhất với đoạn đọc?

  5. Câu 4Mức 3Tự luận

    Chọn một chi tiết trong đoạn tóm tắt và giải thích bằng 2–3 câu vì sao chi tiết ấy làm rõ thông điệp. Không chép nguyên cả đoạn.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  6. Câu 5Mức 2Điền vào chỗ trống

    Chọn trong ba từ/cụm từ cho sẵn, từ/cụm từ nào có nghĩa “vải dệt có hoa văn truyền thống của một số dân tộc”? Điền đúng từ/cụm từ đã chọn, giữ dấu thanh: .

  7. Câu 6Mức 2Tự luận

    Dùng từ “thổ cẩm” trong một câu mới đúng nghĩa, khác câu trong đoạn đọc.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Đánh giá, chỉnh sửa đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một sự việc. Viết đoạn cảm xúc về một việc em tham gia, nêu sự thay đổi trong suy nghĩ trước và sau việc đó. Thực hiện đúng bước học: tìm ý, lập dàn ý, viết hoặc chỉnh sửa theo tên hoạt động.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Nói và nghe: Địa điểm tham quan, du lịch. Nghe bài nói mẫu đính kèm, ghi hai từ khóa và một câu hỏi làm rõ. Sau đó chuẩn bị và trình bày bài nói riêng trong 1–2 phút, đổi vai để hỏi đáp với bạn.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay