Tiếng Việt 4
Tiếng ViệtLớp 4Phần 5. Chắp cánh ước mơ

Bài 31. Nếu chúng mình có phép lạ

Mục tiêu bài học

  • Hiểu nội dung, chi tiết và ý nghĩa bài “Nếu chúng mình có phép lạ”.
  • Thực hành Luyện từ và câu: Luyện tập về danh từ, động từ, tình từ.
  • Thực hành Tìm hiểu cách viết thư.

Bài giảng

Đọc: Nếu chúng mình có phép lạ

Lời tóm tắt mới của bài “Nếu chúng mình có phép lạ” — tác giả/nguồn: Định Hải. Đây không phải toàn văn tác phẩm.

Những bạn nhỏ tưởng tượng mình có khả năng làm nên điều kì diệu. Các em muốn cây mau lớn cho nhiều quả, muốn sớm trưởng thành để khám phá biển, trời, muốn cuộc sống không còn giá lạnh và bom đạn. Những điều ước có nét hồn nhiên như biến đồ gây hại thành quà ngọt, nhưng đều hướng tới đủ đầy, hạnh phúc và hòa bình. Điệp ý về phép lạ làm nhịp bài hào hứng, thể hiện niềm tin và ước mong chung của trẻ em.

Minh họa chủ điểm Chắp cánh ước mơ

Đọc sâu: chi tiết, quan hệ và cách đọc

Không xem các phép biến đổi là quy luật khoa học. Ý nghĩa sâu là mong con người được sống an toàn, ấm no; hành động thật để góp phần bắt đầu từ việc vừa sức và tử tế.

Khi đọc trong sách, ngắt ở ranh giới cụm từ và dấu câu; đổi giọng theo người kể, nhân vật hoặc cảm xúc. Tóm tắt trên dùng để tự học và làm bài; muốn luyện đúng nhịp thơ, kịch, em mở bản in hợp pháp. Không tự chấm phát âm bằng câu trả lời gõ.

Mạch nội dung:

  1. Các bạn mơ cây quả và trưởng thành nhanh.
  2. Ước mơ mở tới thế giới ấm áp.
  3. Các bạn mong không còn bom đạn.

Luyện từ và câu: Luyện tập về danh từ, động từ, tính từ

Để phân loại từ, đặt từ vào câu: người/vật được gọi tên là danh từ; việc làm, trạng thái là động từ; đặc điểm là tính từ. Trong “Bạn Nam chăm chỉ đọc sách”, Nam, bạn, sách gọi tên sự vật; đọc là hoạt động; chăm chỉ là đặc điểm. Không kết luận chỉ dựa vị trí từ trong câu.

Tìm hiểu cách viết thư

Thư có phần đầu ghi địa điểm, ngày và lời chào; phần chính thăm hỏi, kể hoặc trao đổi điều cần nói; phần cuối có lời chúc, hẹn và tên người gửi. Lời xưng hô tùy người nhận, nhất quán trong thư. Hỏi han có sự quan tâm thật, không chỉ kể về mình. Bản luyện tập công khai không ghi địa chỉ, điện thoại thật.

**Trọng tâm tiết này:**Đọc bài mẫu theo ba câu hỏi: người viết muốn làm gì? Thông tin sắp theo cách nào? Chi tiết nào làm rõ mục đích? Dùng bút đánh dấu phần mở, chính, kết hoặc các mục thông tin. Sau đó thử viết một phần bằng lời riêng.

Bài mẫu tự soạn:
Hà Nội, ngày 10 tháng 12 năm 2026
Bà kính yêu!
Dạo này chân bà còn đau không ạ? Cháu mong bà nhớ tập nhẹ theo lời bác sĩ. Tuần qua, cháu cùng lớp làm một góc đọc nhỏ. Cháu phụ xếp sách và viết thẻ mượn. Khi tìm thấy cuốn truyện bà từng kể, cháu nhớ bà nhiều lắm. Nghỉ hè, cháu mong được về đọc cho bà nghe. Cháu chúc bà luôn khỏe.
Cháu của bà,
Lan.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Phân tích bài mẫu: chỉ ra mục đích, hai chi tiết phù hợp và một điều có thể áp dụng vào bài em.

    Xem lời giải

    Người gửi là Lan, người nhận là bà; cách xưng cháu–bà nhất quán. Đầu thư có nơi, ngày và lời chào; nội dung hỏi sức khỏe bà, kể việc lớp làm góc đọc; cuối thư có lời chúc và tên người gửi. Câu hỏi chân bà còn đau không thể hiện quan tâm; nhắc cuốn truyện bà kể tạo sự gần gũi. Khi viết, em cần vừa thăm hỏi người nhận vừa kể một việc phù hợp.

Từ vựng

  • hòa bình

    không có chiến tranh

  • điệp

    lặp có chủ đích để nhấn mạnh, gợi nhịp

  • ấm no

    có đủ điều kiện ăn mặc, sống ổn định

Ghi nhớ

Không xem các phép biến đổi là quy luật khoa học. Ý nghĩa sâu là mong con người được sống an toàn, ấm no; hành động thật để góp phần bắt đầu từ việc vừa sức và tử tế.

Viết: Thư có phần đầu ghi địa điểm, ngày và lời chào; phần chính thăm hỏi, kể hoặc trao đổi điều cần nói; phần cuối có lời chúc, hẹn và tên người gửi. Lời xưng hô tùy người nhận, nhất quán trong thư. Hỏi han có sự quan tâm thật, không chỉ kể về mình. Bản luyện tập công khai không ghi địa chỉ, điện thoại thật.

Dễ nhầm

  • Phân biệt chi tiết thực sự có trong văn bản với suy nghĩ, tưởng tượng thêm của người đọc.

Bài tập

Đã đúng 0/6 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Lời tóm tắt mới của bài “Nếu chúng mình có phép lạ” — tác giả/nguồn: Định Hải. Đây không phải toàn văn tác phẩm.

    Những bạn nhỏ tưởng tượng mình có khả năng làm nên điều kì diệu. Các em muốn cây mau lớn cho nhiều quả, muốn sớm trưởng thành để khám phá biển, trời, muốn cuộc sống không còn giá lạnh và bom đạn. Những điều ước có nét hồn nhiên như biến đồ gây hại thành quà ngọt, nhưng đều hướng tới đủ đầy, hạnh phúc và hòa bình. Điệp ý về phép lạ làm nhịp bài hào hứng, thể hiện niềm tin và ước mong chung của trẻ em.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Các bạn muốn thay bom đạn bằng điều gì?

  3. Câu 2Mức 2Đúng / Sai

    Những điều ước hướng tới cuộc sống hòa bình, ấm no.

  4. Câu 3Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Xếp các ý theo mạch của lời tóm tắt ở trên.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Ước mơ mở tới thế giới ấm áp.
    2. 2Các bạn mong không còn bom đạn.
    3. 3Các bạn mơ cây quả và trưởng thành nhanh.
  5. Câu 4Mức 2Ghép nối

    Nối từ với nghĩa dùng trong bài.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  6. Câu 5Mức 2Ghép nối

    Nối từ trong “Lan đọc quyển sách mới” với loại.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  7. Câu 6Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Phần nào thể hiện sự quan tâm đến người nhận?

    Bài mẫu:
    Hà Nội, ngày 10 tháng 12 năm 2026
    Bà kính yêu!
    Dạo này chân bà còn đau không ạ? Cháu mong bà nhớ tập nhẹ theo lời bác sĩ. Tuần qua, cháu cùng lớp làm một góc đọc nhỏ. Cháu phụ xếp sách và viết thẻ mượn. Khi tìm thấy cuốn truyện bà từng kể, cháu nhớ bà nhiều lắm. Nghỉ hè, cháu mong được về đọc cho bà nghe. Cháu chúc bà luôn khỏe.
    Cháu của bà,
    Lan.

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Phân tích bài mẫu: chỉ ra mục đích, hai chi tiết phù hợp và một điều có thể áp dụng vào bài em.

    Yêu cầu thể loại: Thư có phần đầu ghi địa điểm, ngày và lời chào; phần chính thăm hỏi, kể hoặc trao đổi điều cần nói; phần cuối có lời chúc, hẹn và tên người gửi. Lời xưng hô tùy người nhận, nhất quán trong thư. Hỏi han có sự quan tâm thật, không chỉ kể về mình. Bản luyện tập công khai không ghi địa chỉ, điện thoại thật.

    Bài mẫu tự soạn để phân tích:
    Hà Nội, ngày 10 tháng 12 năm 2026
    Bà kính yêu!
    Dạo này chân bà còn đau không ạ? Cháu mong bà nhớ tập nhẹ theo lời bác sĩ. Tuần qua, cháu cùng lớp làm một góc đọc nhỏ. Cháu phụ xếp sách và viết thẻ mượn. Khi tìm thấy cuốn truyện bà từng kể, cháu nhớ bà nhiều lắm. Nghỉ hè, cháu mong được về đọc cho bà nghe. Cháu chúc bà luôn khỏe.
    Cháu của bà,
    Lan.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Đọc lời tóm tắt thành tiếng, người lớn nghe; tiếp đó nói 2–3 câu giải thích điều em tâm đắc.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay