NeoEdu
Đăng nhậpĐăng ký miễn phí
Tiếng Việt 3
Tiếng ViệtLớp 3Chủ điểm 4. Mái nhà yêu thương

Bài 20. Trò chuyện cùng mẹ

Mục tiêu bài học

  • Đọc và nêu được nội dung, chi tiết chính của bài Trò chuyện cùng mẹ.
  • Giải nghĩa từ, đọc một văn bản nguyên bản và trả lời bằng căn cứ.
  • Luyện người thân · công dụng dấu hai chấm và thực hiện yêu cầu viết.

Bài giảng

Đọc: Trò chuyện cùng mẹ

Trò chuyện cùng mẹ — bản tóm lược

Với Thư và Hân, lúc trước khi ngủ là khoảng thời gian đáng mong. Mẹ ở bên, cùng đọc sách rồi lắng nghe chuyện của các con. Những lời nhỏ nhẹ giúp các bạn chia sẻ việc trong ngày và cảm thấy được yêu thương. Hạnh phúc gia đình hiện lên từ thời gian mọi người thật sự dành cho nhau.

Tóm lược do nhóm biên soạn viết lại từ bài “Trò chuyện cùng mẹ” (Diệu Thúy) trong Tiếng Việt 3, tập 1, Kết nối tri thức với cuộc sống. Đây không phải nguyên văn tác phẩm.

Đọc hiểu và cách đọc thành tiếng

Lắng nghe và dành thời gian bên nhau là một cách chăm sóc người thân.

Cách tìm ý: xác định người/sự vật chính; tìm chi tiết trả lời câu hỏi; nối chi tiết với điều tác giả muốn gợi. Chỉ kết luận từ điều đã đọc, không thay bằng điều mình đoán.

Đọc rõ từng tiếng, ngắt theo dấu câu và các cụm có nghĩa. Với lời người nói, phân biệt giọng nhưng không hét. Sau khi đọc, tự kể nội dung bằng 2–3 câu, rồi kiểm tra xem có thêm điều văn bản không nói không.

Bài đọc thực hành nguyên bản: Chuyện của ông ngày nhỏ

Tối mất điện, cả nhà ngồi bên cửa sổ đón gió. Nam hỏi ông ngày bé thích chơi gì. Ông kể chuyện làm chong chóng bằng lá, còn bà nhớ những buổi nhảy dây với bạn. Nam xin phép ghi vài ý vào sổ, đợi ông bà nói xong mới hỏi tiếp. Khi đèn sáng trở lại, bạn vẫn muốn ngồi thêm. Những điều vừa nghe khiến Nam thấy tuổi thơ của ông bà gần với mình hơn.

(Văn bản mới của nhóm biên soạn, dùng để luyện đọc độc lập.)

Luyện từ và câu: Người thân · Công dụng dấu hai chấm

Bên nội là phía gia đình bố, bên ngoại là phía gia đình mẹ. Từ chỉ người thân gồm ông, bà, cô, chú, bác, dì, cậu… Một số cách xưng hô thay đổi theo vùng và thứ bậc; hỏi người thân thay vì áp dụng một cách cứng nhắc.

Ví dụ và cách dùng: Dấu hai chấm có thể báo phần liệt kê: “Em nhớ ba người: ông, bà và dì.”; hoặc phần giải thích: “Em thích giờ tối: cả nhà có thời gian trò chuyện.” Khi tả nhà, chọn vị trí và đặc điểm thật.

Luyện viết đoạn và tự sửa

Viết 3–4 câu tả ngôi nhà hoặc một góc ở em yêu thích, có đặc điểm và cảm nghĩ.

Cách làm: ghi ý theo yêu cầu; viết câu đủ ý; đọc lại để kiểm tra nội dung, trình tự, từ, chữ hoa và dấu câu. Góp ý về một điểm đã rõ và một điểm cần sửa; người viết tự quyết định cách sửa hợp lí.

Bài mẫu nguyên bản:

Nhà em có một hiên nhỏ nhìn ra cây khế. Mỗi chiều, ánh sáng chiếu lên nền gạch màu nâu. Bà thường ngồi ở chiếc ghế gần cửa. Em thích góc hiên vì có thể nghe bà kể chuyện trong gió mát.

Đọc mở rộng: tình cảm gia đình

Tìm thêm một bài phù hợp về tình cảm gia đình. Có thể bắt đầu bằng văn bản nguyên bản dưới đây.

Chuyện của ông ngày nhỏ

Tối mất điện, cả nhà ngồi bên cửa sổ đón gió. Nam hỏi ông ngày bé thích chơi gì. Ông kể chuyện làm chong chóng bằng lá, còn bà nhớ những buổi nhảy dây với bạn. Nam xin phép ghi vài ý vào sổ, đợi ông bà nói xong mới hỏi tiếp. Khi đèn sáng trở lại, bạn vẫn muốn ngồi thêm. Những điều vừa nghe khiến Nam thấy tuổi thơ của ông bà gần với mình hơn.

Phiếu đọc: tên bài; tác giả/nguồn; ngày đọc; người/vật/việc chính; một chi tiết thú vị và lí do; câu hỏi muốn tìm hiểu thêm. Đọc cho bạn nghe một ý, nghe bạn hỏi rồi bổ sung; không chép toàn bài hiện đại vào phiếu.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Tìm ý nghĩa bài đọc từ chi tiết, không đoán ngoài bài.

    Xem lời giải

    Với Thư và Hân, lúc trước khi ngủ là khoảng thời gian đáng mong. Mẹ ở bên, cùng đọc sách rồi lắng nghe chuyện của các con. Những lời nhỏ nhẹ giúp các bạn chia sẻ việc trong ngày và cảm thấy được yêu thương. Hạnh phúc gia đình hiện lên từ thời gian mọi người thật sự dành cho nhau.

    Lắng nghe và dành thời gian bên nhau là một cách chăm sóc người thân.

Từ vựng

  • thủ thỉ

    nói nhỏ, thân mật

  • lắng nghe

    chú ý nghe để hiểu, không chỉ nghe cho có

Ghi nhớ

Lắng nghe và dành thời gian bên nhau là một cách chăm sóc người thân.

Dễ nhầm

  • Không coi phần tóm lược là nguyên văn; không thêm chi tiết tưởng tượng vào câu trả lời về điều bài đã kể.
  • Một ý kiến riêng được chấp nhận khi có lí do và không mâu thuẫn dữ kiện; phần nói, chữ viết tay, đoạn văn cần người lớn nhận xét.

Bài tập

Đã đúng 0/7 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Trò chuyện cùng mẹ — bản tóm lược

    Với Thư và Hân, lúc trước khi ngủ là khoảng thời gian đáng mong. Mẹ ở bên, cùng đọc sách rồi lắng nghe chuyện của các con. Những lời nhỏ nhẹ giúp các bạn chia sẻ việc trong ngày và cảm thấy được yêu thương. Hạnh phúc gia đình hiện lên từ thời gian mọi người thật sự dành cho nhau.

    Tóm lược do nhóm biên soạn viết lại từ bài “Trò chuyện cùng mẹ” (Diệu Thúy) trong Tiếng Việt 3, tập 1, Kết nối tri thức với cuộc sống. Đây không phải nguyên văn tác phẩm.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Ba mẹ con thường trò chuyện vào lúc nào?

  3. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Nối từ trong chủ đề với nghĩa phù hợp.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Đọc ngữ liệu

    Chuyện của ông ngày nhỏ — văn bản nguyên bản

    Tối mất điện, cả nhà ngồi bên cửa sổ đón gió. Nam hỏi ông ngày bé thích chơi gì. Ông kể chuyện làm chong chóng bằng lá, còn bà nhớ những buổi nhảy dây với bạn. Nam xin phép ghi vài ý vào sổ, đợi ông bà nói xong mới hỏi tiếp. Khi đèn sáng trở lại, bạn vẫn muốn ngồi thêm. Những điều vừa nghe khiến Nam thấy tuổi thơ của ông bà gần với mình hơn.

  5. Câu 3Mức 1Trả lời ngắn

    Nam ghi các ý vào đâu?

  6. Câu 4Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Vì sao Nam vẫn muốn ngồi thêm?

  7. Câu 5Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Xếp ba việc trong bài “Chuyện của ông ngày nhỏ” theo đúng trình tự.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Nam muốn nghe thêm.
    2. 2Ông bà kể trò chơi.
    3. 3Nam hỏi chuyện ngày nhỏ.
  8. Câu 6Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Ông ngoại là:

  9. Câu 7Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Dấu hai chấm trong “Em thích giờ ấy: mẹ có thời gian nghe em.” báo:

  10. Câu 8Mức 3Tự luận

    Viết 3–4 câu tả ngôi nhà hoặc một góc ở em yêu thích, có đặc điểm và cảm nghĩ.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  11. Câu 9Mức 3Tự luận

    Đọc văn bản mở rộng sau, lập phiếu đọc rồi chia sẻ một chi tiết có căn cứ với người lớn hoặc bạn. Các đoạn dưới đây do nhóm biên soạn viết mới; phần kể dân gian được tóm lược bằng lời mới.

    Chuyện của ông ngày nhỏ

    Tối mất điện, cả nhà ngồi bên cửa sổ đón gió. Nam hỏi ông ngày bé thích chơi gì. Ông kể chuyện làm chong chóng bằng lá, còn bà nhớ những buổi nhảy dây với bạn. Nam xin phép ghi vài ý vào sổ, đợi ông bà nói xong mới hỏi tiếp. Khi đèn sáng trở lại, bạn vẫn muốn ngồi thêm. Những điều vừa nghe khiến Nam thấy tuổi thơ của ông bà gần với mình hơn.

    Phiếu đọc: tên bài; tác giả/nguồn; ngày đọc; người/vật/việc chính; một chi tiết thú vị và lí do; câu hỏi muốn tìm hiểu thêm. Đọc cho bạn nghe một ý, nghe bạn hỏi rồi bổ sung; không chép toàn bài hiện đại vào phiếu.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  12. Câu 10Mức 2Tự luận

    Đọc thành tiếng văn bản thực hành sau rồi tự kể một ý chính.

    Chuyện của ông ngày nhỏ

    Tối mất điện, cả nhà ngồi bên cửa sổ đón gió. Nam hỏi ông ngày bé thích chơi gì. Ông kể chuyện làm chong chóng bằng lá, còn bà nhớ những buổi nhảy dây với bạn. Nam xin phép ghi vài ý vào sổ, đợi ông bà nói xong mới hỏi tiếp. Khi đèn sáng trở lại, bạn vẫn muốn ngồi thêm. Những điều vừa nghe khiến Nam thấy tuổi thơ của ông bà gần với mình hơn.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay