Khoa học tự nhiên 8
Khoa học tự nhiênLớp 8Phần 8. Chương VII. Sinh học cơ thể người

Bài 34. Hệ hô hấp ở người

Mục tiêu bài học

  • Phân biệt thông khí, phế nang, bảo vệ hô hấp.
  • Giải quyết tình huống: Vì sao oxygen từ không khí vào máu còn CO₂ từ máu ra phế nang?

Bài giảng

Kiến thức và mối liên hệ

Thông khí. đưa không khí vào và ra phổi nhờ thay đổi thể tích lồng ngực.

Phế nang. bề mặt mỏng và rộng trao đổi khí với mao mạch.

Bảo vệ hô hấp. tránh khói thuốc, bụi và duy trì không khí phù hợp.

Phân biệt: Thông khí/trao đổi khí cung cấp khí, hô hấp tế bào phân giải chất trong tế bào; có liên hệ nhưng khác vị trí và bản chất.

Phân tích tình huống

Vì sao oxygen từ không khí vào máu còn CO₂ từ máu ra phế nang?

Cách giải: Chênh lệch nồng độ/áp suất riêng phần thúc đẩy khuếch tán qua bề mặt mỏng, ẩm; không phải hai khí biến đổi trực tiếp thành nhau tại phế nang.

Gặp người bất tỉnh không thở bình thường, học sinh nên làm gì trước?

Vận dụng: Bảo đảm an toàn, gọi người lớn và cấp cứu115, làm theo điều phối; hồi sức chỉ theo huấn luyện/hướng dẫn, thực hành lớp chỉ trên mô hình, không ép ngực bạn khỏe.

Quy trình thực hành và báo cáo

Dụng cụ: mô hình hồi sức chuyên dụng, điện thoại mô phỏng gọi cấp cứu, phiếu quy trình.

Tiến hành: Giáo viên/người huấn luyện hướng dẫn nhận biết không đáp ứng và không thở bình thường,gọi115,nhờ lấyAED nếu có;thực hành ép ngực/hỗ trợ theo hướng dẫn hiện hành chỉ trên mô hình,không dùng người khỏe.

Dữ liệu minh họa, không phải kết quả đã quan sát của em: Báo cáo mẫu:kiểm tra an toàn→gọi hỗ trợ/cấp cứu→đánh giá thở theo hướng dẫn→hồi sức theo huấn luyện/điều phối→bàn giao y tế.Không ghi đã cứu sống người khi chỉ luyện mô hình.

An toàn: Không ép ngực hoặc thổi ngạt lên bạn để thử;không vào vùng nguy hiểm để cứu;trường hợp thật làm theo điều phối cấp cứu và năng lực đã học.

Sản phẩm: bảng ghi tên mẫu/điều kiện, kết quả thực tế, nhận xét và điều còn chưa chắc chắn. Nếu chưa làm, phải ghi “phân tích dữ liệu minh họa”, không nhận là số liệu đo của bản thân.

Khái niệm chính

Thông khí
đưa không khí vào và ra phổi nhờ thay đổi thể tích lồng ngực
Phế nang
bề mặt mỏng và rộng trao đổi khí với mao mạch
Bảo vệ hô hấp
tránh khói thuốc, bụi và duy trì không khí phù hợp

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Vì sao oxygen từ không khí vào máu còn CO₂ từ máu ra phế nang?

    Xem lời giải

    Chênh lệch nồng độ/áp suất riêng phần thúc đẩy khuếch tán qua bề mặt mỏng, ẩm; không phải hai khí biến đổi trực tiếp thành nhau tại phế nang.

Thí nghiệm

  • Hệ hô hấp ở người

    Học sinh thực hành

    Mục đích: Phân biệt thông khí, phế nang, bảo vệ hô hấp.

    Giáo viên/người huấn luyện hướng dẫn nhận biết không đáp ứng và không thở bình thường,gọi115,nhờ lấyAED nếu có;thực hành ép ngực/hỗ trợ theo hướng dẫn hiện hành chỉ trên mô hình,không dùng người khỏe. Dữ liệu minh họa: Báo cáo mẫu:kiểm tra an toàn→gọi hỗ trợ/cấp cứu→đánh giá thở theo hướng dẫn→hồi sức theo huấn luyện/điều phối→bàn giao y tế.Không ghi đã cứu sống người khi chỉ luyện mô hình. An toàn: Không ép ngực hoặc thổi ngạt lên bạn để thử;không vào vùng nguy hiểm để cứu;trường hợp thật làm theo điều phối cấp cứu và năng lực đã học.

    Dụng cụ: mô hình hồi sức chuyên dụng, điện thoại mô phỏng gọi cấp cứu, phiếu quy trình

Ghi nhớ

Thông khí: đưa không khí vào và ra phổi nhờ thay đổi thể tích lồng ngực. Phế nang: bề mặt mỏng và rộng trao đổi khí với mao mạch. Bảo vệ hô hấp: tránh khói thuốc, bụi và duy trì không khí phù hợp.

Dễ nhầm

  • Hít thở và hô hấp tế bào là hoàn toàn một quá trình ở phổi.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong bài này, thông khí có đặc điểm nào?

  2. Câu 2Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong bài này, phế nang có đặc điểm nào?

  3. Câu 3Mức 1Ghép nối

    Ghép khái niệm với đặc điểm tương ứng.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Câu 4Mức 2Đúng / Sai

    Hít thở và hô hấp tế bào là hoàn toàn một quá trình ở phổi.

  5. Câu 5Mức 2Điền vào chỗ trống

    Chọn thuật ngữ phù hợp: “tránh khói thuốc, bụi và duy trì không khí phù hợp” mô tả .

  6. Đọc ngữ liệu

    Quy trình: Giáo viên/người huấn luyện hướng dẫn nhận biết không đáp ứng và không thở bình thường,gọi115,nhờ lấyAED nếu có;thực hành ép ngực/hỗ trợ theo hướng dẫn hiện hành chỉ trên mô hình,không dùng người khỏe.

    Dữ liệu minh họa: Báo cáo mẫu:kiểm tra an toàn→gọi hỗ trợ/cấp cứu→đánh giá thở theo hướng dẫn→hồi sức theo huấn luyện/điều phối→bàn giao y tế.Không ghi đã cứu sống người khi chỉ luyện mô hình.

    An toàn: Không ép ngực hoặc thổi ngạt lên bạn để thử;không vào vùng nguy hiểm để cứu;trường hợp thật làm theo điều phối cấp cứu và năng lực đã học.

  7. Câu 6Mức 3Tự luận

    Vì sao oxygen từ không khí vào máu còn CO₂ từ máu ra phế nang?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Gặp người bất tỉnh không thở bình thường, học sinh nên làm gì trước?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Một bạn khẳng định: “Hít thở và hô hấp tế bào là hoàn toàn một quá trình ở phổi.” Hãy bác bỏ bằng một lí do khoa học, chỉ ra một hệ quả của cách hiểu sai và viết lại kết luận đúng.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay