Tiếng Việt 4
Tiếng ViệtLớp 4Phần 8. Uống nước nhớ nguồn

Bài 13. Vườn của ông tôi

Mục tiêu bài học

  • Hiểu nội dung, chi tiết và ý nghĩa bài “Vườn của ông tôi”.
  • Thực hành Luyện từ và câu: Trạng ngữ chỉ thời gian, nơi chốn.
  • Thực hành Trả bài viết đoạn văn nêu ý kiến.

Bài giảng

Đọc: Vườn của ông tôi

Lời tóm tắt mới của bài “Vườn của ông tôi” — tác giả/nguồn: Phong Thu. Đây không phải toàn văn tác phẩm.

Người cháu về quê, được bà dẫn thăm khu vườn ông từng trồng. Mỗi cây gợi thời điểm, kỉ niệm và công chăm của ông. Bà giữ cách trồng cũ, cây nào hỏng lại nhờ con cháu trồng vào chỗ ấy. Tuy không có nhiều kí ức trực tiếp với ông, người cháu hình dung bàn tay vun xới khi nhìn vườn xanh. Cây và nếp sinh hoạt gia đình làm tình thương không mất đi sau khi ông qua đời. Khu vườn trở thành nơi lưu giữ sự biết ơn và gắn bó giữa các thế hệ.

Minh họa chủ điểm Uống nước nhớ nguồn

Đọc sâu: chi tiết, quan hệ và cách đọc

Vị trí cây giúp dựng không gian; những câu bà kể giúp dựng kí ức. Người kể nói rõ phần hình dung về ông, nên không đánh đồng tưởng tượng với điều mình đã tận mắt thấy.

Khi đọc trong sách, ngắt ở ranh giới cụm từ và dấu câu; đổi giọng theo người kể, nhân vật hoặc cảm xúc. Tóm tắt trên dùng để tự học và làm bài; muốn luyện đúng nhịp thơ, kịch, em mở bản in hợp pháp. Không tự chấm phát âm bằng câu trả lời gõ.

Mạch nội dung:

  1. Bà dẫn cháu xem các cây ông trồng.
  2. Cháu hình dung công chăm của ông.
  3. Vườn xanh và nếp nhà lưu giữ tình nhớ thương.

Luyện từ và câu: Trạng ngữ chỉ thời gian, nơi chốn

Trạng ngữ thời gian trả lời Khi nào? Bao giờ? nhưSáng thứ Hai, Vào mùa xuân. Trạng ngữ nơi chốn trả lời Ở đâu? nhưTrong vườn, Bên bờ sông. Một câu có thể có cả hai: “Chiều nay, tại sân trường, chúng em tập hát.” Dùng dấu phẩy tách các phần đầu câu và không nhầm nơi chốn bên trong cụm chủ ngữ với trạng ngữ riêng.

Trả bài viết đoạn văn nêu ý kiến

Viết đoạn nêu lí do yêu thích một câu chuyện về tình yêu thương hoặc lòng biết ơn. Giới thiệu tên truyện và tác giả/nguồn, chọn một hai lí do có chi tiết làm căn cứ, kết bằng nhận xét. Không thay bằng đề nghị tổ chức hoạt động hoặc chỉ kể diễn biến; ý kiến phải cho biết vì sao em thích truyện.

Bài mẫu tự soạn:
Em thích câu chuyện Người thầy đầu tiên của bố tôi của A-mi-xi vì truyện làm rõ lòng biết ơn. Người bố đã trưởng thành nhưng vẫn tìm về thăm thầy giáo cũ. Em xúc động khi thầy nhớ chỗ ngồi và cả lần học trò bị ốm nhiều năm trước. Tờ bài chính tả được giữ lâu còn cho thấy sự quan tâm bền bỉ của thầy. Cử chỉ bố ôm thầy, cảm ơn khiến người con hiểu bài học qua việc làm. Vì vậy, em thấy truyện vừa ấm áp vừa nhắc mình trân trọng người dạy dỗ.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Sửa một câu nêu lí do thích truyện về tình yêu thương hoặc lòng biết ơn còn chung chung; ghi trước, sau và lí do.

    Xem lời giải

    Trước: “Em thích Người thầy đầu tiên của bố tôi vì rất hay.” Sau: “Em thích truyện vì tờ chính tả thầy giữ nhiều năm cho thấy sự quan tâm bền bỉ với học trò.” Câu sửa nối nhận xét với chi tiết, đúng nhiệm vụ nêu lí do thích truyện.

Từ vựng

  • vun xới

    chăm đất quanh gốc cho cây phát triển

  • hình dung

    làm hiện trong trí óc điều không có trước mắt

  • phai nhạt

    mờ bớt, dần không rõ

Ghi nhớ

Vị trí cây giúp dựng không gian; những câu bà kể giúp dựng kí ức. Người kể nói rõ phần hình dung về ông, nên không đánh đồng tưởng tượng với điều mình đã tận mắt thấy.

Viết: Viết đoạn nêu lí do yêu thích một câu chuyện về tình yêu thương hoặc lòng biết ơn. Giới thiệu tên truyện và tác giả/nguồn, chọn một hai lí do có chi tiết làm căn cứ, kết bằng nhận xét. Không thay bằng đề nghị tổ chức hoạt động hoặc chỉ kể diễn biến; ý kiến phải cho biết vì sao em thích truyện.

Dễ nhầm

  • Phân biệt chi tiết thực sự có trong văn bản với suy nghĩ, tưởng tượng thêm của người đọc.

Bài tập

Đã đúng 0/6 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Lời tóm tắt mới của bài “Vườn của ông tôi” — tác giả/nguồn: Phong Thu. Đây không phải toàn văn tác phẩm.

    Người cháu về quê, được bà dẫn thăm khu vườn ông từng trồng. Mỗi cây gợi thời điểm, kỉ niệm và công chăm của ông. Bà giữ cách trồng cũ, cây nào hỏng lại nhờ con cháu trồng vào chỗ ấy. Tuy không có nhiều kí ức trực tiếp với ông, người cháu hình dung bàn tay vun xới khi nhìn vườn xanh. Cây và nếp sinh hoạt gia đình làm tình thương không mất đi sau khi ông qua đời. Khu vườn trở thành nơi lưu giữ sự biết ơn và gắn bó giữa các thế hệ.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Vì sao vườn cây làm cháu nhớ ông?

  3. Câu 2Mức 2Đúng / Sai

    Bà chủ động giữ lại cách trồng và cây trong vườn cũ.

  4. Câu 3Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Xếp các ý theo mạch của lời tóm tắt ở trên.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Cháu hình dung công chăm của ông.
    2. 2Vườn xanh và nếp nhà lưu giữ tình nhớ thương.
    3. 3Bà dẫn cháu xem các cây ông trồng.
  5. Câu 4Mức 2Ghép nối

    Nối từ với nghĩa dùng trong bài.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  6. Câu 5Mức 2Ghép nối

    Nối trạng ngữ với loại.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  7. Câu 6Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Chi tiết nào làm căn cứ cho nhận xét thầy quan tâm lâu bền?

    Bài mẫu tự soạn:
    Em thích câu chuyện Người thầy đầu tiên của bố tôi của A-mi-xi vì truyện làm rõ lòng biết ơn. Người bố đã trưởng thành nhưng vẫn tìm về thăm thầy giáo cũ. Em xúc động khi thầy nhớ chỗ ngồi và cả lần học trò bị ốm nhiều năm trước. Tờ bài chính tả được giữ lâu còn cho thấy sự quan tâm bền bỉ của thầy. Cử chỉ bố ôm thầy, cảm ơn khiến người con hiểu bài học qua việc làm. Vì vậy, em thấy truyện vừa ấm áp vừa nhắc mình trân trọng người dạy dỗ.

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Sửa một câu nêu lí do thích truyện về tình yêu thương hoặc lòng biết ơn còn chung chung; ghi trước, sau và lí do.

    Yêu cầu thể loại: Viết đoạn nêu lí do yêu thích một câu chuyện về tình yêu thương hoặc lòng biết ơn. Giới thiệu tên truyện và tác giả/nguồn, chọn một hai lí do có chi tiết làm căn cứ, kết bằng nhận xét. Không thay bằng đề nghị tổ chức hoạt động hoặc chỉ kể diễn biến; ý kiến phải cho biết vì sao em thích truyện.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Đọc lời tóm tắt thành tiếng, người lớn nghe; tiếp đó nói 2–3 câu giải thích điều em tâm đắc.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay