Tiếng Việt 4
Tiếng ViệtLớp 4Phần 4. Niềm vui sáng tạo

Bài 22. Bức tường có nhiều phép lạ

Mục tiêu bài học

  • Hiểu nội dung, chi tiết và ý nghĩa bài “Bức tường có nhiều phép lạ”.
  • Thực hành Viết hướng dẫn thực hiện một công việc.
  • Thực hành Kể chuyện: Nhà phát minh và bà cụ.

Bài giảng

Đọc: Bức tường có nhiều phép lạ

Lời tóm tắt mới của bài “Bức tường có nhiều phép lạ” — tác giả/nguồn: Phong Thu. Đây không phải toàn văn tác phẩm.

Quy gặp đề tả một trận mưa khi ngoài trời đang nắng. Thấy cha thường nhìn tường trước khi viết, em tưởng bức tường có cách giúp mình làm bài. Em nhìn mãi mà không có ý. Cha gợi nhớ những trận mưa em từng thấy, thuyền giấy, người ướt áo và cảnh quen. Khi tập trung vào kí ức, Quy nhận ra mình có nhiều chi tiết để viết. Phép lạ thật sự nằm ở trí nhớ, quan sát và tưởng tượng, chứ không ở bức tường.

Minh họa chủ điểm Niềm vui sáng tạo

Đọc sâu: chi tiết, quan hệ và cách đọc

Nhan đề gây tò mò rồi được giải thích theo nghĩa bóng. Người cha đặt câu hỏi để con tự gọi lại trải nghiệm, không đọc sẵn một bài văn cho con chép.

Khi đọc trong sách, ngắt ở ranh giới cụm từ và dấu câu; đổi giọng theo người kể, nhân vật hoặc cảm xúc. Tóm tắt trên dùng để tự học và làm bài; muốn luyện đúng nhịp thơ, kịch, em mở bản in hợp pháp. Không tự chấm phát âm bằng câu trả lời gõ.

Mạch nội dung:

  1. Quy nhìn tường mà chưa tìm được ý.
  2. Cha gợi các kỉ niệm về mưa.
  3. Quy nhớ chi tiết và tự viết.

Viết hướng dẫn thực hiện một công việc

Hướng dẫn làm đồ chơi cần tên đồ chơi, dụng cụ/vật liệu, các bước đánh số theo thứ tự và lưu ý an toàn. Mỗi bước nêu thao tác cụ thể để người khác làm được. Phân biệt làm ra đồ chơi với chỉ hướng dẫn dùng một đồ vật đã có; dùng kéo có người lớn hỗ trợ, không dán lên da.

Bài mẫu tự soạn:
LÀM CON RỐI THỎ ĐEO NGÓN TAY
Chuẩn bị: một mảnh giấy mềm, một ít giấy trắng để làm tai, bút, hồ dán, kéo đầu tròn.

  1. Quấn lỏng mảnh giấy quanh ngón tay để ước lượng một ống vừa; tháo giấy ra rồi dán mép thành ống, không quấn chặt hay dán lên da.
  2. Vẽ hai tai thỏ trên giấy trắng, nhờ người lớn hỗ trợ cắt; gập một mép nhỏ ở chân mỗi tai.
  3. Dán hai mép gập vào phía trên ống giấy, đợi hồ khô.
  4. Vẽ mắt, mũi, miệng; luồn ngón tay vào ống để điều khiển rối.
  5. Chơi trên bàn khô, cất rối sau khi dùng; không đưa giấy hoặc hồ vào miệng.

Kể chuyện: Nhà phát minh và bà cụ

Người lớn đọc lời tóm tắt dưới đây hai lần: lượt một nghe trọn, lượt hai ghi tên nhân vật và 3–5 sự việc. Kể lại bằng lời riêng, giữ nguyên kết thúc, nêu một điều em rút ra. Người nghe hỏi một câu về nguyên nhân, kết quả.

Lời kể tóm tắt mới để người lớn đọc:
Trong câu chuyện về Ê-đi-xơn, một bà cụ đi bộ rất xa để xem đèn điện nên mệt. Ông dừng lại hỏi và nghe mong muốn có xe chạy êm, không cần ngựa. Nhu cầu ấy gợi thêm ý tưởng cho nhà phát minh. Sau khi làm được xe điện, ông mời bà đi chuyến đầu như đã hứa. Câu chuyện nhấn mạnh việc lắng nghe nhu cầu con người và giữ lời, không thay cho một tài liệu lịch sử kĩ thuật chi tiết.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Viết hướng dẫn các bước làm một đồ chơi giấy em yêu thích, có chuẩn bị, thao tác rõ và lưu ý an toàn.

    Xem lời giải

    LÀM CON RỐI THỎ ĐEO NGÓN TAY
    Chuẩn bị: một mảnh giấy mềm, một ít giấy trắng để làm tai, bút, hồ dán, kéo đầu tròn.

    1. Quấn lỏng mảnh giấy quanh ngón tay để ước lượng một ống vừa; tháo giấy ra rồi dán mép thành ống, không quấn chặt hay dán lên da.
    2. Vẽ hai tai thỏ trên giấy trắng, nhờ người lớn hỗ trợ cắt; gập một mép nhỏ ở chân mỗi tai.
    3. Dán hai mép gập vào phía trên ống giấy, đợi hồ khô.
    4. Vẽ mắt, mũi, miệng; luồn ngón tay vào ống để điều khiển rối.
    5. Chơi trên bàn khô, cất rối sau khi dùng; không đưa giấy hoặc hồ vào miệng.

Từ vựng

  • kí ức

    những điều được lưu lại trong trí nhớ

  • gợi

    khơi lên điều đã biết, đã cảm

  • cắm cúi

    chăm chú cúi vào việc đang làm

Ghi nhớ

Nhan đề gây tò mò rồi được giải thích theo nghĩa bóng. Người cha đặt câu hỏi để con tự gọi lại trải nghiệm, không đọc sẵn một bài văn cho con chép.

Viết: Hướng dẫn làm đồ chơi cần tên đồ chơi, dụng cụ/vật liệu, các bước đánh số theo thứ tự và lưu ý an toàn. Mỗi bước nêu thao tác cụ thể để người khác làm được. Phân biệt làm ra đồ chơi với chỉ hướng dẫn dùng một đồ vật đã có; dùng kéo có người lớn hỗ trợ, không dán lên da.

Dễ nhầm

  • Phân biệt chi tiết thực sự có trong văn bản với suy nghĩ, tưởng tượng thêm của người đọc.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Lời tóm tắt mới của bài “Bức tường có nhiều phép lạ” — tác giả/nguồn: Phong Thu. Đây không phải toàn văn tác phẩm.

    Quy gặp đề tả một trận mưa khi ngoài trời đang nắng. Thấy cha thường nhìn tường trước khi viết, em tưởng bức tường có cách giúp mình làm bài. Em nhìn mãi mà không có ý. Cha gợi nhớ những trận mưa em từng thấy, thuyền giấy, người ướt áo và cảnh quen. Khi tập trung vào kí ức, Quy nhận ra mình có nhiều chi tiết để viết. Phép lạ thật sự nằm ở trí nhớ, quan sát và tưởng tượng, chứ không ở bức tường.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Điều gì giúp Quy bắt đầu viết?

  3. Câu 2Mức 2Đúng / Sai

    Bức tường tự nói cho Quy từng câu văn.

  4. Câu 3Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Xếp các ý theo mạch của lời tóm tắt ở trên.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Cha gợi các kỉ niệm về mưa.
    2. 2Quy nhìn tường mà chưa tìm được ý.
    3. 3Quy nhớ chi tiết và tự viết.
  5. Câu 4Mức 2Ghép nối

    Nối từ với nghĩa dùng trong bài.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  6. Câu 5Mức 3Tự luận

    Nêu một điều em hiểu từ bài đọc, dùng ít nhất một chi tiết trong lời tóm tắt để giải thích.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Theo hướng dẫn, khi nào nên dán hai tai vào ống giấy?

    Bài mẫu tự soạn:
    LÀM CON RỐI THỎ ĐEO NGÓN TAY
    Chuẩn bị: một mảnh giấy mềm, một ít giấy trắng để làm tai, bút, hồ dán, kéo đầu tròn.

    1. Quấn lỏng mảnh giấy quanh ngón tay để ước lượng một ống vừa; tháo giấy ra rồi dán mép thành ống, không quấn chặt hay dán lên da.
    2. Vẽ hai tai thỏ trên giấy trắng, nhờ người lớn hỗ trợ cắt; gập một mép nhỏ ở chân mỗi tai.
    3. Dán hai mép gập vào phía trên ống giấy, đợi hồ khô.
    4. Vẽ mắt, mũi, miệng; luồn ngón tay vào ống để điều khiển rối.
    5. Chơi trên bàn khô, cất rối sau khi dùng; không đưa giấy hoặc hồ vào miệng.
  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Viết hướng dẫn các bước làm một đồ chơi giấy em yêu thích, có chuẩn bị, thao tác rõ và lưu ý an toàn.

    Yêu cầu thể loại: Hướng dẫn làm đồ chơi cần tên đồ chơi, dụng cụ/vật liệu, các bước đánh số theo thứ tự và lưu ý an toàn. Mỗi bước nêu thao tác cụ thể để người khác làm được. Phân biệt làm ra đồ chơi với chỉ hướng dẫn dùng một đồ vật đã có; dùng kéo có người lớn hỗ trợ, không dán lên da.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Thực hành Kể chuyện: Nhà phát minh và bà cụ: Người lớn đọc lời tóm tắt dưới đây hai lần: lượt một nghe trọn, lượt hai ghi tên nhân vật và 3–5 sự việc. Kể lại bằng lời riêng, giữ nguyên kết thúc, nêu một điều em rút ra. Người nghe hỏi một câu về nguyên nhân, kết quả. Ghi phiếu hoặc trình bày trước một người nghe.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay