NeoEdu
Đăng nhậpĐăng ký miễn phí
Tiếng Việt 3
Tiếng ViệtLớp 3Chủ điểm 11. Trái Đất của chúng mình

Bài 27. Thư của ông Trái Đất gửi các bạn nhỏ

Mục tiêu bài học

  • Đọc và nêu được nội dung, chi tiết chính của bài Thư của ông Trái Đất gửi các bạn nhỏ.
  • Giải nghĩa từ, đọc một văn bản nguyên bản và trả lời bằng căn cứ.
  • Nói và nghe: Môi trường của chúng ta; luyện Nghe – viết: Em nghĩ về Trái Đất.

Bài giảng

Đọc: Thư của ông Trái Đất gửi các bạn nhỏ

Thư của ông Trái Đất gửi các bạn nhỏ — bản tóm lược

Trái Đất được hình dung như một người viết thư cho trẻ nhỏ. Những tổn thương của môi trường được kể để người đọc nhận ra hậu quả của phá rừng, xả thải và lãng phí. Lá thư hướng tới thay đổi từ những hành động vừa sức. Cách xưng hô thân mật khiến trách nhiệm chung trở thành lời nhắn gần gũi.

Tóm lược do nhóm biên soạn viết lại từ bài “Thư của ông Trái Đất gửi các bạn nhỏ” (Phan Nguyên) trong Tiếng Việt 3, tập 2, Kết nối tri thức với cuộc sống. Đây không phải nguyên văn tác phẩm.

Đọc hiểu và cách đọc thành tiếng

Nhân hoá giúp thông điệp môi trường dễ hiểu và gây đồng cảm.

Cách tìm ý: xác định người/sự vật chính; tìm chi tiết trả lời câu hỏi; nối chi tiết với điều tác giả muốn gợi. Chỉ kết luận từ điều đã đọc, không thay bằng điều mình đoán.

Đọc rõ từng tiếng, ngắt theo dấu câu và các cụm có nghĩa. Với lời người nói, phân biệt giọng nhưng không hét. Sau khi đọc, tự kể nội dung bằng 2–3 câu, rồi kiểm tra xem có thêm điều văn bản không nói không.

Bài đọc thực hành nguyên bản: Bảng tin chiếc bình nước

Lớp 3C nhận thấy mỗi buổi có nhiều cốc dùng một lần bị bỏ đi. Các bạn đề nghị mang bình cá nhân, nhờ cô và gia đình hướng dẫn vệ sinh bình. Một tuần sau, nhóm trực ghi số cốc còn dùng vào bảng tin, không nêu tên để trách ai. Lớp thấy lượng rác giảm nhưng vẫn cần duy trì. Bạn nào quên bình được mượn cốc sạch, rồi nhớ chuẩn bị cho hôm sau.

(Văn bản mới của nhóm biên soạn, dùng để luyện đọc độc lập.)

Nói và nghe: Môi trường của chúng ta

Chọn một vấn đề quan sát được, như rác ở góc sân hoặc vòi nước chảy không cần thiết. Nêu nơi, dấu hiệu, hậu quả có thể và cách làm vừa sức. Mẫu nguyên bản: Em thấy giấy bị thổi xuống rãnh sau giờ chơi. Giấy có thể cản nước. Em báo cô, cùng nhặt phần giấy sạch ở nơi an toàn; vật sắc nhọn do người lớn xử lí.

Thực hành: Thảo luận một biểu hiện ô nhiễm, một nguyên nhân có căn cứ và hai cách khắc phục. Không nêu đích danh để chế giễu người khác.

Người nghe không ngắt lời; sau lượt nói, nhắc lại ý chính và hỏi một điều muốn biết. Người nói phân biệt bản tóm lược với nguyên văn, không thêm chi tiết rồi nhận là có trong tác phẩm.

Viết: Nghe – viết: Em nghĩ về Trái Đất

rành nghĩa là biết rõ; dành nghĩa là để phần cho; giành là cố lấy về mình. Chọn theo ngữ cảnh và cách đối xử phù hợp.

Mục trong sách được luyện bằng đoạn thực hành mới sau để không sao chép tác phẩm. Đọc/nghe cả đoạn, chú ý tên riêng, tiếng dễ lẫn; viết từng cụm rồi soát lại theo bản mẫu. Với nhớ–viết, học một cụm ngắn của đoạn nguyên bản, che đi rồi viết lại; không biến thành bài chép nhìn.

Đoạn mẫu nguyên bản để luyện: Lớp 3C nhận thấy mỗi buổi có nhiều cốc dùng một lần bị bỏ đi. Các bạn đề nghị mang bình cá nhân, nhờ cô và gia đình hướng dẫn vệ sinh bình.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Tìm ý nghĩa bài đọc từ chi tiết, không đoán ngoài bài.

    Xem lời giải

    Trái Đất được hình dung như một người viết thư cho trẻ nhỏ. Những tổn thương của môi trường được kể để người đọc nhận ra hậu quả của phá rừng, xả thải và lãng phí. Lá thư hướng tới thay đổi từ những hành động vừa sức. Cách xưng hô thân mật khiến trách nhiệm chung trở thành lời nhắn gần gũi.

    Nhân hoá giúp thông điệp môi trường dễ hiểu và gây đồng cảm.

Từ vựng

  • ô nhiễm

    môi trường bị làm bẩn, có yếu tố gây hại

  • lãng phí

    dùng tốn hơn cần thiết hoặc bỏ phí thứ còn có ích

Ghi nhớ

Nhân hoá giúp thông điệp môi trường dễ hiểu và gây đồng cảm.

Dễ nhầm

  • Không coi phần tóm lược là nguyên văn; không thêm chi tiết tưởng tượng vào câu trả lời về điều bài đã kể.
  • Một ý kiến riêng được chấp nhận khi có lí do và không mâu thuẫn dữ kiện; phần nói, chữ viết tay, đoạn văn cần người lớn nhận xét.

Bài tập

Đã đúng 0/7 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Thư của ông Trái Đất gửi các bạn nhỏ — bản tóm lược

    Trái Đất được hình dung như một người viết thư cho trẻ nhỏ. Những tổn thương của môi trường được kể để người đọc nhận ra hậu quả của phá rừng, xả thải và lãng phí. Lá thư hướng tới thay đổi từ những hành động vừa sức. Cách xưng hô thân mật khiến trách nhiệm chung trở thành lời nhắn gần gũi.

    Tóm lược do nhóm biên soạn viết lại từ bài “Thư của ông Trái Đất gửi các bạn nhỏ” (Phan Nguyên) trong Tiếng Việt 3, tập 2, Kết nối tri thức với cuộc sống. Đây không phải nguyên văn tác phẩm.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Lời nhắn chính của bức thư là gì?

  3. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Nối từ trong chủ đề với nghĩa phù hợp.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Đọc ngữ liệu

    Bảng tin chiếc bình nước — văn bản nguyên bản

    Lớp 3C nhận thấy mỗi buổi có nhiều cốc dùng một lần bị bỏ đi. Các bạn đề nghị mang bình cá nhân, nhờ cô và gia đình hướng dẫn vệ sinh bình. Một tuần sau, nhóm trực ghi số cốc còn dùng vào bảng tin, không nêu tên để trách ai. Lớp thấy lượng rác giảm nhưng vẫn cần duy trì. Bạn nào quên bình được mượn cốc sạch, rồi nhớ chuẩn bị cho hôm sau.

  5. Câu 3Mức 1Trả lời ngắn

    Lớp đề nghị mang vật gì để giảm cốc dùng một lần?

  6. Câu 4Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Vì sao bảng tin không nêu tên để trách bạn?

  7. Câu 5Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Xếp ba việc trong bài “Bảng tin chiếc bình nước” theo đúng trình tự.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Các bạn mang bình cá nhân.
    2. 2Nhóm trực ghi kết quả một tuần.
    3. 3Lớp nhận ra nhiều cốc bỏ đi.
  8. Câu 6Mức 2Điền vào chỗ trống

    Bạn một chỗ ngồi cho bà.

  9. Câu 7Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Chọn cách hoàn thành đúng nghĩa cụm đầu: Bạn … một chỗ ngồi cho bà.

  10. Câu 8Mức 3Tự luận

    Nghe bản kể/lời nói rồi thực hiện: Thảo luận một biểu hiện ô nhiễm, một nguyên nhân có căn cứ và hai cách khắc phục. Không nêu đích danh để chế giễu người khác.

    Phần nội dung nói và phát âm cần người lớn đánh giá, không có chấm tự động.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  11. Câu 9Mức 2Tự luận

    Nghe – viết đoạn nguyên bản. Dùng nút nghe, viết vào vở; nghe lượt cuối để soát, nộp ảnh bài viết. Không cần viết lại tác phẩm trong sách.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  12. Câu 10Mức 2Tự luận

    Đọc thành tiếng văn bản thực hành sau rồi tự kể một ý chính.

    Bảng tin chiếc bình nước

    Lớp 3C nhận thấy mỗi buổi có nhiều cốc dùng một lần bị bỏ đi. Các bạn đề nghị mang bình cá nhân, nhờ cô và gia đình hướng dẫn vệ sinh bình. Một tuần sau, nhóm trực ghi số cốc còn dùng vào bảng tin, không nêu tên để trách ai. Lớp thấy lượng rác giảm nhưng vẫn cần duy trì. Bạn nào quên bình được mượn cốc sạch, rồi nhớ chuẩn bị cho hôm sau.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay