Địa lí 12
Địa líLớp 12Phần 1. Địa lí tự nhiên

Bài 5. Vấn đề sử dụng hợp lí tài nguyên thiên nhiên và bảo vệ môi trường

Mục tiêu bài học

  • Giải thích được nội dung cốt lõi của vấn đề sử dụng hợp lí tài nguyên thiên nhiên và bảo vệ môi trường.
  • Sử dụng chứng cứ và kĩ năng địa lí để giải quyết nhiệm vụ cụ thể, nêu giới hạn kết luận.

Bài giảng

Kiến thức và cơ chế địa lí

Tài nguyên đất, nước, sinh vật tạo nền phát triển nhưng chịu suy thoái khi khai thác vượt khả năng phục hồi, ô nhiễm và biến đổi sử dụng đất. Diện tích rừng không nói hết chất lượng rừng, nguồn nước tổng không đồng nghĩa nước sạch đúng mùa, đất có thể mất độ phì dù diện tích không đổi. Phân tích phải có loại tài nguyên, nơi, thời gian và chỉ tiêu đo.

Đọc chứng cứ, vận dụng và giới hạn

Sử dụng hợp lí kết hợp bảo vệ, phục hồi, tiết kiệm và phân bổ công bằng. Với đất dốc: duy trì lớp phủ, dùng đất theo khả năng và kiểm soát xói mòn; với nước: quản lí lưu vực, giảm thất thoát, xử lí nước thải; với sinh vật: bảo vệ sinh cảnh và giảm khai thác trái phép. Phòng ô nhiễm tại nguồn tốt hơn chỉ xử lí cuối đường ống. Cần liên kết sản xuất sạch, kiểm tra chuyên môn và trách nhiệm cộng đồng; học sinh không tự lấy mẫu ở dòng thải độc hoặc bờ sạt.

Khái niệm chính

Bảo tồn
Giữ các giá trị và quá trình sinh thái
Phục hồi
Khôi phục chức năng hệ bị suy thoái
Tiết kiệm
Giảm tài nguyên dùng cho cùng nhu cầu phù hợp

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Cơ sở giả định dùng 100 m³ nước/ngày, giảm thất thoát 15 m³. Còn cần bao nhiêu m³/ngày nếu nhu cầu khác không đổi?

    Xem lời giải

    100−15=85 m³/ngày.

  2. Ví dụ 2

    Đề xuất kế hoạch bảo vệ một đoạn sông có dân cư và sản xuất, không dựa vào tự xử lí hóa chất.

    Xem lời giải

    Lập bản đồ nguồn thải công khai ở mức cơ sở, lấy dữ liệu cơ quan môi trường; ưu tiên ngăn và xử lí tại nguồn, thu gom rác, giám sát nước định kì. Tham gia của cộng đồng phải an toàn; học sinh không xuống dòng thải hay lấy mẫu không có chuyên môn.

Ghi nhớ

Nước tổng lớn vẫn có thể thiếu nước dùng; Bảo vệ sinh cảnh giúp bảo tồn loài.

Dễ nhầm

  • Tăng diện tích rừng trồng bù đủ mọi mất mát rừng tự nhiên
  • Xả thải xuống hạ lưu là xử lí ô nhiễm

Bài tập

Đã đúng 0/6 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Tài nguyên đất, nước, sinh vật tạo nền phát triển nhưng chịu suy thoái khi khai thác vượt khả năng phục hồi, ô nhiễm và biến đổi sử dụng đất. Diện tích rừng không nói hết chất lượng rừng, nguồn nước tổng không đồng nghĩa nước sạch đúng mùa, đất có thể mất độ phì dù diện tích không đổi. Phân tích phải có loại tài nguyên, nơi, thời gian và chỉ tiêu đo.

    Sử dụng hợp lí kết hợp bảo vệ, phục hồi, tiết kiệm và phân bổ công bằng. Với đất dốc: duy trì lớp phủ, dùng đất theo khả năng và kiểm soát xói mòn; với nước: quản lí lưu vực, giảm thất thoát, xử lí nước thải; với sinh vật: bảo vệ sinh cảnh và giảm khai thác trái phép. Phòng ô nhiễm tại nguồn tốt hơn chỉ xử lí cuối đường ống. Cần liên kết sản xuất sạch, kiểm tra chuyên môn và trách nhiệm cộng đồng; học sinh không tự lấy mẫu ở dòng thải độc hoặc bờ sạt.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Chỉ tiêu nào cần thêm khi đánh giá rừng ngoài diện tích?

  3. Câu 2Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn hai nhận định đúng về vấn đề sử dụng hợp lí tài nguyên thiên nhiên và bảo vệ môi trường.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  4. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Đánh giá từng nhận định; không suy từ một nhân tố thành nguyên nhân duy nhất.

    ÝĐúngSai
    a)Nước tổng lớn vẫn có thể thiếu nước dùng
    b)Bảo vệ sinh cảnh giúp bảo tồn loài
    c)Tăng diện tích rừng trồng bù đủ mọi mất mát rừng tự nhiên
    d)Xả thải xuống hạ lưu là xử lí ô nhiễm
  5. Câu 4Mức 1Ghép nối

    Ghép thuật ngữ với đặc trưng phân biệt.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  6. Câu 5Mức 1Điền vào chỗ trống

    Chọn thuật ngữ cho mô tả: Giữ các giá trị và quá trình sinh thái: ; Khôi phục chức năng hệ bị suy thoái: .

  7. Câu 6Mức 3Trả lời ngắn

    Cơ sở giả định dùng 100 m³ nước/ngày, giảm thất thoát 15 m³. Còn cần bao nhiêu m³/ngày nếu nhu cầu khác không đổi?

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Đề xuất kế hoạch bảo vệ một đoạn sông có dân cư và sản xuất, không dựa vào tự xử lí hóa chất.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 4Tự luận

    Một bạn khẳng định: “Tăng diện tích rừng trồng bù đủ mọi mất mát rừng tự nhiên”. Hãy sửa nhận định, giải thích và nêu một ví dụ hoặc điều kiện giới hạn.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay