Lịch sử và Địa lí 8
Lịch sử và Địa líLớp 8Phần 7. Lịch sử · Chương 7: Việt Nam từ thế kỉ XIX đến đầu thế kỉ XX

Bài 19. Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam từ đầu thế kỉ XX đến năm 1917

Mục tiêu bài học

  • Hiểu và giải thích được nội dung trọng tâm của “Phong trào yêu nước chống Pháp ở Việt Nam từ đầu thế kỉ XX đến năm 1917”.
  • Đọc dữ kiện, phân biệt kết quả với suy luận và trình bày giải pháp hoặc nhận xét có điều kiện, đúng nguồn.

Bài giảng

Kiến thức và mối liên hệ

Cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất 1897–1914 tăng cường kiểm soát, chiếm đất, khai mỏ, thuế và hạ tầng phục vụ khai thác. Kinh tế có ngành, công trình mới nhưng lệ thuộc; không dùng một cầu hay nhà máy để kết luận mục tiêu là phát triển bình đẳng. Xã hội phân hóa, nông dân vẫn đông và khó khăn, công nhân tăng, các tầng lớp thành thị có điều kiện tiếp nhận tư tưởng mới. Tác động của dân chủ tư sản, cải cách và cách mạng ở châu Á thúc đẩy các nhà yêu nước tìm phương thức khác trước. Phan Bội Châu lập Hội Duy tân 1904, tổ chức Đông du 1905–1909, tìm hỗ trợ Nhật để chống Pháp; năm 1912 thành lập Việt Nam Quang phục hội theo định hướng cộng hòa. Không coi Nhật duy tân là bảo đảm họ sẽ ủng hộ vô điều kiện một phong trào chống thực dân.

Giải thích, phương pháp và giới hạn

Phan Châu Trinh cùng những sĩ phu tiến bộ vận động Duy tân từ 1906, đề cao dân trí, dân khí, dân sinh, mở trường và phát triển kinh tế, phê phán hủ tục. Ông chủ trương cải cách và có hạn chế khi trông đợi vào Pháp; không đồng nhất ông với Đông du hay cho rằng ít dùng bạo động là không yêu nước. Các phong trào bị đàn áp nhưng góp phần đổi mới nhận thức. Nguyễn Tất Thành khâm phục tiền bối nhưng tìm hướng khác: ngày 5/6/1911 rời cảng Nhà Rồng, sang phương Tây, lao động và quan sát nhiều nơi; 1917 trở lại Pháp, liên hệ hoạt động yêu nước và phong trào lao động. Những trải nghiệm giúp chuẩn bị tìm con đường cứu nước, không khẳng định ngay lúc ra đi 1911 đã có đầy đủ mọi kết luận và tổ chức của những năm sau.

Khái niệm chính

1897–1914
Khai thác thuộc địa lần thứ nhất
Đông du 1905–1909
Gắn hoạt động Phan Bội Châu hướng sang Nhật
Duy tân từ 1906
Gắn Phan Châu Trinh và hoạt động cải cách
5/6/1911
Nguyễn Tất Thành rời cảng Nhà Rồng tìm đường cứu nước

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Bảng học tập tự viết: hàng A–đưa thanh niên sang Nhật, tìm hỗ trợ chống Pháp; hàng B–mở trường, vận động thay đổi nhận thức và kinh tế; hàng C–sang phương Tây lao động, quan sát, tìm con đường mới. Bạn ghép cả ba với cùng một phong trào và nói phương thức khác nhau chứng minh mục tiêu yêu nước khác hẳn.

    Ghép đúng ba hàng và phân biệt mục tiêu với phương thức.

    Xem lời giải

    A gắn Phan Bội Châu, Đông du; B gắn Phan Châu Trinh, Duy tân; C gắn hành trình Nguyễn Tất Thành từ 1911. Họ cùng quan tâm cứu nước, dân tộc nhưng khác nhận thức về lực lượng, cách thực hiện và nơi tìm hiểu, hỗ trợ. Không đồng nhất khác phương thức với không yêu nước, cũng không bỏ qua hạn chế trông cậy lực lượng bên ngoài của từng xu hướng.

Ghi nhớ

1897–1914: Khai thác thuộc địa lần thứ nhất; Đông du 1905–1909: Gắn hoạt động Phan Bội Châu hướng sang Nhật; Duy tân từ 1906: Gắn Phan Châu Trinh và hoạt động cải cách; 5/6/1911: Nguyễn Tất Thành rời cảng Nhà Rồng tìm đường cứu nước.

Bài tập

Đã đúng 0/5 câu

  1. Câu 1Mức 1Ghép nối

    Ghép mỗi đối tượng với mô tả phù hợp.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  2. Câu 2Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Mô tả nào phù hợp với “1897–1914”?

  3. Câu 3Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn đúng hai cặp liên hệ phù hợp.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  4. Câu 4Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Kiểm tra từng liên hệ; không hiểu mũi tên là quan hệ nguyên nhân.

    ÝĐúngSai
    a)1897–1914: Khai thác thuộc địa lần thứ nhất.
    b)Đông du 1905–1909: Gắn Phan Châu Trinh và hoạt động cải cách.
    c)Duy tân từ 1906: Gắn hoạt động Phan Bội Châu hướng sang Nhật.
    d)5/6/1911: Nguyễn Tất Thành rời cảng Nhà Rồng tìm đường cứu nước.
  5. Đọc ngữ liệu

    Bảng học tập tự viết: hàng A–đưa thanh niên sang Nhật, tìm hỗ trợ chống Pháp; hàng B–mở trường, vận động thay đổi nhận thức và kinh tế; hàng C–sang phương Tây lao động, quan sát, tìm con đường mới. Bạn ghép cả ba với cùng một phong trào và nói phương thức khác nhau chứng minh mục tiêu yêu nước khác hẳn.

  6. Câu 5Mức 3Tự luận

    Ghép đúng ba hàng và phân biệt mục tiêu với phương thức.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 4Tự luận

    Vì sao có đường sắt và nhà máy chưa đủ chứng minh cuộc khai thác thuộc địa nhằm phát triển toàn diện cho người Việt?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Nhận xét nào tránh được lỗi suy ngược từ kết quả về sau?

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Viết mô hình bản giới thiệu ba nhà yêu nước, có một câu bài học không áp quá khứ máy móc vào hiện tại.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay