Công nghệ 10 — Thiết kế và công nghệ; Công nghệ trồng trọt
Công nghệLớp 10Phần 7. Nông nghiệp — Công nghệ trồng trọt · Chương IV. Công nghệ giống cây trồng

Bài 14. Thực hành: Nhân giống cây ăn quả bằng phương pháp ghép

Mục tiêu bài học

  • Phân biệt được Ghép đoạn cành, Ghép chữ T, Tiếp hợp.
  • Giải quyết nhiệm vụ bài 14. thực hành: nhân giống cây ăn quả bằng phương pháp ghép với dữ kiện và giới hạn an toàn rõ ràng.

Bài giảng

Bản chất và điều kiện áp dụng

Hai phương pháp in là ghép đoạn cành và ghép mắt chữ T, dùng gốc–giống tương thích, khỏe, rõ nguồn. Các số đo sau là quy trình tham khảo trong sách, không phải yêu cầu trẻ tự dùng dao. Mọi vết cắt, tách vỏ, tỉa ngọn và kéo cắt do giáo viên/người được đào tạo thực hiện với bảo hộ và dụng cụ được quản lí; học sinh chỉ đọc sơ đồ, ghi hồ sơ hoặc lắp vật liệu đã chuẩn bị theo chỉ dẫn. Ghép cành: chọn cành bánh tẻ gần bằng đường kính gốc, có chồi ngủ và không sâu bệnh, bỏ lá; lấy đoạn có 2–3 chồi ngủ, vạt mặt ghép dài 1,5–2 cm. Trên gốc chọn vị trí cách đất 10–15 cm, bỏ cành phụ/gai tại chỗ và chuẩn bị mặt vạt tương ứng. Áp sát hai mặt, giữ mô tiếp hợp trùng, buộc cố định rồi trùm túi trong bảo vệ mối ghép và đầu cành. Theo dõi khoảng 30–35 ngày theo điều kiện giáo viên: mặt liền, cành còn xanh là dấu hiệu tại thời điểm kiểm, chưa bảo đảm cây sẽ cho quả.

Quy trình, kiểm soát và sản phẩm mẫu

Ghép chữ T: giáo viên lấy mảnh mắt hình thoi dài khoảng 1,5–2 cm mang một mắt ngủ, có lớp gỗ mỏng; chọn đoạn gốc thẳng nhẵn cách đất khoảng 15–20 cm, rạch ngang khoảng 1 cm và rạch dọc khoảng 2 cm ở giữa thành chữ T, mở vỏ theo quy trình. Đưa mắt đúng chiều vào miệng T, giữ mặt tiếp xúc rồi buộc, để hở mắt và cuống lá, không quấn bịt mắt. Sách nêu kiểm sau khoảng 15–20 ngày: mắt xanh là dấu hiệu sống; khoảng 7–10 ngày sau tháo dây, việc cắt ngọn gốc cách mắt 1,5–2 cm và bỏ chồi gốc chỉ do giáo viên thực hiện theo tình trạng cây. Các mốc là khoảng tham khảo, không cam kết cho mọi loài. Hồ sơ giấy mẫu: G-C01, ghép cành, gốc/cành cùng nguồn được duyệt, ngày D0, dự kiến kiểm D30–35; G-T01, ghép mắt T, ngày D0, dự kiến kiểm D15–20. Trạng thái ở mốc tương lai ghi chưa quan sát. Dữ liệu GIẢ riêng: 12 mắt,9 còn xanh tại mốc kiểm→75%, không là kết quả lớp, không suy 9 cây cho quả. Không dùng thuốc kích thích tùy ý; giáo viên thu gom vật sắc và bảo vệ cây mẹ.

Khái niệm chính

Ghép đoạn cành
Gắn đoạn cành giống vào gốc tương thích qua vết ghép phù hợp
Ghép chữ T
Gắn mắt giống vào miệng ghép dạng T trên gốc theo quy trình
Tiếp hợp
Vùng mô của gốc và phần ghép tiếp xúc để hình thành liên kết

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Dữ liệu GIẢ 12 mắt ghép,9 mắt sống tại thời điểm đánh giá. Tỉ lệ sống?

    Xem lời giải

    9/12 ×100=75%; không là số thực hiện của người học.

  2. Ví dụ 2

    Mô tả đủ hai phương pháp ghép và giới hạn phần học sinh làm.

    Xem lời giải

    Ghép cành dùng đoạn có chồi và mặt ghép tương ứng; ghép T dùng mắt đưa đúng chiều vào miệngT. Cả hai cần giữ tiếp hợp/nhãn/chăm sóc; giáo viên xử lí dao, kéo, học sinh lắp phần đã chuẩn bị và ghi.

Ghi nhớ

Ghép đoạn cành: Gắn đoạn cành giống vào gốc tương thích qua vết ghép phù hợp; Ghép chữ T: Gắn mắt giống vào miệng ghép dạng T trên gốc theo quy trình; Tiếp hợp: Vùng mô của gốc và phần ghép tiếp xúc để hình thành liên kết.

Dễ nhầm

  • Buộc càng siết mạnh càng bảo đảm mọi mối ghép sống. Cần giữ tiếp xúc nhưng không gây nghẹt/tổn thương; phải kiểm đúng quy trình.

Bài tập

Đã đúng 0/6 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong bài 14. thực hành: nhân giống cây ăn quả bằng phương pháp ghép, mô tả nào đúng về Ghép đoạn cành?

  2. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Ghép đúng thuật ngữ với ý nghĩa trong bài.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  3. Câu 3Mức 2Đúng / Sai

    Buộc càng siết mạnh càng bảo đảm mọi mối ghép sống.

  4. Câu 4Mức 2Điền vào chỗ trống

    Chọn thuật ngữ phù hợp: Gắn mắt giống vào miệng ghép dạng T trên gốc theo quy trình được gọi là .

  5. Câu 5Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Sắp xếp các bước của quy trình sau theo đúng quan hệ trước–sau đã quy định (không phải mọi công việc trong bài).

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Ghi nhãn chăm sóc và kiểm sống theo thời điểm
    2. 2Đặt tiếp hợp đúng chiều rồi buộc bảo vệ
    3. 3Chọn vật liệu khỏe và tương thích
    4. 4Giáo viên chuẩn bị cành hoặc mắt cùng vết ghép
  6. Câu 6Mức 3Trả lời ngắn

    Dữ liệu GIẢ 12 mắt ghép,9 mắt sống tại thời điểm đánh giá. Tỉ lệ sống?

  7. Câu 7Mức 3Tự luận

    Lập hai dòng hồ sơ quy trình ghép cành và ghép chữ T: vật liệu, vị trí/mặt ghép, buộc bảo vệ, mốc kiểm và phân công an toàn. Chỉ là bài hồ sơ, không yêu cầu học sinh dùng dao.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 3Tự luận

    Nộp phiếu theo dõi để không gọi 9/12 sống là bảo đảm 9 cây cho quả.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay