Ngữ văn 10 – Hai tập
Ngữ vănLớp 10Phần 1. Bài 1. Sức hấp dẫn của truyện kể

Thực hành đọc: Tê-dê

Mục tiêu bài học

  • Nhận biết và phân tích yếu tố nội dung, nghệ thuật hoặc lập luận của Thực hành đọc: Tê-dê.
  • Đánh giá có căn cứ, giữ giới hạn của bản tóm giải và tôn trọng quyền tác giả.

Bài giảng

Văn bản, xuất xứ và ngữ liệu đọc độc lập

Thực hành đọc: Tê-dê – Theo cách kể của Ê-đi Ha-min-tơn về thần thoại Hy Lạp.

Tóm lược tự biên soạn: Tê-dê nhận biết nguồn gốc, lên đường tìm cha ở A-ten, chủ động chọn tuyến đường nguy hiểm để chống những kẻ làm hại người đi đường. Khi A-ten phải chịu việc nộp người cho quái vật Mi-nô-tơ, chàng nhận nhiệm vụ vào mê cung. A-ri-an hỗ trợ bằng sợi chỉ giúp tìm lối trở ra; Tê-dê tiêu diệt quái vật, đưa những người cùng đi thoát hiểm. Tuy nhiên sự trở về còn gắn mất mát do không thay cánh buồm như đã hẹn, khiến cha hiểu lầm. Những biến cố tạo hình tượng anh hùng vừa có chiến công vừa có thiếu sót, không chỉ một chuỗi thành tích.

Đây là bản tóm giải nguyên gốc phục vụ học tập; không phải nguyên văn hoặc bản dịch của tác phẩm.

Phân tích và đánh giá

Hành trình thử thách, quái vật, mê cung và trợ giúp kì lạ là các mô-típ thần thoại. Anh hùng khẳng định sức mạnh, lòng dũng cảm và trách nhiệm cộng đồng, nhưng thành công còn cần trí tuệ, sự hỗ trợ; sợi chỉ cho thấy hành động không chỉ dựa sức lực. Mất mát cuối hành trình ngăn cách đọc đơn giản coi người anh hùng hoàn hảo. Bản kể hiện đại của Hamilton và bản dịch có quyền riêng; chúng ta chỉ dùng tóm tắt và phân tích nguyên gốc.

Cách đọc, kết nối và giới hạn

Lập chuỗi thử thách - hành động - người hỗ trợ - kết quả, sau đó phân biệt khát vọng cộng đồng với tính cách cá nhân. Cảnh mê cung là không gian nghệ thuật, không chỉ dẫn khám phá nơi nguy hiểm ngoài đời. So với thần sáng tạo thế giới, Tê-dê gần hình tượng anh hùng văn hoá, chiến đấu giải trừ hiểm hoạ cho con người.

Khái niệm chính

Tê-dê
Người nhận thử thách cứu cộng đồng
A-ri-an
Người hỗ trợ bằng sợi chỉ
Mê cung
Không gian thử thách và hiểm nguy

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Vì sao đọc Tê-dê như người anh hùng hoàn hảo làm nghèo ý nghĩa câu chuyện?

    Xem lời giải

    Tê-dê có dũng cảm và trách nhiệm, dám đối mặt nguy hiểm để giải cứu người khác. Nhưng chiến công có sự hỗ trợ của A-ri-an, còn quên đổi buồm dẫn đến hiểu lầm, mất mát. Hai mặt cho thấy sức mạnh không tách trí tuệ, quan hệ và trách nhiệm với lời hẹn. Nếu chỉ ca ngợi chiến thắng, người đọc sẽ bỏ qua tính phức tạp của lựa chọn và hậu quả. Thần thoại vừa gửi khát vọng vượt hiểm nguy vừa giúp cộng đồng nghĩ về giới hạn con người.

Ghi nhớ

Tê-dê: Người nhận thử thách cứu cộng đồng; A-ri-an: Người hỗ trợ bằng sợi chỉ; Mê cung: Không gian thử thách và hiểm nguy.

Bài tập

Đã đúng 0/4 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Văn bản, xuất xứ và ngữ liệu đọc độc lập

    Thực hành đọc: Tê-dê – Theo cách kể của Ê-đi Ha-min-tơn về thần thoại Hy Lạp.

    Tóm lược tự biên soạn: Tê-dê nhận biết nguồn gốc, lên đường tìm cha ở A-ten, chủ động chọn tuyến đường nguy hiểm để chống những kẻ làm hại người đi đường. Khi A-ten phải chịu việc nộp người cho quái vật Mi-nô-tơ, chàng nhận nhiệm vụ vào mê cung. A-ri-an hỗ trợ bằng sợi chỉ giúp tìm lối trở ra; Tê-dê tiêu diệt quái vật, đưa những người cùng đi thoát hiểm. Tuy nhiên sự trở về còn gắn mất mát do không thay cánh buồm như đã hẹn, khiến cha hiểu lầm. Những biến cố tạo hình tượng anh hùng vừa có chiến công vừa có thiếu sót, không chỉ một chuỗi thành tích.

    Đây là bản tóm giải nguyên gốc phục vụ học tập; không phải nguyên văn hoặc bản dịch của tác phẩm.

    Phân tích và đánh giá

    Hành trình thử thách, quái vật, mê cung và trợ giúp kì lạ là các mô-típ thần thoại. Anh hùng khẳng định sức mạnh, lòng dũng cảm và trách nhiệm cộng đồng, nhưng thành công còn cần trí tuệ, sự hỗ trợ; sợi chỉ cho thấy hành động không chỉ dựa sức lực. Mất mát cuối hành trình ngăn cách đọc đơn giản coi người anh hùng hoàn hảo. Bản kể hiện đại của Hamilton và bản dịch có quyền riêng; chúng ta chỉ dùng tóm tắt và phân tích nguyên gốc.

    Cách đọc, kết nối và giới hạn

    Lập chuỗi thử thách - hành động - người hỗ trợ - kết quả, sau đó phân biệt khát vọng cộng đồng với tính cách cá nhân. Cảnh mê cung là không gian nghệ thuật, không chỉ dẫn khám phá nơi nguy hiểm ngoài đời. So với thần sáng tạo thế giới, Tê-dê gần hình tượng anh hùng văn hoá, chiến đấu giải trừ hiểm hoạ cho con người.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Sợi chỉ gợi vai trò nào?

  3. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Ghép các yếu tố với vai trò/đặc điểm được trình bày trong bản tóm giải.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Câu 3Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Đọc các nhận định về văn bản và cách sử dụng nguồn.

    ÝĐúngSai
    a)Trong hồ sơ này, Tê-dê được gắn với người nhận thử thách cứu cộng đồng.
    b)Trong hồ sơ này, A-ri-an được gắn với không gian thử thách và hiểm nguy.
    c)Các lời tóm giải ở đây là nguyên văn toàn bộ tác phẩm hoặc bản dịch trong sách.
    d)Khi đánh giá cần phân biệt điều ngữ liệu cung cấp với suy diễn ngoài căn cứ.
  5. Câu 4Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn hai cặp đúng theo các yếu tố đã phân biệt trong hồ sơ.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  6. Câu 5Mức 3Tự luận

    Vì sao đọc Tê-dê như người anh hùng hoàn hảo làm nghèo ý nghĩa câu chuyện?

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 3Tự luận

    Phân tích luận điểm của mục “Phân tích và đánh giá”: chỉ ra hai chi tiết hoặc quan hệ cụ thể được dùng và giải thích tác dụng, không chỉ kể tên thuật ngữ.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 2Tự luận

    Từ mục “Cách đọc, kết nối và giới hạn”, nêu cách đọc có trách nhiệm và một kiểu suy diễn cần tránh; giải thích vì sao.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 2Tự luận

    Viết bản tóm giải ngắn gọn về Thực hành đọc: Tê-dê, chỉ dùng thông tin đã cung cấp; phân biệt lời tóm giải với nguyên văn.

    0 từ

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay