Chọn việc AI giúp ích
Lớp 1 · 1 tiết · Đạo đức AI
AI nên được dùng để giúp con người. Việc tốt bắt đầu từ nhu cầu thật và sự quan tâm tới người khác.
Em sẽ học được gì?
- 1.B3.2Nêu được ví dụ về việc con người sử dụng AI đúng cách, vì mục đích tốt đẹp. Trang 15
Giúp đúng nhu cầu
Một ứng dụng dịch có AI có thể giúp người lớn hiểu lời chào bằng ngôn ngữ khác. Công cụ đọc chữ có thể giúp người khó nhìn nghe nội dung. Người dùng vẫn kiểm tra xem lời dịch hoặc lời đọc có đúng không.
Hỏi trước khi giúp
Muốn giúp ai, em hỏi họ cần gì. Không tự chụp mặt, ghi giọng hoặc lấy đồ của người khác đưa vào ứng dụng. Cũng có việc không cần AI: nhặt bút, mời bạn ngồi và lắng nghe bạn buồn.
Cùng làm: Hộp việc tốt
Em chọn công cụ hoặc hành động cho hai nhân vật; không cần dùng dịch vụ AI thật.
Nghe chuyện: khách muốn hiểu lời chào; bạn làm rơi hộp bút.
Với khách, chọn thẻ “người lớn dùng công cụ dịch và kiểm tra”; với hộp bút, chọn “cùng nhặt bút”.
Chọn thêm một việc AI có thể hỗ trợ từ hai thẻ: đọc chữ cho người khó nhìn hoặc làm hình trêu bạn. Nói lí do.
Vẽ một thiệp: “AI có thể giúp…; người lớn cần…”. Kể thiệp cho bạn nghe.
Dừng lại và suy nghĩ
- Vì sao nhặt hộp bút không cần chờ AI?
- Làm sao biết việc em chọn thật sự giúp người khác?
Minh chứng cần ghi lại
Một thiệp nêu việc dùng AI vì mục đích tốt và bước con người kiểm tra hoặc hỏi ý kiến người được giúp.
Không có thiết bị? Vẫn học được.
Dùng thẻ chữ kèm hình tự vẽ; người lớn đọc, em kể miệng và người lớn ghi lại. Không yêu cầu cài ứng dụng.
Họ và tên: ........................................ Lớp: ........ Ngày: ................
Quan sát / sản phẩm của em:
Em đã kiểm tra bằng cách nào? Em sẽ thay đổi điều gì?
Em có dùng AI không? Nếu có, AI đã hỗ trợ phần nào?
Tự luyện để hiểu bài
Các câu hỏi dưới đây giúp em nhận phản hồi và thử lại. Số câu đúng không phải điểm chính thức, không thay thế minh chứng hoạt động hay nhận xét của giáo viên. Câu trả lời tự luyện chỉ lưu trên trình duyệt này.
Bài tập
Đã đúng 0/2 câu
- Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án
Việc nào dùng AI vì mục đích tốt?
- Câu 2Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án
Bạn làm rơi bút ngay cạnh em. Em nên làm gì?
Đang tải hồ sơ riêng tư…
Ghi lại điều em đã làm
Một thiệp nêu việc dùng AI vì mục đích tốt và bước con người kiểm tra hoặc hỏi ý kiến người được giúp. Không ghi địa chỉ, số điện thoại, mật khẩu hoặc thông tin riêng tư của người khác.
Em có thể trả lời miệng, chỉ vào thẻ hoặc làm trên giấy. Giáo viên hay cha mẹ quan sát và ghi giúp vào hồ sơ; em không cần tự gõ chữ để chứng tỏ mình hiểu bài.
Lịch sử minh chứng của em trong bài
Hướng dẫn dành cho giáo viên
Học liệu mở — đọc và in không cần đăng nhập. Dùng quan sát thực hành để nhận xét, không quy đổi tự luyện thành điểm năng lực.
Chuẩn bị
- Chuẩn bị thẻ khách cần dịch, hộp bút, công cụ đọc chữ và giấy làm thiệp.
Tổ chức hoạt động
Dành 5 phút kể việc tốt, 8 phút tìm hiểu ví dụ, 12 phút chọn thẻ và làm thiệp, 5 phút luyện tập, 5 phút chia sẻ. Gợi trẻ nói cả người được giúp và lợi ích, không chỉ tên máy. Cho phép nhờ bạn hoặc người lớn đọc.
Câu hỏi thảo luận
- Người nhận giúp đỡ có quyền nói “không cần” không?
- AI giúp đọc chữ nhưng đọc nhầm thì ai cần kiểm tra?
Quan sát minh chứng
- Em nêu được ví dụ dùng AI giúp một người cụ thể vì mục đích tốt.
- Em phân biệt việc cần công cụ hỗ trợ với việc có thể tự giúp trực tiếp.
Điều cần nhớ
Em dùng AI để giúp ích, hỏi ý kiến người được giúp và nhờ người lớn kiểm tra.