Liên Xô tan rã năm 1991 chấm dứt trật tự hai cực. Mỹ có ưu thế lớn, muốn duy trì vị thế dẫn đầu, trong khi nhiều trung tâm như Liên minh châu Âu, Trung Quốc, Nga và Nhật Bản có vai trò đáng kể. Xu hướng đa cực hình thành trong cạnh tranh và hợp tác, chưa phải một cơ cấu hoàn toàn ổn định. Hoà bình, hợp tác phát triển là xu hướng nhưng xung đột, khủng bố và các thách thức phi truyền thống vẫn hiện diện.
Liên bang Nga kế thừa vị trí quốc tế chủ yếu của Liên Xô, trải qua chuyển đổi kinh tế - chính trị khó khăn trong thập niên 1990; từ đầu thế kỉ XXI tìm cách phục hồi và tăng ảnh hưởng. Mỹ giữ sức mạnh kinh tế, quân sự, khoa học, đồng thời đối mặt cạnh tranh và bất ổn. Đối ngoại hai nước thay đổi theo từng giai đoạn, vừa có hợp tác vừa có đối đầu; không khái quát mọi quan hệ bằng một sự kiện.
Nội dung “đến nay” cần nguồn có thời điểm. Khi đọc tin xung đột, ghi ngày, tác giả, sự kiện được xác nhận và nhận định; không biến dự báo thành sự thật. Cạnh tranh ảnh hưởng không cho phép xâm phạm chủ quyền hay dùng vũ lực trái Hiến chương Liên hợp quốc. Bài học tập trung xu thế từ 1991 và nguyên tắc đọc nguồn, không giả đưa số liệu thời sự không kiểm chứng.
Ví dụ 1
Vì sao dùng một bản tin để kết luận trật tự thế giới đã ổn định hoàn toàn là không phù hợp?
Trật tự là sự phân bố và quan hệ quyền lực dài hạn, còn bản tin phản ánh một sự kiện trong thời điểm cụ thể. Cần phối hợp dữ liệu kinh tế, quân sự, thể chế và hoạt động ngoại giao của nhiều chủ thể, đồng thời theo dõi biến đổi qua thời gian. Sau 1991 xuất hiện nhiều trung tâm nhưng cạnh tranh và xung đột cho thấy cấu trúc còn biến động. Kết luận phải phân biệt điều được xác nhận với nhận định, không lấy một cuộc họp hay tuyên bố làm chứng cứ duy nhất về toàn hệ thống.
1991: Trật tự hai cực kết thúc cùng Liên Xô tan rã; Thập niên 1990: Nga chuyển đổi và gặp khó khăn; Đầu thế kỉ XXI: Nhiều trung tâm tăng ảnh hưởng trong cạnh tranh, hợp tác.
Đã đúng 0/4 câu
Đọc ngữ liệu
Hồ sơ học tập nguyên gốc — Trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay. Liên bang Nga và nước Mỹ từ năm 1991 đến nay
Liên Xô tan rã năm 1991 chấm dứt trật tự hai cực. Mỹ có ưu thế lớn, muốn duy trì vị thế dẫn đầu, trong khi nhiều trung tâm như Liên minh châu Âu, Trung Quốc, Nga và Nhật Bản có vai trò đáng kể. Xu hướng đa cực hình thành trong cạnh tranh và hợp tác, chưa phải một cơ cấu hoàn toàn ổn định. Hoà bình, hợp tác phát triển là xu hướng nhưng xung đột, khủng bố và các thách thức phi truyền thống vẫn hiện diện.
Liên bang Nga kế thừa vị trí quốc tế chủ yếu của Liên Xô, trải qua chuyển đổi kinh tế - chính trị khó khăn trong thập niên 1990; từ đầu thế kỉ XXI tìm cách phục hồi và tăng ảnh hưởng. Mỹ giữ sức mạnh kinh tế, quân sự, khoa học, đồng thời đối mặt cạnh tranh và bất ổn. Đối ngoại hai nước thay đổi theo từng giai đoạn, vừa có hợp tác vừa có đối đầu; không khái quát mọi quan hệ bằng một sự kiện.
Nội dung “đến nay” cần nguồn có thời điểm. Khi đọc tin xung đột, ghi ngày, tác giả, sự kiện được xác nhận và nhận định; không biến dự báo thành sự thật. Cạnh tranh ảnh hưởng không cho phép xâm phạm chủ quyền hay dùng vũ lực trái Hiến chương Liên hợp quốc. Bài học tập trung xu thế từ 1991 và nguyên tắc đọc nguồn, không giả đưa số liệu thời sự không kiểm chứng.
Nhận xét nào đúng về sau 1991?
Ghép mốc/khái niệm với nội dung đúng trong hồ sơ.
Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.
Dựa trên hồ sơ, đánh giá từng nhận định độc lập về sự kiện và cách suy luận.
Chọn đúng hai yêu cầu khi dùng tin để nhận xét trật tự quốc tế.
Chọn tất cả đáp án đúng
Vì sao dùng một bản tin để kết luận trật tự thế giới đã ổn định hoàn toàn là không phù hợp?
0 từ
Từ hồ sơ, trình bày và giải thích nội dung “Nga và Mỹ” bằng một đoạn 100–180 chữ, nêu một giới hạn khi sử dụng thông tin.
0 từ
Lập bảng ba hàng theo các mục 1991, Thập niên 1990, Đầu thế kỉ XXI; mỗi hàng ghi nội dung đúng và ý nghĩa trong bài.
0 từ
Viết một kết luận có điều kiện cho vấn đề “Vì sao dùng một bản tin để kết luận trật tự thế giới đã ổn định hoàn toàn là không phù hợp?”, sau đó đề xuất nguồn hoặc cách kiểm tra tiếp. Không nhận đã khảo sát nếu chưa thực hiện.
0 từ
