Lịch sử và Địa lí lớp 9 · Phần 5: Lịch sử – Chương 5. Thế giới từ năm 1991 đến nay

Hồ sơ học tập nguyên gốc — Trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay. Liên bang Nga và nước Mỹ từ năm 1991 đến nay

Thế giới sau hai cực

Liên Xô tan rã năm 1991 chấm dứt trật tự hai cực. Mỹ có ưu thế lớn, muốn duy trì vị thế dẫn đầu, trong khi nhiều trung tâm như Liên minh châu Âu, Trung Quốc, Nga và Nhật Bản có vai trò đáng kể. Xu hướng đa cực hình thành trong cạnh tranh và hợp tác, chưa phải một cơ cấu hoàn toàn ổn định. Hoà bình, hợp tác phát triển là xu hướng nhưng xung đột, khủng bố và các thách thức phi truyền thống vẫn hiện diện.

Nga và Mỹ

Liên bang Nga kế thừa vị trí quốc tế chủ yếu của Liên Xô, trải qua chuyển đổi kinh tế - chính trị khó khăn trong thập niên 1990; từ đầu thế kỉ XXI tìm cách phục hồi và tăng ảnh hưởng. Mỹ giữ sức mạnh kinh tế, quân sự, khoa học, đồng thời đối mặt cạnh tranh và bất ổn. Đối ngoại hai nước thay đổi theo từng giai đoạn, vừa có hợp tác vừa có đối đầu; không khái quát mọi quan hệ bằng một sự kiện.

Đọc vấn đề đương đại có mốc

Nội dung “đến nay” cần nguồn có thời điểm. Khi đọc tin xung đột, ghi ngày, tác giả, sự kiện được xác nhận và nhận định; không biến dự báo thành sự thật. Cạnh tranh ảnh hưởng không cho phép xâm phạm chủ quyền hay dùng vũ lực trái Hiến chương Liên hợp quốc. Bài học tập trung xu thế từ 1991 và nguyên tắc đọc nguồn, không giả đưa số liệu thời sự không kiểm chứng.