Lịch sử và Địa lí 8
Lịch sử và Địa líLớp 8Phần 12. Chủ đề chung Lịch sử và Địa lí

Giải thích thuật ngữ phần Địa lí

Mục tiêu bài học

  • Tra cứu đúng các mục in và giải thích theo ngữ cảnh.
  • Vận dụng thuật ngữ, tên đối chiếu để phân tích trường hợp có căn cứ, không tuyệt đối hoá.

Bài giảng

Toàn bộ mục tra và lời giải thích nguyên gốc

Mục traGiải thích và giới hạn
Bán bình nguyênĐịa hình thấp, thoải, tương đối bằng do khu vực đồi núi bị bào mòn lâu dài; có thể còn những đồi sót.
Băng cháyVật chất chứa khí, chủ yếu mê-tan, bị giữ trong cấu trúc tinh thể của nước ở điều kiện phù hợp, gặp trong trầm tích biển sâu; không phải băng nước thông thường.
Bậc thềm sôngDải địa hình dạng bậc ở thung lũng sông, gắn quá trình dòng chảy bồi tụ và xâm thực qua các giai đoạn, không phải cầu thang do người xây.
Đa dạng sinh họcSự phong phú, khác biệt ở ba cấp: nguồn gen, loài và hệ sinh thái; đếm loài thôi chưa mô tả toàn bộ.
Hệ sinh tháiSinh vật cùng môi trường sống và các quan hệ tương tác giữa chúng; không chỉ là danh sách động, thực vật.
Nước trồiNước từ tầng sâu chuyển lên bề mặt do điều kiện động lực biển; có thể đưa chất dinh dưỡng lên, ảnh hưởng nguồn lợi, không đồng nghĩa mọi nơi luôn nhiều cá.
Thềm phù sa cổDải đất hình thành từ đợt bồi tụ cũ của sông, thường cao hơn bãi bồi mới; không đồng nghĩa mọi đồng bằng đều mới được bồi.
VịnhPhần biển hoặc hồ lớn ăn sâu vào đất liền, còn trao đổi nước với bên ngoài; khác một hồ bị đất bao kín hoàn toàn.
VũngChỗ biển ăn sâu, tương đối nhỏ và được che chắn bởi địa hình hoặc đảo, thường kín sóng hơn; vẫn phải khảo sát trước khi coi là nơi neo tàu an toàn.

Hồ sơ vận dụng và giới hạn kết luận

Dữ kiện thực hành nguyên gốc: nhóm A ghi nhận trong một loài cây có nhiều dạng di truyền; nhóm B đếm các loài chim; nhóm C khảo sát rừng, đầm lầy, bãi cỏ cùng quan hệ với môi trường. Chúng phản ánh ba cấp đa dạng sinh học khác nhau. Nước trồi có thể đưa chất dinh dưỡng từ sâu lên, hỗ trợ sinh vật phù du rồi chuỗi thức ăn; nguồn lợi còn phụ thuộc mùa, môi trường, khai thác. Không coi đây là dự báo cá để tự ra biển. Điểm D giả định là dải bề mặt cao, có lớp phù sa cũ cạnh thung lũng sông; điểm E thấp gần lòng sông, có vật liệu bồi mới. Mô tả chưa thay khảo sát địa chất, không hướng dẫn đi vào bờ sông nguy hiểm.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Đếm loài có mô tả đủ đa dạng sinh học không?

    Xem lời giải

    Không. Đếm loài cung cấp một cấp, còn khác biệt di truyền và hệ sinh thái. Nhóm A,B,C bổ sung nhau; không cộng ba loại số đo thành tổng số loài.

Ghi nhớ

Khái niệm tự nhiên phải gắn quá trình, quan hệ, phạm vi và điều kiện an toàn.

Bài tập

Đã đúng 0/4 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Mục traGiải thích và giới hạn
    Bán bình nguyênĐịa hình thấp, thoải, tương đối bằng do khu vực đồi núi bị bào mòn lâu dài; có thể còn những đồi sót.
    Băng cháyVật chất chứa khí, chủ yếu mê-tan, bị giữ trong cấu trúc tinh thể của nước ở điều kiện phù hợp, gặp trong trầm tích biển sâu; không phải băng nước thông thường.
    Bậc thềm sôngDải địa hình dạng bậc ở thung lũng sông, gắn quá trình dòng chảy bồi tụ và xâm thực qua các giai đoạn, không phải cầu thang do người xây.
    Đa dạng sinh họcSự phong phú, khác biệt ở ba cấp: nguồn gen, loài và hệ sinh thái; đếm loài thôi chưa mô tả toàn bộ.
    Hệ sinh tháiSinh vật cùng môi trường sống và các quan hệ tương tác giữa chúng; không chỉ là danh sách động, thực vật.
    Nước trồiNước từ tầng sâu chuyển lên bề mặt do điều kiện động lực biển; có thể đưa chất dinh dưỡng lên, ảnh hưởng nguồn lợi, không đồng nghĩa mọi nơi luôn nhiều cá.
    Thềm phù sa cổDải đất hình thành từ đợt bồi tụ cũ của sông, thường cao hơn bãi bồi mới; không đồng nghĩa mọi đồng bằng đều mới được bồi.
    VịnhPhần biển hoặc hồ lớn ăn sâu vào đất liền, còn trao đổi nước với bên ngoài; khác một hồ bị đất bao kín hoàn toàn.
    VũngChỗ biển ăn sâu, tương đối nhỏ và được che chắn bởi địa hình hoặc đảo, thường kín sóng hơn; vẫn phải khảo sát trước khi coi là nơi neo tàu an toàn.

    Dữ kiện thực hành nguyên gốc: nhóm A ghi nhận trong một loài cây có nhiều dạng di truyền; nhóm B đếm các loài chim; nhóm C khảo sát rừng, đầm lầy, bãi cỏ cùng quan hệ với môi trường. Chúng phản ánh ba cấp đa dạng sinh học khác nhau. Nước trồi có thể đưa chất dinh dưỡng từ sâu lên, hỗ trợ sinh vật phù du rồi chuỗi thức ăn; nguồn lợi còn phụ thuộc mùa, môi trường, khai thác. Không coi đây là dự báo cá để tự ra biển. Điểm D giả định là dải bề mặt cao, có lớp phù sa cũ cạnh thung lũng sông; điểm E thấp gần lòng sông, có vật liệu bồi mới. Mô tả chưa thay khảo sát địa chất, không hướng dẫn đi vào bờ sông nguy hiểm.

  2. Câu 1Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Nhận xét nào đúng về ba nhóm A,B,C trong hồ sơ?

  3. Câu 2Mức 2Ghép nối

    Ghép đúng đối tượng với đặc điểm nổi bật.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Câu 3Mức 2Nhiều đáp án

    Chọn đúng hai kết luận có giới hạn.

    Chọn tất cả đáp án đúng

  5. Câu 4Mức 2Đúng / Sai nhiều ý

    Đánh giá từng cách hiểu.

    ÝĐúngSai
    a)Bậc thềm sông không nhất thiết là công trình do người xây
    b)Vịnh hoàn toàn không trao đổi nước với phần biển ngoài
    c)Danh sách cây, thú đã mô tả đủ mọi quan hệ trong hệ sinh thái
    d)Thềm phù sa cổ gắn một đợt bồi tụ cũ, có thể khác bãi mới
  6. Câu 5Mức 3Tự luận

    Lập bảng ba dòng từ nhóm A,B,C: cấp đa dạng, dữ kiện và kết luận không được suy quá.

    0 từ / tối đa 350

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 6Mức 3Tự luận

    Bạn nói “vũng kín sóng nên mọi tàu có thể neo an toàn trong mọi thời tiết”. Sửa và nêu hai thông tin cần kiểm tra.

    0 từ / tối đa 350

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 7Mức 3Tự luận

    Viết một bản nhắc ngắn giải thích nước trồi có thể gắn nguồn lợi nhưng không bảo đảm đánh bắt vô hạn.

    0 từ / tối đa 350

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Hoàn thành phiếu quan sát từ D,E: mô tả, khái niệm gợi ý, giới hạn và cách kiểm chứng an toàn. Giải thích vì sao thềm phù sa cổ với bậc thềm sông không nhất thiết loại trừ nhau.

    0 từ / tối đa 350

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay