Công cụ đá được cải tiến từ ghè đẽo tới mài, khoan; sử dụng lửa giúp nấu chín, sưởi ấm và xua thú. Lao động làm phát triển bàn tay, tư duy và ngôn ngữ. Tranh vẽ, đồ trang sức, tục chôn người chết cho thấy đời sống tinh thần, nhưng phải thận trọng khi giải nghĩa từng hiện vật. Khi ghè rồi mài công cụ, con người luyện thao tác bàn tay và tích luỹ kinh nghiệm về vật liệu. Cùng săn bắt hay làm nơi ở cần phân công, trao đổi và truyền kĩ năng; qua đó tư duy, ngôn ngữ và quan hệ cộng đồng phát triển. Lao động không chỉ tạo thức ăn mà góp phần hình thành con người và xã hội; đó là quá trình lâu dài, không phải một công cụ làm biến đổi cơ thể ngay lập tức.