Tiếng Việt 4
Tiếng ViệtLớp 4Phần 12. Ôn tập và đánh giá cuối năm học

Bài 3. Tiết 5 (trang 138)

Mục tiêu bài học

  • Ôn đủ phần in sách: Trao đổi loài cây; viết tả cây địa phương; góp ý, sửa bài
  • Đọc, nói, viết có căn cứ; tự sửa sau góp ý.

Bài giảng

Mạch ôn tập và ngữ liệu

Góc sân trường em có một cây bàng già. Thân cây sần sùi, hai bạn dang tay mới gần ôm hết. Các cành tỏa ngang, đỡ từng tầng lá rộng. Hè đến, lá xanh thẫm che mát chỗ chúng em ngồi đọc sách. Cuối năm, vài chiếc lá chuyển đỏ, lặng lẽ rơi trên lối đi. Em thích tiếng lá bàng xào xạc khi gió ghé qua sân. Em nhặt rác quanh gốc để cây luôn có một khoảng đất sạch.

Phạm vi: Trao đổi loài cây; viết tả cây địa phương; góp ý, sửa bài. Góp ý về thứ tự bao quát–bộ phận–thay đổi–gắn bó. Cây không nhất thiết có đủ hoa, quả ngay lúc tả: đừng bịa điều không quan sát. Có thể ghi “qua ảnh chụp tháng trước” nếu dùng nguồn khác.

Luyện từ và câu: hệ thống rồi vận dụng

Tính từ chỉ đặc điểm về màu sắc, hình dáng, kích thước, tính chất. Ví dụ: xanh, tròn, cao, chăm chỉ. Trong “Bông hoa trắng tỏa hương dịu”, trắng và dịu nêu đặc điểm. Có thể kết hợp với rất, hơi, quá hoặc dùng những từ như đỏ thắm, trắng tinh để làm rõ mức độ. Tuy nhiên, tránh lạm dụng rất với từ vốn đã chỉ mức cao như trắng tinh; chọn từ sát đối tượng.

Trạng ngữ chỉ phương tiện trả lời Bằng gì? Với cái gì? Ví dụ “Bằng xe đạp, em đến trường” nêu phương tiện di chuyển. “Với chiếc bút chì, An phác hình cây” nêu dụng cụ. Một số cụm còn nói cách thức, như Bằng giọng nhẹ nhàng, cô đọc truyện. Không nhầm Bằng là tên riêng của một người trong ngữ cảnh khác.

Nói, viết và góp ý

Tả cây cối có thể theo bộ phận: rễ, thân, cành, lá, hoa, quả; hoặc theo thời gian: cây đổi theo mùa. Chọn một trình tự làm chính, thêm chi tiết về mùi, âm thanh, ánh sáng nếu đã quan sát. Mở bài giới thiệu cây; thân bài tả bao quát rồi nét riêng; kết bài nêu ích lợi, tình cảm, cách chăm. Không bẻ cành, hái hoa để quan sát.

Mẫu mới: Đầu ngõ nhà em có một cây bàng. Thân cây xù xì, tán lá xòe rộng trên khoảng sân nhỏ. Mùa lá xanh, những phiến lá dày che nắng cho người đi bộ. Sang mùa đổi lá, vài chiếc lá đỏ rụng xuống gốc. Em thường nhặt lá cùng bác để lối đi sạch, không ngắt cành. Cây bàng gắn với những lần em chờ bà trước cổng và làm góc phố bớt nóng.

Đổi bài, nêu một điểm rõ và một chỗ cần bổ sung; sửa bằng màu khác để nhận ra điều thay đổi.

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Nói về loài cây yêu thích rồi viết bài tả một cây phổ biến ở địa phương, chỉ rõ điểm quan sát.

    Xem lời giải

    Đầu ngõ nhà em có một cây bàng. Thân cây xù xì, tán lá xòe rộng trên khoảng sân nhỏ. Mùa lá xanh, những phiến lá dày che nắng cho người đi bộ. Sang mùa đổi lá, vài chiếc lá đỏ rụng xuống gốc. Em thường nhặt lá cùng bác để lối đi sạch, không ngắt cành. Cây bàng gắn với những lần em chờ bà trước cổng và làm góc phố bớt nóng.

Ghi nhớ

Trao đổi loài cây; viết tả cây địa phương; góp ý, sửa bài Nhận xét cần chi tiết; bản tóm tắt không thay nguyên văn thơ.

Dễ nhầm

  • Nhớ nhan đề chưa đủ để hiểu bài; cần nói được chi tiết và ý nghĩa.

Bài tập

Đã đúng 0/8 câu

  1. Đọc ngữ liệu

    Góc sân trường em có một cây bàng già. Thân cây sần sùi, hai bạn dang tay mới gần ôm hết. Các cành tỏa ngang, đỡ từng tầng lá rộng. Hè đến, lá xanh thẫm che mát chỗ chúng em ngồi đọc sách. Cuối năm, vài chiếc lá chuyển đỏ, lặng lẽ rơi trên lối đi. Em thích tiếng lá bàng xào xạc khi gió ghé qua sân. Em nhặt rác quanh gốc để cây luôn có một khoảng đất sạch.

  2. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Bài tả cây nên dựa nguồn nào?

  3. Câu 2Mức 2Đúng / Sai

    Theo ngữ liệu: Chỉnh sửa chỉ là viết lại cho chữ nhỏ hơn, không cần xét nội dung.

  4. Câu 3Mức 2Sắp xếp thứ tự

    Xếp mạch nội dung phù hợp với ngữ liệu trên.

    Sắp xếp các mục theo thứ tự đúng (kéo thả hoặc dùng nút mũi tên).

    1. 1Quan sát và ghi chi tiết riêng.
    2. 2Góp ý và sửa chi tiết, câu, từ.
    3. 3Lập dàn ý rồi viết bài tả cây.
  5. Câu 4Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Từ phù hợp để tả tiếng sáo êm, dễ nghe là:

  6. Câu 5Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong “Bằng chiếc thuyền nhỏ, hai ông cháu qua sông”, phần đầu cho biết:

  7. Câu 6Mức 1Ghép nối

    Nối đúng theo ngữ liệu và kiến thức của tiết ôn này.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  8. Câu 7Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Đọc mẫu mới:

    Đầu ngõ nhà em có một cây bàng. Thân cây xù xì, tán lá xòe rộng trên khoảng sân nhỏ. Mùa lá xanh, những phiến lá dày che nắng cho người đi bộ. Sang mùa đổi lá, vài chiếc lá đỏ rụng xuống gốc. Em thường nhặt lá cùng bác để lối đi sạch, không ngắt cành. Cây bàng gắn với những lần em chờ bà trước cổng và làm góc phố bớt nóng.

    Chi tiết nào tả cây bàng theo sự thay đổi?

  9. Câu 8Mức 3Tự luận

    Nói về loài cây yêu thích rồi viết bài tả một cây phổ biến ở địa phương, chỉ rõ điểm quan sát.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  10. Câu 9Mức 2Tự luận

    Thực hành nói/đọc: chọn một ý trong ngữ liệu trên, trình bày 1 phút trước bạn rồi trả lời câu hỏi “Chi tiết nào giúp bạn nghĩ vậy?”. Nếu ôn đọc thuộc thơ, dùng bản sách hợp pháp, không học thuộc lời tóm tắt này như thơ.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  11. Câu 10Mức 2Tự luận

    Nghe đoạn luyện chính tả mới rồi viết lại. Bản đọc có lời nhắc dấu câu; em chỉ ghi dấu tương ứng, không viết tên dấu. Người lớn cho nghe toàn đoạn một lượt, đọc chậm từng cụm ở lượt viết, rồi đọc soát. Không mở lời giải trước khi viết.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  12. Câu 11Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Câu nào nói rõ phương tiện chăm cây?

  13. Câu 12Mức 3Tự luận

    Nêu một điều em hiểu từ ngữ liệu đầu bài, một chi tiết làm căn cứ và một câu hỏi muốn tìm hiểu thêm.

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay