Sinh học 12
Sinh họcLớp 12Phần 5. Chương V. Bằng chứng và các học thuyết tiến hoá

Bài 21. Học thuyết tiến hoá tổng hợp hiện đại

Mục tiêu bài học

  • Giải thích và vận dụng nội dung học thuyết tiến hoá tổng hợp hiện đại.
  • Phân tích bằng chứng, nêu điều kiện và kiểm tra kết luận.

Bài giảng

Bản chất và cơ chế

Tiến hóa nhỏ: thay đổi tần số allele và thành phần kiểu gene của quần thể qua thế hệ.

Phiêu bạt di truyền: biến đổi tần số allele do ngẫu nhiên, thường mạnh ở quần thể nhỏ.

Dòng gene: trao đổi allele giữa quần thể qua di chuyển và sinh sản.

Đột biến tạo allele mới; tái tổ hợp tạo tổ hợp; chọn lọc tác động qua kiểu hình, gắn thành công sinh sản; dòng gene và ngẫu nhiên cũng đổi tần số. Giao phối không ngẫu nhiên có thể đổi kiểu gene mà không tự đổi tần số allele. Cách li sinh sản góp phần giữ khác biệt và hình thành loài theo khái niệm sinh học trong phạm vi áp dụng.

Vận dụng và giới hạn kết luận

Cách li địa lí không tự đủ tạo loài; nếu khác biệt dẫn cách li sinh sản bền thì dòng có thể tách. Khái niệm loài sinh học có hạn chế với sinh vật vô tính/hóa thạch. Không dùng tần số một thế hệ để quy mọi thay đổi cho chọn lọc.

Khái niệm chính

Tiến hóa nhỏ
thay đổi tần số allele và thành phần kiểu gene của quần thể qua thế hệ
Phiêu bạt di truyền
biến đổi tần số allele do ngẫu nhiên, thường mạnh ở quần thể nhỏ
Dòng gene
trao đổi allele giữa quần thể qua di chuyển và sinh sản

Ví dụ

  1. Ví dụ 1

    Một nhóm nhỏ sống sót ngẫu nhiên sau bão, có allele a ít hơn trước. Đây gợi yếu tố nào?

    Xem lời giải

    Nút cổ chai và phiêu bạt nếu sống sót không liên quan kiểu gene. Cần dữ liệu để loại chọn lọc; không gọi bão tự tạo allele theo nhu cầu.

Ghi nhớ

Tiến hóa nhỏ: thay đổi tần số allele và thành phần kiểu gene của quần thể qua thế hệ.

Phiêu bạt di truyền: biến đổi tần số allele do ngẫu nhiên, thường mạnh ở quần thể nhỏ.

Dòng gene: trao đổi allele giữa quần thể qua di chuyển và sinh sản.

Đột biến tạo allele mới; tái tổ hợp tạo tổ hợp; chọn lọc tác động qua kiểu hình, gắn thành công sinh sản; dòng gene và ngẫu nhiên cũng đổi tần số.

Dễ nhầm

  • Mọi tần số allele tăng đều chứng minh allele đó có lợi.

Bài tập

Đã đúng 0/6 câu

  1. Câu 1Mức 1Trắc nghiệm 1 đáp án

    Tiến hóa nhỏ được hiểu đúng như thế nào?

  2. Câu 2Mức 2Trắc nghiệm 1 đáp án

    Phiêu bạt di truyền được hiểu đúng như thế nào?

  3. Câu 3Mức 2Ghép nối

    Ghép thuật ngữ với nội dung phù hợp.

    Chạm một ý bên trái rồi chạm ý tương ứng bên phải để ghép cặp.

  4. Câu 4Mức 2Đúng / Sai

    Mọi tần số allele tăng đều chứng minh allele đó có lợi.

  5. Câu 5Mức 3Trắc nghiệm 1 đáp án

    Trong quần thể nhỏ, allele trung tính bị mất sau nhiều thế hệ không di nhập. Cơ chế phù hợp?

  6. Câu 6Mức 3Tự luận

    Một nhóm nhỏ sống sót ngẫu nhiên sau bão, có allele a ít hơn trước. Đây gợi yếu tố nào?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  7. Câu 7Mức 4Tự luận

    Hai quần thể cách núi nhưng vẫn lai sinh con hữu thụ khi gặp. Có đủ tuyên bố hai loài theo khái niệm sinh học không?

    0 từ

    0/10 ảnh

    Có thể chụp nhiều trang. Ảnh được lưu cùng bài làm và giáo viên sẽ chấm trên ảnh.

    Vẽ bài làm

    Ảnh bài làm

    Cuộn chuột hoặc chụm hai ngón để phóng to · kéo để di chuyển · phím R để xoay

  8. Câu 8Mức 3Trả lời ngắn

    Mô hình quần thể có 100 bản allele a/200 bản locus. Sau dòng gene có 150/250. Tần số a mới tính%?