Hoạt động 1: Mở đầu · 6 phút
Chia hết hay không?
a) Mục tiêu
Huy động kiến thức cũ về phép chia hết và khơi gợi nhu cầu tìm cách nhận biết nhanh một số có chia hết cho 2, 5, 3, 9 hay không.
b) Nội dung
GV đưa dãy số 24; 35; 150; 417; 2 025 lên bảng và nêu câu hỏi:
- Số nào chia hết cho 2? Số nào chia hết cho 5?
- Em làm bằng cách nào, có cần thực hiện phép chia không?
- Với số 417, em thử chia cho 3 và cho 9 rồi nêu nhận xét.
c) Sản phẩm
HS nêu được: chia hết cho 2 là 24 và 150; chia hết cho 5 là 35, 150, 2 025. Số 417 chia hết cho 3 (vì 417 = 3 · 139) nhưng không chia hết cho 9 (vì 417 = 9 · 46 + 3). HS nhận ra có thể nhận biết nhanh qua chữ số tận cùng hoặc tổng các chữ số, từ đó vào bài mới.
d) Tổ chức thực hiện
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh
Giáo viên
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
GV chiếu dãy số, yêu cầu HS dùng bảng con ghi kết quả nhanh: 'Số nào chia hết cho 2? cho 5?' và hỏi: 'Có cần đặt phép chia không?'
Học sinh
HS suy nghĩ cá nhân, ghi đáp án vào bảng con trong 1 phút.
Giáo viên
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
GV quan sát bảng con, gợi ý: 'Hãy nhìn chữ số cuối của mỗi số.' Sau đó hỏi thêm về số 417 với 3 và 9.
Học sinh
HS có thể trả lời: '24 và 150 chia hết cho 2, vì chữ số tận cùng là chẵn'; '35, 150, 2 025 chia hết cho 5 vì tận cùng là 0 hoặc 5'; '417 chia hết cho 3 nhưng không chia hết cho 9'.
Giáo viên
Bước 3: Báo cáo, thảo luận
GV mời 2 HS trình bày đáp án trên bảng con, các HS khác nhận xét.
Học sinh
HS giơ bảng con, một vài HS giải thích cách nhận biết và nêu thắc mắc về số 417 chia hết cho 3 mà không chia hết cho 9.
Giáo viên
Bước 4: Kết luận, nhận định
GV nhận xét và nêu: 'Hôm nay ta tìm hiểu cách nhận biết nhanh một số có chia hết cho 2, 5, 3, 9 mà không cần chia.' GV ghi tiêu đề bài 9 lên bảng.
Học sinh
HS ghi vở tên bài 'Dấu hiệu chia hết' và câu hỏi định hướng.