Giáo án Thách thức đầu tiên: Mỗi ngày một cuốn sách

Huy động trải nghiệm đọc sách của HS và xác định vấn đề: đọc đều đặn quan trọng hơn đọc dồn một lần.

HS trả lời hai câu hỏi GV đưa ra:

• Hôm qua hoặc tuần trước, em đã đọc sách được bao nhiêu trang, đọc vào lúc nào?
• Nếu phải đọc xong một cuốn sách dài trong một ngày, em sẽ gặp khó khăn gì?

Một số câu trả lời của HS, ví dụ: “Em đọc khoảng 10 trang trước khi đi ngủ, nhưng hai ngày không đọc.” / “Nếu đọc dồn một ngày, em sẽ đọc lướt và không nhớ nội dung.” Từ đó HS nêu được vấn đề của bài: thách thức khuyến khích thói quen đọc đều, không buộc đọc lướt một sách dài mỗi ngày.

HS hệ thống lại nhiệm vụ, cách thực hiện và tiêu chí của thách thức, phân biệt thông tin có trong ngữ liệu với suy luận riêng.

HS làm việc theo nhóm 4 người, đọc phần “Nhiệm vụ và cách thực hiện”, “Mẫu gốc để đối chiếu” và “Tiêu chí và giới hạn” trong sách. Nhóm trả lời các câu hỏi GV đặt ra:

• Thách thức yêu cầu chọn sách như thế nào và đọc theo nhịp nào?
• Sau mỗi buổi đọc, bạn cần ghi những gì?
• Khi chưa đọc xong, nhóm xử lí thế nào?
• Ý nào trong ngữ liệu là thông tin có sẵn, ý nào là suy luận của em?
  Nhóm vẽ sơ đồ tư duy bốn nhánh: Chọn sách, Đọc, Ghi, Chia sẻ.

Sơ đồ tư duy bốn nhánh có nội dung đúng với ngữ liệu:

• Chọn sách: hợp pháp (thư viện, nguồn được phép); phù hợp hứng thú; xem mục lục và đọc vài trang, hỏi GV về mức độ phù hợp.
• Đọc: hằng ngày theo sức và độ dài; sách dài chia nhiều buổi; mỗi người ghi tên, tác giả, ấn bản mình có, phần định đọc mỗi buổi; không mượn số trang của ấn bản khác.
• Ghi: mốc đã đọc, một chi tiết, một câu hỏi.
• Chia sẻ: cuối tuần báo cáo tiến độ thật; nếu chưa xong thì điều chỉnh lịch, không tuyên bố đã đọc cả cuốn.
  Kèm một dòng ghi nhận: “Thông tin có trong ngữ liệu” và “Suy luận của em” được phân biệt rõ ở từng nhánh.

Củng cố nhận biết các việc cần làm trước khi mượn sách, sau buổi đọc và khi chưa hoàn thành lịch đọc.

HS làm câu 2, 3, 5, 6 trong Phiếu học tập số 1 (Phần A). Với mỗi câu, HS chọn đáp án đúng và giải thích ngắn bằng một cụm từ lấy từ ngữ liệu. Sau khi làm xong, GV có thể mở trang bài học NeoEdu để HS kiểm tra thêm bằng bài tập tương tác.

Đề và đáp án:

• Câu 2. Nhóm lấy sách từ đâu? A. Thư viện; B. Nguồn sao chép lậu; C. Một bìa không nội dung. Đáp án: A (ngữ liệu nêu “Thư viện”).
• Câu 3. Làm gì trước khi mượn? A. Bỏ tên sách; B. Xem mục lục và đọc thử; C. Chỉ nhìn giá. Đáp án: B.
• Câu 5. Sau đọc cần ghi gì? A. Chỉ màu áo; B. Chỉ danh sách bạn; C. Mốc đọc, chi tiết, câu hỏi. Đáp án: C.
• Câu 6. Nếu chưa xong, nên làm gì? A. Điều chỉnh lịch trung thực; B. Nhận đã đọc hết; C. Chép tóm tắt để giả đọc. Đáp án: A.
  HS đúng 4/4 câu, giải thích được căn cứ từ ngữ liệu.

Vận dụng kiến thức để trình bày ý kiến có căn cứ và tự đánh giá sản phẩm bằng chi tiết cụ thể, đề xuất cách sửa.

HS làm Phần B của Phiếu học tập số 1:

• Câu 4. Số trang dựa trên đâu? Trả lời ngắn bằng lời của em, dựa vào ngữ liệu.
• Câu 7. Sách dài có thể đọc thế nào? Trả lời ngắn bằng lời của em, dựa vào ngữ liệu.
• Câu 9. Tự đánh giá sản phẩm của em: nêu một điểm đã đạt bằng chi tiết, một điểm cần sửa và cách sửa. Đối chiếu với sản phẩm thật (phiếu, bảng ghi chép hoặc kế hoạch đọc hiện có của em).

Đề và đáp án gợi ý:

• Câu 4. Số trang dựa trên đâu? Đáp án gợi ý: Dựa trên ấn bản mình có; không mượn số trang của ấn bản khác. Chấp nhận cách diễn đạt tương đương, đúng người, việc được hỏi (2 ý: ấn bản mình có, không dùng số trang của bản khác).
• Câu 7. Sách dài có thể đọc thế nào? Đáp án gợi ý: Chia nhiều buổi, giữ thời gian để hiểu và nghĩ.
• Câu 9. Tự đánh giá: Ví dụ đạt yêu cầu: “Phiếu đã có tên truyện và nguồn, nhưng nhận xét còn chung. Em sẽ thêm hành động của nhân vật và giải thích nó liên quan ý kiến thế nào.” Cần có căn cứ cụ thể và cách sửa khả thi.

Vận dụng cách thực hiện thách thức để lập kế hoạch đọc một tuần thực tế, có nguồn, ấn bản, phần đọc, ghi chú và thời điểm chia sẻ.

HS hoàn thành Phiếu học tập số 2: lập kế hoạch đọc một tuần cho một cuốn sách có thật mà em đang có hoặc mượn từ thư viện. Nội dung phải gồm nguồn sách, tên và ấn bản, phần định đọc từng buổi, ghi chú cần làm sau mỗi buổi và thời điểm chia sẻ tiến độ cuối tuần. Nếu chưa kịp hoàn thành, HS ghi phần còn lại vào mục về nhà.

Mẫu kế hoạch đúng yêu cầu:

• Nguồn: thư viện trường (hoặc nguồn hợp pháp khác em có).
• Tên sách, tác giả, ấn bản mình có (ghi đúng, không bịa tên sách hoặc số trang).
• Thứ Hai đến Thứ Sáu: đọc phần đã chia theo lịch học, ví dụ mỗi buổi một chương hoặc một phần ngắn, ghi rõ phạm vi đọc.
• Sau mỗi buổi: ghi mốc đã đọc, một chi tiết, một câu hỏi.
• Cuối tuần (Thứ Bảy): chia sẻ tiến độ thật; nếu chưa xong, ghi cách điều chỉnh lịch.
  Sản phẩm đạt khi đúng nhiệm vụ, có chi tiết và căn cứ, có lời nói riêng rõ ràng, nguồn đọc minh bạch và không tự nhận đã đọc phần chưa đọc.