Giáo án Yêu thương con người

Kích hoạt kiến thức nền và xác định vấn đề bài học: nhận ra vì sao cần quan tâm đúng cách đến nhu cầu của người khác.

GV trình chiếu tình huống: Huy nghỉ học ba ngày vì ốm. Lan xin phép gửi ghi chép bài học. Câu hỏi: (1) Nếu là bạn cùng lớp, em sẽ làm gì để Huy đỡ lo về việc học? (2) Em có cần hỏi Huy trước khi gửi không? Vì sao?

HS nêu được ít nhất hai ý: (a) Gửi ghi chép giúp Huy theo dõi bài học; (b) Cần hỏi trước vì Huy có thể đang cần nghỉ ngơi hoặc có nhu cầu khác nhau. Kết luận ban đầu: quan tâm đúng cách là hiểu và đáp ứng nhu cầu của người được giúp.

Nêu được khái niệm yêu thương, phân biệt giúp đúng nhu cầu với thương hại, khoe công hoặc làm thay tất cả; nêu được điều kiện của sự chia sẻ.

HS làm việc nhóm 4 với Phiếu học tập số 1. Nhóm đọc phần khái niệm trong sách, rồi hoàn thành bảng so sánh bốn cách giúp (giúp đúng nhu cầu, thương hại, khoe công, làm thay tất cả) theo ba tiêu chí: biểu hiện, tác động đến người nhận, có phù hợp không.

Kết quả phiếu số 1: Giúp đúng nhu cầu: hỏi trước, làm đúng việc người nhận cần, tôn trọng lựa chọn của họ, phù hợp. Thương hại: nhìn người được giúp với thái độ kém cỏi, dễ làm họ tự ti, không phù hợp. Khoe công: giúp để được khen hoặc đăng tải lên mạng, làm người nhận khó chịu, không phù hợp. Làm thay tất cả: người nhận không tự làm và không học được, bị lệ thuộc, không phù hợp. Kiến thức HS rút ra: Yêu thương là quan tâm đến nhu cầu, cảm xúc và phẩm giá của người khác; sự chia sẻ cần tự nguyện và không tạo nguy hiểm cho người giúp hoặc người nhận.

Vận dụng được năm cách thực hiện yêu thương để phân tích cách hành động trong tình huống Huy, từ đó chọn hành động có căn cứ và tôn trọng người khác.

HS làm việc theo cặp đôi với Phiếu học tập số 2. Mỗi cặp đọc phần cách thực hiện trong sách, sau đó trả lời hai câu hỏi: (1) Năm cách thực hiện là gì? (2) Áp dụng từng cách vào tình huống Huy: Lan gửi ghi chép như thế nào để đúng cách? Bạn định đăng ảnh Huy cần làm gì trước?

Kết quả phiếu số 2: (1) Năm cách: quan sát nhưng không vội gán hoàn cảnh; hỏi kín người cần giúp; thống nhất việc vừa sức; nhờ người lớn với việc vượt khả năng; kiểm tra người nhận có thật sự được lợi. (2) Lan nên hỏi kín Huy về nhu cầu rồi gửi riêng phần ghi chép; Lan không đẩy việc giúp thành áp lực. Bạn định đăng ảnh cần hỏi gia đình và Huy trước; chưa hỏi thì không đăng, vì hành động đó chưa tôn trọng riêng tư của Huy. Kiến thức HS rút ra: Giúp đỡ cần phù hợp nhu cầu của người nhận.

Vận dụng kiến thức để ghép biểu hiện với nội dung, chọn hành động tôn trọng người khác và đánh giá nhận định đúng sai.

HS làm bài tập tương tác trên học liệu NeoEdu, gồm các bài sau: (1) Ghép biểu hiện với nội dung phù hợp. (2) Chọn hành động tôn trọng Huy nhất trong tình huống. (3) Đánh giá hai nhận định a) Giúp đỡ cần phù hợp nhu cầu của người nhận và b) Có mục đích tốt thì được tự do công khai bệnh án. (4) Nhận định nào đúng với nội dung bài, kể cả ngoài tình huống. HS làm cá nhân trước, sau đó đối chiếu với bạn cùng bàn.

Đáp án: (1) Hỏi trước khi giúp: Tôn trọng lựa chọn; Gửi ghi chép riêng: Hỗ trợ học tập; Ép cảm ơn công khai: Làm tổn thương phẩm giá. (2) Đáp án A: Hỏi Huy muốn nhận phần ghi chép nào rồi gửi riêng. Lí do: vừa hỗ trợ học tập vừa tôn trọng riêng tư; làm kiểm tra thay vi phạm trung thực. (3) a) Đúng; b) Sai, vì có mục đích tốt vẫn phải tôn trọng riêng tư và hỏi ý kiến người liên quan. (4) Đáp án B: Giúp đỡ cần phù hợp nhu cầu của người nhận.

Vận dụng kiến thức để viết tin nhắn đề nghị giúp Huy đúng nhu cầu, không gây áp lực và tôn trọng người nhận.

HS viết cá nhân một tin nhắn gửi Huy để đề nghị giúp học tập mà không gây áp lực, dựa trên dữ kiện: Huy nghỉ học ba ngày vì ốm, Lan xin phép gửi ghi chép bài học. Tin nhắn cần đề nghị giúp, để Huy tự quyết định và không yêu cầu trả lời ngay. Sau đó GV mời vài HS đọc tin nhắn, cả lớp nhận xét về mức độ không gây áp lực và tôn trọng.

Sản phẩm mẫu: Huy ơi, mình có ghi phần bài học ba ngày qua. Khi nào khỏe, bạn cho mình biết phần nào cần, mình gửi riêng. Bạn không cần trả lời ngay; nếu cần cô giải thích thêm mình sẽ hỏi cô cùng bạn. Tiêu chí đánh giá: nội dung đề nghị giúp rõ ràng (0,4); bám dữ kiện, không thêm thông tin chưa có (0,3); có giải pháp cụ thể như gửi riêng, hỏi nhu cầu (0,2); diễn đạt rõ, tôn trọng Huy và người liên quan (0,1).