Giáo án Bài 24. Tinh thần học tập của nhà Phi-lít

Huy động kinh nghiệm sống của HS về việc học và chia sẻ kiến thức, tạo tâm thế vào bài.

GV đặt câu hỏi gợi mở; HS trả lời nhanh theo cặp đôi về một lần mình kể lại điều mới học cho người thân.

Vài HS chia sẻ được một trải nghiệm ngắn; cả lớp nêu được lợi ích của việc chia sẻ kiến thức với người khác.

HS đọc hiểu nội dung, nhận ra chi tiết tiêu biểu và giải thích được thông điệp của văn bản.

Kĩ thuật khăn trải bàn: mỗi nhóm 4 HS. GV đọc mẫu, HS đọc thầm đoạn tóm tắt, hoàn thành Phiếu học tập số 1 theo từng câu hỏi. Lưu ý đọc rõ tên riêng, dừng đúng chỗ kết thúc một ý.

Phiếu học tập số 1 hoàn thành; HS nêu được người cha là người khởi xướng thói quen chia sẻ và giải thích được thông điệp bằng một chi tiết cụ thể.

HS giải thích được nghĩa của từ nghiền ngẫm và phân biệt với các từ cùng nhóm trong chủ điểm.

Làm việc cả lớp kết hợp cặp đôi: đối chiếu nghĩa của ba từ nghiền ngẫm, kiến thiết, uyên bác với nghĩa đã cho trong phần Từ vựng.

HS nêu đúng nghĩa của nghiền ngẫm (suy nghĩ kĩ và lâu để hiểu sâu), kiến thiết (xây dựng và phát triển), uyên bác (có kiến thức sâu rộng).

HS nắm được ba nhóm tiêu chí đánh giá đoạn văn thể hiện cảm xúc và nhận ra điểm cần chỉnh sửa trong đoạn mẫu.

Kĩ thuật mảnh ghép: GV chia lớp thành nhóm chuyên gia, mỗi nhóm nghiên cứu một nhóm tiêu chí (đủ ý và đúng mục đích; mạch sắp xếp; dùng từ, câu và chính tả) qua đoạn mẫu trên bảng phụ, sau đó về nhóm gốc chia sẻ.

HS nêu được điểm tốt và đề nghị sửa cho đoạn mẫu theo từng nhóm tiêu chí; hoàn thành Phiếu học tập số 2.

HS nhận biết cấu trúc ba ý của bài nói và cách nghe, ghi từ khóa khi bạn trình bày.

Nghe bài nói mẫu do GV đọc, HS ghi hai từ khóa và một câu hỏi làm rõ. Thảo luận cách nói 1–2 phút: nhìn người nghe, không đọc cả bản viết.

HS nêu được ba ý của bài nói; ghi được hai từ khóa, nhắc lại được một ý và đặt được một câu hỏi làm rõ.

HS củng cố nội dung bài đọc, nhận biết chi tiết, thông điệp và dùng đúng từ nghiền ngẫm.

Làm bài tập 1 đến bài tập 7 trong SGK và trên học liệu NeoEdu. Hoạt động theo cặp đôi; sau đó đối chiếu đáp án cả lớp.

Đề và đáp án: (1) Đọc tóm tắt, không có đáp án riêng. (2) Nối: nghiền ngẫm – suy nghĩ kĩ và lâu để hiểu sâu; kiến thiết – xây dựng và phát triển; uyên bác – có kiến thức sâu rộng. (3) Người cha. (4) Đáp án C: Một môi trường ham học và biết chia sẻ giúp mỗi người tiến bộ. (5) Chi tiết tiêu biểu: người cha yêu cầu các thành viên chia sẻ điều mới biết được; giải thích bằng 2–3 câu, không chép nguyên đoạn. (6) Điền: nghiền ngẫm. (7) Đặt câu mới dùng đúng nghĩa 'suy nghĩ kĩ và lâu để hiểu sâu' với chủ ngữ và tình huống hợp lí.

HS viết hoặc chỉnh sửa đoạn văn thể hiện cảm xúc về một câu chuyện; đổi bài đánh giá và trình bày bài nói 1–2 phút.

Bước 1: Viết đoạn thể hiện cảm xúc về một câu chuyện, nêu rõ chi tiết và lí do cảm xúc. Bước 2: Đổi bài với bạn, đánh dấu ba nhóm tiêu chí, ghi một điểm tốt và một đề nghị sửa; viết lại đoạn đã sửa và giải thích vì sao cách mới rõ hơn. Bước 3: Chuẩn bị ba ý và nói 1–2 phút về lợi ích của tự học; đổi vai để hỏi đáp với bạn. Đề và đáp án: Bài tập 8 và bài tập 9 trong SGK. Đáp án gợi ý: Tối đa 4 điểm ở bài 8 (đúng mục đích và bước hoạt động 1; chọn chi tiết có căn cứ 1; bố cục và liên kết 1; từ, câu, chính tả 1). Bài 9: đủ ý và ví dụ 1; nói rõ, đúng thời lượng 1; nghe và nhắc lại đúng ý bạn 1; hỏi đáp lịch sự 1. Chấp nhận phương án khác hợp lí.

Đoạn văn đã chỉnh sửa có kèm giải thích; phiếu đánh giá bạn có một điểm tốt và một đề nghị sửa; bài nói 1–2 phút có ba ý và phần hỏi đáp với bạn.

HS vận dụng cách đọc hiểu, cách viết đoạn cảm xúc và cách nói về tự học vào đời sống, liên hệ với gia đình và bản thân.

HS chọn một điều mới học trong tuần, kể lại cho người thân trong gia đình theo ba ý đã học, sau đó viết một đoạn ngắn (5–7 câu) về cảm xúc của mình và của người nghe. Bài làm về nhà ghi lại phản hồi của người thân để chia sẻ ở tiết sau.

Đoạn văn ngắn về cảm xúc khi chia sẻ điều học được với gia đình, kèm ghi chú nhận xét của người thân; HS thực hiện được ít nhất một lần kể lại trước người thân.