Giáo án Bài 7. Những bức chân dung

GV nói: “Cô sẽ mô tả một bạn trong lớp mình bằng một đặc điểm riêng. Các em đoán xem đó là bạn nào nhé.” GV mô tả: “Bạn có chiếc răng khểnh rất đáng yêu khi cười.”

GV mời 2 đến 3 HS đoán; sau đó mô tả thêm một đặc điểm khác nếu chưa ai đoán đúng.

GV hỏi: “Vì sao các em nhận ra bạn ấy nhanh như vậy?”

GV nhận xét và dẫn vào bài: “Chân dung hay là chân dung giúp ta nhận ra đúng con người ấy. Hôm nay chúng ta đọc bài Những bức chân dung.”

GV đọc mẫu lời tóm tắt, vừa đọc vừa nhấn giọng ở các câu thể hiện ý kiến của Màu Nước. Sau đó GV hướng dẫn: “Các em đọc cặp đôi, mỗi bạn đọc một đoạn, chú ý ngắt nghỉ theo dấu câu.”

GV phát Phiếu học tập số 1, yêu cầu cặp đôi thảo luận và trả lời. GV đi quanh lớp, gợi ý HS tìm chi tiết trong bài.

GV hỏi: “Vì sao khi xếp các bức tranh cạnh nhau, các bạn lại khó biết bức nào thuộc về ai?” Mời 2 cặp trình bày.

GV chốt ba ý của mạch nội dung: hai chân dung đầu giữ nét riêng; nhiều bạn yêu cầu cùng một kiểu đẹp; các bạn khó nhận ra mình và hiểu giá trị vẻ riêng. GV nêu ý nghĩa: chân dung đáng quý là chân dung giúp nhận ra con người cụ thể. GV yêu cầu HS ghi vào vở.

GV đưa lên bảng ví dụ “Trường Tiểu học Hòa Bình” và nói: “Tên này gồm nhiều bộ phận. Các em hãy tách từng bộ phận và xem bộ phận nào là loại hình, bộ phận nào chỉ cấp, bộ phận nào là tên riêng.”

GV chia nhóm 4, phát bộ thẻ và Phiếu học tập số 2; yêu cầu nhóm ghép thẻ và ghi chú loại hình, cấp, tên riêng. GV hỏi thêm: “Cụm ‘một trường tiểu học’ trong câu ‘Em học ở một trường tiểu học gần nhà’ có phải tên cơ quan cụ thể không?”

GV mời một nhóm lên trình bày cách ghép và nhóm khác nhận xét. GV hỏi: “Vì sao chữ Tiểu học vẫn viết hoa nhưng không viết hoa chữ ‘trường’ trong một trường tiểu học?”

GV chốt quy tắc: viết hoa chữ cái đầu của mỗi bộ phận tạo thành tên; không viết hoa máy móc tất cả các tiếng; khi không phải tên riêng cụ thể thì viết thường. GV gợi ý cách kiểm tra: tách tên thành từng bộ phận rồi đối chiếu mẫu chính thức.

GV chiếu bài mẫu và nói: “Báo cáo này ghi lại sự việc có thật, chính xác, ngắn gọn. Hôm nay chúng ta lập dàn ý, chưa viết thành bài dài.”

GV hướng dẫn nhóm gạch chân các mục bắt buộc, sau đó điền khung dàn ý: phần đầu (tên báo cáo, kính gửi), phần chính (thời gian, địa điểm, thành viên, nội dung, kết quả), phần kết (người ghi). GV nhắc: “Chỉ ghi quyết định đã được nhóm đồng ý.”

GV mời 2 nhóm trình bày dàn ý và hỏi: “Ý nào trong dàn ý là ý kiến riêng chưa được đồng ý, cần bỏ đi?”

GV nhận xét, chốt: dàn ý có đủ ba phần, mỗi ý lớn có một chi tiết thật, không trùng và không lạc đề. GV nhắc HS chỉ ghi quyết định đã được đồng ý.

GV chiếu các câu hỏi bài tập và nêu cách làm: “Các em làm bảng con, nhóm nào làm đúng nhiều nhất sẽ được khen.” GV nhắc các em đối chiếu với nội dung bài đọc.

GV đọc từng câu, cho HS giơ bảng con đáp án. Với câu 4 và câu 5, GV mời HS lên xếp thẻ hoặc nối từ. GV đi kiểm tra và gợi ý khi HS còn lúng túng.

GV hỏi: “Vì sao câu 3 là Sai?” và “Vì sao câu 6 không viết như tên cơ quan?”

GV chốt đáp án và hướng dẫn HS đối chiếu với học liệu số NeoEdu để tự kiểm tra thêm.

GV nêu nhiệm vụ: “Mỗi nhóm chọn một việc chung của lớp để thảo luận. Nếu là tình huống giả định, các em ghi rõ là giả định. Nhóm trưởng phân công công việc và người ghi báo cáo.”

GV đi quanh các nhóm, kiểm tra việc ghi kết quả chỉ gồm quyết định đã được đồng ý và việc chia mục rõ ràng. Sau đó GV mời vài HS đọc lời tóm tắt và nói 2 đến 3 câu về điều em tâm đắc, người lớn hoặc GV lắng nghe và nhận xét.

GV mời 2 nhóm trình bày dàn ý và hỏi: “Nhóm đã ghi kết quả nào là quyết định của cả nhóm? Có ý kiến riêng nào bị loại không?”

GV tổng kết tiết học, khen các nhóm làm tốt, nhắc HS hoàn thiện báo cáo ở nhà và luyện đọc lời tóm tắt.