Giáo án Bài 8. Bầy voi rừng Trường Sơn

Tạo hứng thú và huy động vốn hiểu biết của HS về voi và rừng để dẫn vào bài đọc.

GV treo tranh minh họa đàn voi trong rừng và tổ chức trò chơi “Ai nhanh hơn”: HS kể nhanh tên một con vật, một loài cây, một đặc điểm của rừng hoặc một việc voi làm trong tranh.

Danh sách 4–6 từ HS nêu đúng (ví dụ: voi, cây, lá xanh, rừng, suối, ăn lá) và ý thức về nội dung bài học.

Đọc đúng bài tóm lược, giải nghĩa được từ khó và nêu nội dung chính bằng chi tiết trong bài.

GV đọc mẫu toàn bài; HS luyện đọc thành tiếng theo đoạn, giải nghĩa từ tập tính và tình nghĩa. Cặp đôi làm Phiếu học tập số 1, dùng cách tìm ý: xác định đối tượng chính (voi), tìm chi tiết trả lời câu hỏi, nối chi tiết với điều tác giả muốn gợi. Chỉ kết luận từ điều đã đọc, không thêm điều đoán.

Phiếu học tập số 1 được điền đầy đủ; HS nêu được nội dung bài: rừng là nơi sống của voi, voi có hình dáng, cách sinh hoạt, biểu hiện thông minh và tình nghĩa, từ đó cần bảo vệ voi và nơi ở của chúng.

Phân loại được từ ngữ về rừng; nhận biết và trả lời đúng câu hỏi Ở đâu? Khi nào? qua ví dụ cụ thể.

GV giới thiệu nhóm từ về rừng gồm cây, con vật, đặc điểm, hoạt động (tán cây, voi, xanh rậm, kiếm ăn). Nhóm 4 HS dùng bộ thẻ từ, xếp vào bốn cột. Sau đó GV dùng ví dụ “Vào buổi sớm, đàn voi tới suối.” để phân biệt câu hỏi nơi chốn và thời gian.

Nhóm xếp đúng bốn nhóm từ (ví dụ: cây – tán cây; con vật – voi; đặc điểm – xanh rậm; hoạt động – kiếm ăn). HS trả lời đúng: đàn voi tới đâu? – tới suối; đàn voi tới khi nào? – vào buổi sớm.

Đọc hiểu một văn bản nguyên bản mới, trả lời câu hỏi bằng chi tiết có trong bài.

HS đọc độc lập văn bản “Tấm bản đồ nơi ở”, sau đó làm Phiếu học tập số 2 (phần đọc hiểu) theo nhóm 4 bằng kĩ thuật khăn trải bàn: mỗi người ghi ý của mình vào ô riêng, cả nhóm thống nhất đáp án và chỉ ra câu căn cứ trong bài.

Phiếu học tập số 2 (phần đọc hiểu) hoàn thành. Đáp án: Câu 5: suối. Câu 6: C (vì voi có nhiều nhu cầu sống). Câu 7: Hòa định vẽ chỗ ở nhỏ → Cô hỏi về nhu cầu của voi → Hòa mở rộng rừng và thêm lối tới suối.

Củng cố nghĩa từ, nhận biết thông điệp và chọn đúng từ, đúng câu hỏi qua trò chơi.

Trò chơi “Ai nhanh tay”: GV đọc từng câu hỏi trắc nghiệm và nối từ, HS viết đáp án lên bảng con. Các câu gồm thông điệp của bài (câu 2), nối từ với nghĩa (câu 3), nối câu hỏi với câu trả lời (câu 8), chọn từ chỉ đặc điểm của rừng (câu 9).

Đáp án: Câu 2: B (Bảo vệ voi và rừng). Câu 3: tập tính – cách hoạt động quen thuộc của một loài; tình nghĩa – sự gắn bó và cách đối xử có tình. Câu 8: Đàn voi tới đâu? – Tới suối; Đàn voi tới khi nào? – Vào buổi sớm; Con vật nào được kể? – Đàn voi. Câu 9: A (xanh rậm).

Viết được đoạn 4–5 câu nêu tình cảm với một cảnh thiên nhiên, đọc lại và tự sửa theo tiêu chí.

HS chọn một cảnh em yêu thích (có thể là cảnh thật đã quan sát an toàn cùng người lớn). Ghi ý, viết 4–5 câu, đọc lại để kiểm tra nội dung, trình tự, từ, chữ hoa, dấu câu. Cặp đôi góp ý: một điểm đã rõ, một điểm cần sửa; người viết tự quyết định cách sửa. Có thể tham khảo bài mẫu nguyên bản trong SGK.

Đoạn văn 4–5 câu nêu tình cảm với một cảnh thiên nhiên, có ít nhất một câu thể hiện việc bảo vệ rừng hoặc chỗ ở của muông thú. Tiêu chí chấm (3 điểm): đúng yêu cầu và đủ ý cụ thể (1); sắp xếp hợp lí, câu và từ rõ nghĩa (1); chính tả, chữ hoa, dấu câu và việc tự sửa (1).