Giáo án Bài 14. Cuộc họp của chữ viết

Huy động vốn hiểu biết của HS về dấu chấm, dấu hỏi, dấu than và tạo hứng thú vào bài học về dấu câu.

GV đọc hoặc hiển thị lần lượt ba câu: “Hôm nay em đi học”, “Hôm nay em đi học?”, “Ôi, hôm nay em đi học!”. HS nhận xét câu nào dùng để kể, câu nào để hỏi, câu nào bộc lộ cảm xúc và đưa thẻ dấu câu tương ứng.

HS giơ đúng thẻ dấu câu tương ứng với từng câu và nói được lí do ngắn gọn (kể, hỏi, bộc lộ cảm xúc).

HS đọc đúng, đọc hiểu nội dung chính của bản tóm lược và biết tìm ý bằng chi tiết có trong bài.

HS đọc bản tóm lược “Cuộc họp của chữ viết” theo nhóm 4 bằng kĩ thuật khăn trải bàn: mỗi HS ghi một ý vào ô của mình (ai họp, vì sao họp, kết quả, điều bài học gợi ra), sau đó thống nhất ý chung của nhóm. HS trả lời Phiếu học tập số 1. Lưu ý: chỉ kết luận từ điều đã đọc, không đoán thêm; sau khi đọc, tự kể lại nội dung bằng 2–3 câu và kiểm tra xem có chi tiết nào văn bản không nói.

Mỗi nhóm có khăn trải bàn ghi đủ bốn ý chính; mỗi HS hoàn thành Phiếu học tập số 1 và kể lại được nội dung bài bằng 2–3 câu. Đáp án câu 2 là A: Dùng dấu chấm không đúng chỗ.

HS nhận biết câu kể, nối từ với nghĩa, nối câu với tác dụng và chọn đúng dấu câu theo mục đích nói.

Bước 1: HS nối từ “dấu câu” và “trọn vẹn” với nghĩa phù hợp (bài 3 trong sách). Bước 2: GV tổ chức trò chơi “Tìm nhà cho dấu câu”: ba nhà dấu câu được đặt trên bàn; HS mang câu ví dụ đến đúng nhà. Các câu: “Đây là lớp em.”, “Em đọc sách.”, “Lớp em sáng.”, “Bạn thích đọc gì?”, “Ôi, cảnh đẹp quá!”. Bước 3: HS nối câu với tác dụng (bài 8 trong sách).

HS nối đúng: dấu câu – kí hiệu giúp phân chia câu, biểu thị mục đích hoặc cách đọc; trọn vẹn – đủ một ý cần diễn đạt. Đặt đúng câu vào nhà dấu câu: “Đây là lớp em.”, “Em đọc sách.”, “Lớp em sáng.” thuộc nhà dấu chấm; “Bạn thích đọc gì?” thuộc nhà dấu hỏi; “Ôi, cảnh đẹp quá!” thuộc nhà dấu than. Nối câu với tác dụng: “Em là học sinh lớp 3.” – giới thiệu; “Em xếp sách.” – nêu hoạt động; “Góc đọc sáng sủa.” – nêu đặc điểm.

HS đọc văn bản “Tờ giấy thành chiếc thuyền”, trả lời câu hỏi bằng căn cứ và tự kiểm tra đáp án.

HS đọc thầm văn bản “Tờ giấy thành chiếc thuyền” rồi làm việc theo cặp với Phiếu học tập số 2 gồm các câu hỏi về vật liệu, lí do Bình giữ chiếc thuyền, trình tự các việc và câu hỏi dấu câu. HS đối chiếu đáp án sau khi làm; GV hướng dẫn HS dùng học liệu NeoEdu để tự kiểm tra thêm.

Đề và đáp án: (1) Nhóm dùng vật liệu gì làm thuyền? – giấy cũ. (2) Vì sao Bình giữ chiếc thuyền? A. Vì nghĩ sản phẩm sai không được phép thay đổi; B. Để nhớ quá trình sửa và học; C. Vì muốn so chiếc thuyền với các nhóm khác → Đáp án B. (3) Xếp ba việc theo đúng trình tự → Bình gấp thuyền bị lệch → Cả nhóm xem lại các nếp → Chiếc thuyền đứng vững. (4) Cách viết đúng để hỏi bạn thích đọc gì: A. Bạn thích đọc gì.; B. Bạn thích đọc gì?; C. Bạn. thích đọc gì → Đáp án B.

HS vận dụng câu kể và dấu câu đúng để viết 3–4 câu giới thiệu bản thân trên thẻ, biết góp ý và tự sửa bài.

HS viết thẻ giới thiệu gồm tên, lớp và sở thích, có thể dùng nhân vật tưởng tượng; không ghi địa chỉ, số điện thoại hay thông tin riêng công khai. Cách làm: ghi ý theo yêu cầu, viết câu đủ ý, đọc lại kiểm tra nội dung, trình tự, từ, chữ hoa và dấu câu. HS đổi thẻ với bạn, góp ý về một điểm đã rõ và một điểm cần sửa; người viết tự quyết định cách sửa. Tham khảo bài mẫu: “Mình tên là Thu. Mình học lớp 3B. Mình thích đọc truyện về các loài cây và vẽ lá. Mình mong tìm được bạn cùng làm một sổ quan sát thiên nhiên.”

Mỗi HS có thẻ giới thiệu 3–4 câu, đủ tên, lớp và sở thích, dùng đúng dấu chấm ở cuối câu kể; có ít nhất một lần sửa sau góp ý. Gợi ý chấm 3 điểm: đúng yêu cầu và đủ ý cụ thể (1); sắp xếp hợp lí, câu và từ rõ nghĩa (1); chính tả, chữ hoa, dấu câu và việc tự sửa (1).