Giáo án Bài 12. Bài tập làm văn

GV nêu luật chơi: mỗi bạn nói một việc đã làm giúp gia đình trong tuần; bạn sau không được nhắc lại việc bạn trước đã nói. GV ghi nhanh các việc lên bảng.

GV mời 4 đến 5 HS nối tiếp nêu việc của mình và khuyến khích bạn khác bổ sung. Hỏi: “Khi làm việc đó, em cảm thấy thế nào?”

GV tổng hợp các việc trên bảng và hỏi: “Việc nào em từng thấy lúng túng khi làm lần đầu?”

GV nhận xét và dẫn vào bài: “Hôm nay chúng ta đọc câu chuyện một bạn nhỏ viết bài về việc giúp mẹ, và bạn ấy đã gặp một chuyện bối rối.”

GV đọc mẫu toàn bài, nhấn giọng ở các cụm có nghĩa; hướng dẫn cách tìm ý: xác định người chính, tìm chi tiết trả lời câu hỏi, nối chi tiết với điều tác giả muốn gợi. GV phát Phiếu học tập số 1 cho cặp đôi.

GV tổ chức luyện đọc: cặp đôi đọc nối tiếp từng câu, sau đó một HS đọc thành tiếng cả bản tóm lược. Yêu cầu đọc rõ, ngắt đúng, không hét. Sau đó GV hỏi: “Từ bối rối nghĩa là gì? Em tìm trong bài câu nào có từ này?”

GV mời 2 cặp báo cáo kết quả Phiếu học tập số 1, các câu cần căn cứ vào bài. GV hỏi: “Vì sao Cô-li-a lúng túng?” và “Điều gì thay đổi về sau?”

GV chốt: “Điều đã viết trở thành lời nhắc để Cô-li-a sống có trách nhiệm hơn. Lời nói, bài viết nên gắn với sự thật và việc làm có trách nhiệm.” GV ghi bảng hai từ khóa và nghĩa.

GV chiếu văn bản “Một bài văn thật” trên bảng phụ, hướng dẫn HS đọc thầm 1 lần, gạch chân chi tiết liên quan đến việc Tú làm. Phát thẻ từ ba việc cho các cặp.

GV hỏi: “Tú đã biết nhặt gì?” và “Vì sao Tú xoá câu vừa viết?” GV yêu cầu cặp đôi đọc đoạn văn làm căn cứ, sau đó sắp xếp thẻ theo trình tự.

GV mời một cặp trình bày trình tự thẻ và căn cứ trong bài, cả lớp kiểm tra đáp án trên bảng.

GV nhận xét: “Bài văn ngắn hơn nhưng có nhiều chi tiết thật.” GV nhắc HS: chỉ kể điều đã làm, không thêm điều tưởng tượng.

GV giới thiệu nhóm từ: người, nơi, đồ vật, hoạt động và nêu ví dụ. Phát bộ thẻ cho từng nhóm 4 HS và Phiếu học tập số 2.

GV quan sát, hỗ trợ nhóm còn lúng túng. Sau đó GV đưa ra câu hỏi: “Câu nào có từ ai? Câu nào có từ đâu? Câu nào có khi nào?”

GV mời 2 nhóm trình bày kết quả, cả lớp kiểm tra và nêu lí do. GV nhấn mạnh: “Không phải câu có từ ai đều là câu hỏi, cần xét mục đích.”

GV chốt: ai hỏi người, đâu hỏi nơi chốn, khi nào hỏi thời gian, vì sao hỏi nguyên nhân; câu hỏi thường có dấu hỏi ở cuối câu.

GV nêu các câu hỏi bài tập và yêu cầu chia thành 3 đội. GV trình chiếu các câu hỏi trên bảng phụ.

GV tổ chức trò chơi: lần lượt từng đội cử một đại diện lên bảng ghép thẻ hoặc chọn đáp án; các đội còn lại nhận xét. GV hỏi thêm: “Em căn cứ vào câu nào trong bài để chọn?”

GV đối chiếu đáp án, khen các đội làm đúng, nhắc lại lỗi sai nếu có. GV có thể mở học liệu số NeoEdu để HS kiểm tra thêm bài tập tương tác.

GV tổng kết điểm và chốt kiến thức: từ khóa, câu hỏi và cách căn cứ vào bài để trả lời.

GV đọc bài mẫu trên bảng phụ, hướng dẫn 3 bước: ghi ý, viết câu đủ ý, đọc lại và sửa. Nhắc: không ghi thông tin cá nhân thật như số điện thoại, địa chỉ.

GV đi quanh lớp, hỗ trợ HS viết đủ ý. Hướng dẫn cặp đôi đổi bài, góp ý theo mẫu: “Điểm em thấy rõ là … Điểm cần sửa là …”

GV mời 3 đến 4 HS đọc đơn trước lớp, cả lớp nhận xét về đủ ý, trình tự và cách trình bày. GV nhắc lại điểm cần chú ý nếu nhiều HS mắc lỗi.

GV chốt: đơn cần đúng người nhận, nguyện vọng và lời hứa; khi gửi chính thức phải theo mẫu của trường. GV giao nhiệm vụ về nhà.