Giáo án Tiếng Việt 2
Tiếng ViệtLớp 2Chủ điểm 6. Ôn tập và đánh giá cuối học kì 1

Giáo án Bài 1. Ôn tập và đánh giá cuối học kì 1

Kế hoạch bài dạy theo mẫu Công văn 2345/BGDĐT-GDTH · 3 tiết (105 phút)

I. Yêu cầu cần đạt

1. Năng lực đặc thù

  • Nêu được chi tiết chính trong đoạn văn mới “Chiều cuối tuần, Tú thấy bà ngồi nghỉ bên cửa” và giải thích được vì sao Tú được khen “biết để ý”.
  • Nêu được lí do Tú là người biết tôn trọng bà, dựa trên chi tiết “Tú hỏi rồi mang rổ tới cạnh bà”.
  • Phân biệt được câu giới thiệu, câu nêu đặc điểm và câu nêu hoạt động qua các ví dụ “Tú là cháu của bà”, “Tú rất chu đáo”, “Tú mang rổ len”.
  • Nhận biết được từ chỉ tình cảm, cách cư xử với người thân (yêu thương, kính trọng, quan tâm) và viết đúng chính tả các tiếng có n/l, s/x, chữ hoa đã học.
  • Vận dụng được cách kể một việc đã làm để giúp người thân theo trình tự hoàn cảnh, việc làm, kết quả, cảm nghĩ.
  • Năng lực ngôn ngữ: đọc thành tiếng rõ ràng, ngắt câu đúng dấu; đọc hiểu chi tiết trong văn bản; viết đúng chính tả; nói và nghe có mục đích khi kể về người thân hoặc đồ chơi.
  • Năng lực văn học: nhận biết được nhân vật Tú qua hành động và lời khen của bà; cảm nhận được tình cảm yêu thương, biết quan tâm giữa các thành viên trong gia đình.

2. Năng lực chung

  • Tự chủ và tự học: HS tự đọc lại đoạn văn, khoanh chi tiết trong bài và tự đối chiếu đáp án để sửa lỗi của mình.
  • Giao tiếp và hợp tác: HS hợp tác theo nhóm 4 khi đọc, thảo luận chi tiết và nhận xét lời kể của bạn bằng câu lễ phép, rõ ràng.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: HS chọn từ đúng để điền vào chỗ trống, sắp xếp các việc theo trình tự và đặt câu kể việc giúp đỡ người thân theo cách của mình.

3. Phẩm chất

  • Chăm chỉ: tích cực luyện đọc, luyện viết chữ đẹp và hoàn thành đầy đủ các bài tập ôn tập.
  • Trách nhiệm: tự soát bài làm và sửa lỗi chính tả, dấu câu của mình trước khi nộp.
  • Trung thực: đọc đúng nội dung văn bản, không suy diễn Tú tự ý lấy đồ khi Tú đã hỏi bà trước.
  • Nhân ái: biết quan tâm, giúp đỡ người thân trong gia đình bằng việc làm nhỏ phù hợp với lứa tuổi.

II. Đồ dùng dạy học

1. Giáo viên

  • Bảng phụ hoặc slide ghi đoạn văn luyện đọc “Ôn tập và đánh giá cuối học kì 1: luyện tập bằng văn bản mới”.
  • Thẻ câu và thẻ từ in sẵn (hỏi, nhẹ, yêu thương, kính trọng, chiếc rổ, quan tâm) để HS sắp xếp.
  • Phiếu học tập số 1, Phiếu học tập số 2 (đã in đủ cho nhóm).
  • Bảng nhóm, bút dạ, bộ thẻ nhận xét “Một chỗ rõ” và “Một chỗ cần hỏi thêm”.
  • Học liệu số NeoEdu: trang bài học có bài giảng, ví dụ và bài tập tương tác tại neoedu.vn/learn/2/vietnamese/on-tap-va-danh-gia-cuoi-hoc-ki-1 (dùng ở hoạt động luyện tập để HS làm bài tương tác và xem kết quả ngay).

2. Học sinh

  • Vở ô li, bút chì, bút mực, tẩy.
  • Bảng con và bút dạ (dùng khi chơi trò chơi nhóm).
  • Đồ chơi thật hoặc hình vẽ một món đồ chơi (nếu có) để kể trong hoạt động vận dụng.

III. Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1: Khởi động · 10 phút

Ai nhớ chi tiết hay nhất

Mục tiêu

Huy động vốn hiểu biết về chủ điểm đã học và tạo tâm thế vào bài ôn tập.

Nội dung

Trò chơi “Nhớ chủ điểm”: GV nêu bốn từ khoá (lớp học, trường học, tuổi thơ, gia đình). Mỗi HS nêu một chi tiết đã học liên quan đến từ khoá rồi mới nói tên bài học hoặc văn bản có chi tiết đó.

Sản phẩm dự kiến

Danh sách khoảng 4–6 chi tiết HS nhớ được, ví dụ: “Bạn Lan giúp mẹ rửa bát” (gia đình), “Em đọc bài trước lớp” (trường học). HS nhắc lại được tên chủ điểm: “Trường học”, “Tuổi thơ”, “Gia đình”.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV giới thiệu trò chơi, chia lớp thành các nhóm 4 HS và phát bảng nhóm. GV nêu luật: mỗi bạn nói một chi tiết đúng, không lặp lại chi tiết của bạn trước.

    Học sinh

    HS ngồi theo nhóm, lắng nghe luật chơi và chọn nhóm trưởng điều khiển lượt nói.

  2. Giáo viên

    GV đi quanh lớp, nhắc HS nói to, rõ và khuyến khích những HS ít nói tham gia. GV hỏi: “Chi tiết này thuộc chủ điểm nào?”

    Học sinh

    HS lần lượt nêu chi tiết. Dự kiến: “Em giúp bà lau bàn.” (gia đình); “Cô giáo khen em viết chữ đẹp.” (trường học).

  3. Giáo viên

    GV mời 2 nhóm trình bày chi tiết nhớ được nhiều nhất và nhận xét nhanh.

    Học sinh

    Đại diện nhóm đọc to các chi tiết đã ghi. Các nhóm khác lắng nghe và bổ sung.

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Các em đã nhớ rất tốt các chủ điểm. Hôm nay chúng ta sẽ đọc một văn bản mới về bạn Tú và bà.” GV ghi tên bài lên bảng.

    Học sinh

    HS nhắc lại tên bài: “Ôn tập và đánh giá cuối học kì 1”.

Hoạt động 2.1: Khám phá · 25 phút

Đọc hiểu văn bản mới và lí do từ chi tiết

Mục tiêu

HS đọc thành tiếng đúng, rõ, ngắt câu theo dấu và ý; nêu được chi tiết trong bài và giải thích lí do bằng chi tiết.

Nội dung

Đọc đoạn “Ôn tập và đánh giá cuối học kì 1: luyện tập bằng văn bản mới”. Nhóm 4 làm theo kĩ thuật mảnh ghép: mỗi bạn đọc một đoạn ngắn và trả lời câu hỏi trong Phiếu học tập số 1. Sau đó cả nhóm ghép lại để trả lời câu hỏi chung: Vì sao Tú được khen “biết để ý”?

Sản phẩm dự kiến

Mỗi nhóm hoàn thành Phiếu học tập số 1, chỉ ra được chi tiết “Tú hỏi rồi mới mang rổ tới cạnh bà” và giải thích được Tú tôn trọng bà và quan sát được việc cần làm.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV đọc mẫu cả đoạn, nhấn giọng ở các câu thể hiện hành động của Tú, nghỉ ngắn sau dấu phẩy và dấu chấm. GV phát Phiếu học tập số 1 và chia nhóm, giao mỗi bạn một câu hỏi, rồi mời các bạn đọc lại từng câu.

    Học sinh

    HS lắng nghe, đọc thầm và nhận phần việc của mình trong nhóm.

  2. Giáo viên

    GV hỏi: “Khi đọc lời bà, em nên đọc giọng thế nào?” và yêu cầu HS đọc nhỏ trong nhóm. GV đi quanh lớp, sửa ngắt nghỉ cho HS và nhắc HS không đọc nhanh chỉ để kịp giờ.

    Học sinh

    HS đọc thành tiếng, luyện đọc lời bà nhẹ nhàng. Dự kiến: “Bà nhờ Tú chọn cuộn len xanh.” HS đọc đúng ngắt nghỉ, giọng ấm áp.

  3. Giáo viên

    GV mời một nhóm trình bày câu trả lời về chi tiết thể hiện Tú tôn trọng bà. GV hỏi: “Vì sao em chọn đáp án đó? Em dựa vào câu nào trong bài?”

    Học sinh

    Dự kiến: “Em chọn đáp án B: Tú hỏi rồi mới mang rổ tới. Hỏi trước cho thấy Tú không tự ý lấy đồ của bà.” Các nhóm khác nhận xét, bổ sung.

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Muốn giúp ai, ta cần hỏi và quan sát để biết người ấy cần gì. Chi tiết trong bài chính là bằng chứng để chúng ta nói về nhân vật.” GV khen những nhóm nêu lí do có chi tiết cụ thể.

    Học sinh

    HS nhắc lại: “Lời khen biết để ý phù hợp vì Tú nhận ra rổ đặt xa và giúp bà lấy đúng cuộn len xanh.”

Hoạt động 2.2: Khám phá · 20 phút

Từ và câu quen thuộc

Mục tiêu

HS phân biệt được câu giới thiệu, câu nêu đặc điểm, câu nêu hoạt động và nhận biết được từ chỉ tình cảm, cách cư xử với người thân.

Nội dung

Trò chơi “Xếp thẻ câu”: GV đưa các thẻ câu “Tú là cháu của bà.”, “Tú rất chu đáo.”, “Tú mang rổ len.”. Nhóm phân loại theo kiểu câu (giới thiệu, nêu đặc điểm, nêu hoạt động). Sau đó HS chọn các thẻ từ chỉ tình cảm (yêu thương, kính trọng, chiếc rổ, quan tâm) và đặt vào nhóm phù hợp.

Sản phẩm dự kiến

Bảng phân loại đúng: giới thiệu – “Tú là cháu của bà.”; nêu đặc điểm – “Tú rất chu đáo.”; nêu hoạt động – “Tú mang rổ len.”. Từ chỉ tình cảm, cách cư xử: yêu thương, kính trọng, quan tâm; chiếc rổ là đồ vật. Nhớ viết hoa tên người (Tú), không viết hoa mọi từ trong lời khen.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV treo ba thẻ câu lên bảng và nêu nhiệm vụ: phân loại câu theo mục đích (giới thiệu, nêu đặc điểm, nêu hoạt động). GV đưa thẻ từ để nhóm chọn tiếp.

    Học sinh

    HS nhận thẻ câu và thẻ từ, thảo luận trong nhóm, đọc to từng câu trước khi phân loại.

  2. Giáo viên

    GV đi quanh lớp, hỏi gợi mở: “Câu này cho biết Tú là ai hay Tú làm gì?” và “Chữ nào nói về tính cách của Tú?”. GV nhắc HS xem lại chữ viết hoa ở tên riêng.

    Học sinh

    Dự kiến: HS chọn “Tú là cháu của bà.” là câu giới thiệu vì nói về người thân. HS chọn “chu đáo” là từ nêu đặc điểm; chọn “yêu thương”, “kính trọng”, “quan tâm” là từ chỉ tình cảm.

  3. Giáo viên

    GV mời hai nhóm trình bày kết quả phân loại. GV hỏi: “Vì sao không chọn chiếc rổ là từ chỉ tình cảm?”

    Học sinh

    Dự kiến: “Chiếc rổ là đồ vật, không phải tình cảm hay cách cư xử với người thân.” Nhóm khác nhận xét về việc viết hoa tên Tú.

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Câu giới thiệu cho biết người nào, câu đặc điểm tả tính cách, câu hoạt động kể việc làm. Từ chỉ tình cảm đi cùng hành động sẽ làm đoạn văn có sức thuyết phục.” GV ghi bảng mẫu câu.

    Học sinh

    HS ghi vào vở một câu giới thiệu, một câu đặc điểm và một câu hoạt động của em.

Hoạt động 3: Luyện tập, thực hành · 25 phút

Luyện chính tả, từ, câu và bài tập tổng hợp

Mục tiêu

HS làm đúng các bài tập ôn tập về đọc hiểu, từ, câu, chính tả n/l và sử dụng từ đúng ngữ cảnh.

Nội dung

Phần A (làm nhanh theo nhóm): Bài 2–7 về đọc hiểu, từ và câu trong đoạn văn mới. Phần B (chính tả): Bài 8 điền n hoặc l; Bài 9 chọn câu tả đặc điểm đồ chơi; Bài 10 điền từ hỏi, nhẹ. GV đọc chậm, HS viết bảng con rồi đối chiếu. Sau đó nhóm đối chiếu với đáp án trên học liệu số NeoEdu.

Sản phẩm dự kiến

Đáp án đúng: Câu 2: B (Tú hỏi rồi mới mang rổ). Câu 3: A (Tú nhận ra rổ xa và giúp bà lấy đúng cuộn len). Câu 4: xanh. Câu 5: thứ tự đúng là Tú thấy bà nghỉ bên cửa → Tú hỏi rồi mang rổ tới → Tú chọn cuộn len xanh → Tú kể việc với mẹ buổi tối. Câu 6: “Tú là cháu của bà.” – giới thiệu; “Tú rất chu đáo.” – nêu đặc điểm; “Tú mang rổ len.” – nêu hoạt động. Câu 7: A, B, D (yêu thương, kính trọng, quan tâm). Câu 8: rổ l-en; nh-ường (điền l | n). Câu 9: A (Chiếc xe nhỏ màu đỏ.). Câu 10: Tú hỏi bà trước; đặt rổ thật nhẹ (điền hỏi | nhẹ).

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV chiếu hoặc ghi bài tập lên bảng, nêu luật: làm nhanh phần A trong nhóm, phần B viết bảng con. GV mở học liệu số NeoEdu để HS làm bài tương tác khi hết phần A.

    Học sinh

    HS đọc đề, nhóm trưởng phân công người trả lời, người ghi.

  2. Giáo viên

    GV đọc các từ phần B (rổ, nhường, len, nhẹ…) và yêu cầu HS viết; hướng dẫn HS nhìn cả vần và dấu. GV nhắc: “Len viết l, nhường viết nh và ô trước h dùng n.”

    Học sinh

    HS viết bảng con. Dự kiến: “rổ len” (l), “nhường” (n). HS tự kiểm tra chính tả và dấu thanh.

  3. Giáo viên

    GV mời một đại diện đọc đáp án phần A và phần B. GV hỏi: “Vì sao câu 9 chọn A mà không chọn B hay C?”

    Học sinh

    Dự kiến: “Câu A tả màu và kích thước của xe; hai câu còn lại kể việc chơi và cất đồ.” Các nhóm đối chiếu và sửa bài của mình.

  4. Giáo viên

    GV chốt đáp án đúng và nhắc HS luôn soát lại tên riêng viết hoa, dấu thanh và dấu câu. GV lưu ý: đọc thành tiếng và nghe viết cần GV nhận xét trực tiếp.

    Học sinh

    HS sửa lỗi trong vở, ghi lại các từ dễ sai vào vở ô li.

Hoạt động 4: Vận dụng, trải nghiệm · 25 phút

Kể về người thân hoặc đồ chơi em yêu thích

Mục tiêu

HS nói và nghe có mục đích: tả một món đồ chơi hoặc kể một việc giúp người thân theo trình tự hoàn cảnh, việc làm, kết quả, cảm nghĩ; biết nhận xét lời bạn.

Nội dung

Mỗi nhóm chọn một trong hai nhiệm vụ: (1) Tả món đồ chơi theo tên, bộ phận, đặc điểm, cách chơi hoặc cách cất; (2) Kể một việc em đã làm giúp người thân theo hoàn cảnh, việc làm, kết quả, cảm nghĩ. Người nghe nhận xét một chỗ rõ và một chỗ cần hỏi thêm. Không so sánh đồ chơi đắt rẻ hoặc hoàn cảnh gia đình bạn.

Sản phẩm dự kiến

Mỗi HS nói được 3–5 câu theo đúng trình tự; người nghe nêu được một nhận xét “rõ” và một câu hỏi “cần hỏi thêm”. Giao về nhà: viết một đoạn 3–5 câu kể việc em đã giúp người thân.

Cách tiến hành

  1. Giáo viên

    GV nêu hai nhiệm vụ nói, hướng dẫn nhóm chọn một nhiệm vụ, nhắc các ý cần có và luật nhận xét. GV gợi ý: “Em có thể mở đầu bằng: Em muốn kể về…”.

    Học sinh

    HS chọn nhiệm vụ, nghĩ nhanh 3 ý chính và ghi từ khoá vào vở.

  2. Giáo viên

    GV đi nghe các nhóm, nhắc HS nói to, rõ, đúng thứ tự. Nếu HS kể về đồ chơi, GV hỏi: “Đồ chơi này có những bộ phận nào?”; nếu HS kể việc giúp người thân, GV hỏi: “Kết quả là gì? Em cảm thấy thế nào?”

    Học sinh

    HS luân phiên nói. Dự kiến: “Em có một chiếc xe nhỏ màu đỏ. Em đẩy xe trên sàn, rồi cất xe vào hộp.” hoặc “Hôm qua em giúp bà nhặt rau. Bà khen em và em thấy vui.”

  3. Giáo viên

    GV mời hai nhóm trình bày trước lớp. GV hướng dẫn người nghe nêu một chỗ rõ và một chỗ cần hỏi thêm, nhắc không nhận xét về đồ chơi đắt rẻ hay hoàn cảnh gia đình.

    Học sinh

    Người nghe nói: “Bạn tả rõ màu và kích thước.” và hỏi: “Bạn có thể kể thêm bà đã nói gì không?”

  4. Giáo viên

    GV chốt: “Muốn kể hay, cần đúng thứ tự, có chi tiết và có cảm nghĩ. Đây cũng là cách các em tự đánh giá bài viết của mình.” GV giao bài về nhà.

    Học sinh

    HS ghi nhiệm vụ về nhà vào vở và tự đánh giá phần nói của mình bằng một câu ngắn.

Phiếu học tập

Phiếu học tập số 1

Đọc đoạn văn “Ôn tập và đánh giá cuối học kì 1: luyện tập bằng văn bản mới” và trả lời các câu hỏi sau.

  • Câu 1: Chiều cuối tuần, Tú thấy bà đang làm gì?
  • Câu 2: Chi tiết nào cho thấy Tú tôn trọng bà trước khi giúp? A. Tú chỉ kể với mẹ; B. Tú hỏi rồi mới mang rổ; C. Tú giấu rổ len.
  • Câu 3: Lời khen “biết để ý” phù hợp với điều gì? A. Tú nhận ra rổ xa và giúp bà lấy đúng cuộn len; B. Tú mua rất nhiều len; C. Tú tự đan xong mọi thứ.
  • Câu 4: Bà nhờ Tú chọn cuộn len màu gì?
  • Câu 5: Sắp xếp các việc theo đúng trình tự: (a) Tú chọn cuộn len xanh; (b) Tú thấy bà nghỉ bên cửa; (c) Tú kể việc với mẹ vào buổi tối; (d) Tú hỏi rồi mang rổ tới.
  • Câu 6: Vì sao Tú được khen “biết để ý”? Trả lời bằng một câu, có dựa vào chi tiết trong bài.

Phiếu học tập số 2

Điền vào chỗ trống (làm trong nhóm, sau đó đối chiếu).

  • Câu 8: Điền n hoặc l: rổ ……en; ……hường em.
  • Câu 10: Dùng mỗi từ hỏi, nhẹ một lần: Tú ……… bà trước. Tú đặt rổ thật ………
  • Câu 7: Khoanh các từ chỉ tình cảm hoặc cách cư xử với người thân: A. yêu thương; B. kính trọng; C. chiếc rổ; D. quan tâm.
  • Câu 9: Câu nào tả đặc điểm đồ chơi, không kể thao tác? A. Chiếc xe nhỏ màu đỏ. B. Em đẩy xe trên thảm. C. Em cất xe vào hộp.

Hướng dẫn về nhà

  • Luyện đọc lại đoạn văn “Ôn tập và đánh giá cuối học kì 1: luyện tập bằng văn bản mới” cho người thân nghe, ngắt câu đúng dấu và đọc lời bà nhẹ nhàng.
  • Viết một đoạn 3–5 câu kể về một việc em đã giúp người thân, theo trình tự: hoàn cảnh, việc làm, kết quả, cảm nghĩ. Gạch chân một câu giới thiệu, một câu nêu đặc điểm và một câu nêu hoạt động.
  • Soát lại bài viết: kiểm tra chữ viết hoa ở tên riêng, dấu thanh, dấu câu và các tiếng có n/l, s/x.
  • Truy cập học liệu số NeoEdu (neoedu.vn/learn/2/vietnamese/on-tap-va-danh-gia-cuoi-hoc-ki-1) làm lại các bài tập tương tác và tự kiểm tra kết quả.

Giáo án do NeoEdu soạn với sự hỗ trợ của AI, dựa trên nội dung bài học trên Học liệu. Thầy cô nên đọc lại và điều chỉnh cho phù hợp với học sinh của mình; bản Word để sửa trực tiếp.